# Toralis

> Lizynopryl + Torasemid · 20 mg + 10 mg · Tabletki

## Szczegóły leku

- **Nazwa:** Toralis
- **Nazwa powszechna:** Lisinoprilum + Torasemidum
- **Substancja czynna:** [Lizynopryl + Torasemid](https://apteka.online/odpowiedniki/lisinoprilum)
- **Moc:** 20 mg + 10 mg
- **Postać farmaceutyczna:** Tabletki
- **Droga podania:** doustna
- **Kategoria dostępności:** Rp
- **Kod ATC:** C09BA03
- **Liczba opakowań:** 3
- **Numer pozwolenia:** 24543
- **Podmiot odpowiedzialny:** Aflofarm Farmacja Polska Sp. z o.o.
- **Status RPL:** Produkt aktywny
- **Wersja HTML:** https://apteka.online/katalog-lekow/leki-dzialajace-na-uklad-renina-angiotensyna/toralis-tabl-20-mg-10-mg-aflofarm
- **Wersja Markdown:** https://apteka.online/katalog-lekow/leki-dzialajace-na-uklad-renina-angiotensyna/toralis-tabl-20-mg-10-mg-aflofarm.md

## Dokumenty PDF

- Ulotka leku PDF: https://rejestrymedyczne.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/36325/leaflet
- ChPL PDF: https://rejestrymedyczne.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/36325/characteristic

## Dostępne opakowania (3)

| Opakowanie | EAN | Kategoria | Cena (refundacja) | Dostępność | Kup teraz |
|---|---|---|---|---|---|
| 30 tabl. | 5909991362119 | Rp | — | Niedostępny (1/5) | — |
| 60 tabl. | 5909991362126 | Rp | — | Niedostępny (1/5) | — |
| 90 tabl. | 5909991362133 | Rp | — | Niedostępny (1/5) | — |

## Wskaźnik dostępności

Wskaźnik dostępności to orientacyjne oszacowanie naszego autorskiego algorytmu. Ma charakter wyłącznie poglądowy i może różnić się od rzeczywistego stanu w konkretnej aptece.

- Bardzo dobrze dostępny (5/5)
- Dobrze dostępny (4/5)
- Trudno dostępny (2/5)
- Niedostępny (1/5)
- Brak danych

Produkty lecznicze o dobrej i bardzo dobrej dostępności zazwyczaj możesz zamówić na następny dzień w aptece. Przejdź do katalogu aptek, aby znaleźć numer telefonu do apteki w Twojej okolicy. Przed rozmową z farmaceutą przygotuj kod e-recepty oraz Twój numer PESEL lub osoby, na którą wystawiona jest recepta.

## Ulotka dla pacjenta

### 1. Co to jest Toralis i w jakim celu się go stosuje?
Tabletki Toralis zawierają dwie substancje czynne - lizynopryl i torasemid, które pomagają
kontrolować wysokie ciśnienie tętnicze i objawy niewydolności serca, np. obrzęki spowodowane
gromadzeniem się wody w organizmie.

Lizynopryl należy do inhibitorów enzymu konwertującego angiotensynę, które hamują wytwarzanie
substancji podwyższającej ciśnienie tętnicze, co skutkuje rozszerzeniem naczyń krwionośnych
i ułatwieniem sercu pompowania krwi do wszystkich części ciała.
Torasemid należy do grupy pętlowych leków moczopędnych, które zwiększają ilość wody wydalanej
w moczu, co zmniejsza ilość płynu w naczyniach krwionośnych.

Lek Toralis, który zawiera lizynopryl i torasemid w jednej tabletce stosuje się u pacjentów, którzy
przyjmowali dotychczas lizynopryl i torasemid w tych samych dawkach jak w leku Toralis, ale
w oddzielnych tabletkach. Dzięki temu zmniejszy się liczba tabletek przyjmowanych przez pacjenta.

Lek Toralis może być stosowany u pacjentów:
- z chorobą serca nazywaną zastoinową niewydolnością serca (stan, w którym serce nie
pompuje krwi w ilości wystarczającej na potrzeby organizmu),
- z chorobą serca nazywaną zastoinową niewydolnością serca i wysokim ciśnieniem tętniczym.

### 2. Informacje ważne przed przyjęciem Toralis

Kiedy nie przyjmować Toralis:
- jeśli pacjent ma uczulenie na lizynopryl, torasemid, pochodne sulfonylomocznika lub
którykolwiek z pozostałych składników tego leku (wymienionych w punkcie 6),
- jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią,
- jeśli u pacjenta wystąpiły kiedykolwiek reakcje alergiczne z takimi objawami, jak obrzęk
twarzy, warg, języka, gardła, nóg i rąk, trudności w połykaniu lub oddychaniu (obrzęk
naczynioruchowy) podczas leczenia lekiem z tej samej grupy, do której należy lizynopryl,
- jeśli u pacjenta występuje dziedziczny obrzęk naczynioruchowy lub obrzęk naczynioruchowy
wystąpił z jakiejkolwiek przyczyny,
- jeśli pacjent ma cukrzycę lub zaburzenia czynności nerek i jest leczony aliskirenem,
- jeśli pacjent ma ciężkie zaburzenia czynności nerek i nie może oddawać moczu,
- jeśli pacjent ma ciężkie zaburzenia czynności wątroby,
- jeśli pacjent ma bardzo niskie ciśnienie tętnicze (niedociśnienie),
- jeśli pacjent ma małą objętość krwi krążącej,
- jeśli pacjent ma małe stężenie sodu lub potasu we krwi,
- jeśli pacjent ma znaczące trudności w oddawaniu moczu, np. spowodowane rozrostem
gruczołu krokowego,
- jeśli pacjent przyjął lub obecnie stosuje sakubitryl z walsartanem, lek stosowany w leczeniu
pewnego rodzaju długotrwałej (przewlekłej) niewydolności serca u dorosłych, ponieważ
zwiększa się ryzyko obrzęku naczynioruchowego (szybkiego obrzęku tkanek znajdujących się
pod skórą w miejscach takich, jak gardło).

Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Toralis należy omówić to z lekarzem lub farmaceutą:
- jeśli pacjent ma niskie ciśnienie tętnicze (mogą wystąpić takie objawy, jak zawroty głowy lub
uczucie „pustki” w głowie, szczególnie podczas szybkiego wstawania - w takim przypadku
należy położyć się na plecach z uniesionymi nogami); występowanie przemijającego
niedociśnienia nie stanowi przeciwwskazania do dalszego stosowania tego leku,
- jeśli pacjent jest odwodniony z powodu leczenia lekami moczopędnymi, dializoterapii,
stosowania diety z małą zawartością sodu lub nasilonych, przedłużających się wymiotów lub
biegunki,
- jeśli pacjent ma chorobę wieńcową, chorobę naczyń mózgowych, zwężenie zastawki aorty,
znacznie pogrubiony mięsień sercowy lub zaburzenia rytmu serca,
- jeśli pacjent ma zaburzenia nerek, w tym wywołane przez leki, jednostronne lub obustronne
zwężenie naczyń krwionośnych w nerkach lub wymaga hemodializoterapii,
- jeśli u pacjenta występuje żółtaczka,
- jeśli pacjent ma kolagenozę naczyń,
- jeśli u pacjenta kiedykolwiek wystąpił obrzęk naczynioruchowy,
- jeśli pacjent ma wysoką temperaturę, ból gardła lub powiększone węzły chłonne (mogą to być
objawy zakażenia na skutek zmniejszenia liczby krwinek białych),
- jeśli u pacjenta stosowane jest leczenie odczulające z powodu alergii (np. na jad pszczół lub
os) lub wykonywany jest zabieg nazywany aferezą LDL (usunięcie cholesterolu z krwi) -
lekarz może przerwać leczenie lekiem Toralis, aby zapobiec wystąpieniu możliwej reakcji
alergicznej,
- jeśli pacjent ma nieprawidłowe stężenie potasu, sodu, kwasu moczowego, kreatyniny,
glukozy, cholesterolu lub triglicerydów albo nieprawidłową liczbę krwinek,
- jeśli pacjent ma cukrzycę lub dnę moczanową,
- jeśli pacjent ma suchy, uporczywy kaszel, nasilający się w nocy (może być spowodowany
przez lizynopryl),
- jeśli pacjent przyjmuje którykolwiek z następujących leków: aliskiren, antagonistę receptora
angiotensyny II (zwłaszcza, jeśli pacjent ma zaburzenia czynności nerek związane z
cukrzycą), leki uzupełniające potas, leki moczopędne oszczędzające potas, zamienniki soli
kuchennej zawierające potas, lit, antybiotyk z grupy aminoglikozydów lub cefalosporyn,

- jeśli planowany jest zabieg chirurgiczny (w tym zabieg stomatologiczny) – użyte środki
znieczulające mogą powodować nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego,
- jeśli pacjent przyjmuje którykolwiek z następujących leków, ryzyko obrzęku
naczynioruchowego może się zwiększyć:
• racekadotryl, lek stosowany w leczeniu biegunki;
• leki stosowane w zapobieganiu odrzucenia przeszczepionego narządu oraz w leczeniu raka
(np. temsyrolimus, syrolimus, ewerolimus);
• wildagliptyna, lek stosowany w leczeniu cukrzycy.
- jeśli pacjentka jest w ciąży, podejrzewa lub planuje ciążę.

U pacjentów rasy czarnej częściej może występować obrzęk naczynioruchowy; ponadto, lizynopryl
może być mniej skuteczny w obniżaniu ciśnienia tętniczego.

Lekarz może zalecić regularną kontrolę czynności nerek, ciśnienia tętniczego, stężenia elektrolitów
(np. potasu, sodu) we krwi, morfologii krwi oraz stężenia glukozy i lipidów we krwi.

Stosowanie torasemidu może powodować dodatnie wyniki testów antydopingowych.

Dzieci i młodzież
Nie zaleca się stosowania leku Toralis u dzieci i młodzieży.

Lek Toralis a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta
obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować.
Lekarz może zalecić zmianę dawki i (lub) zastosować inne środki ostrożności. W niektórych
przypadkach może być konieczne odstawienie jednego z leków.
Szczególnie odnosi się to do następujących leków: aliskirenu, antagonistów receptora angiotensyny II,
leków uzupełniających potas, leków moczopędnych oszczędzających potas, zamienników soli
kuchennej zawierających potas, a także innych leków, które mogą zwiększać stężenie potasu we krwi
(takich jak heparyna i kotrimoksazol, będący skojarzeniem trimetoprimu i sulfametoksazolu), litu,
antybiotyków z grupy aminoglikozydów lub cefalosporyn.

Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania:
- leków moczopędnych (tiazydów), leków obniżających ciśnienie tętnicze lub stosowanych
z powodu bólu w klatce piersiowej (np. glicerolu triazotan), leków stosowanych w ciężkich
chorobach psychicznych, morfiny lub środków znieczulających, ponieważ może wystąpić
niedociśnienie tętnicze,
- niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), ponieważ mogą osłabiać działanie
lizynoprylu i torasemidu; ich jednoczesne stosowanie może prowadzić do pogorszenia
czynności nerek oraz zwiększenia stężenia potasu we krwi, a w przypadku stosowania dużych
dawek salicylanów, torasemid może nasilać ich działanie toksyczne na ośrodkowy układ
nerwowy,
- kwasu acetylosalicylowego w dawce większej niż 3 g na dobę,
- soli złota we wstrzyknięciach, ponieważ mogą powodować nagłe zaczerwienienie (zwłaszcza
twarzy), nudności, wymioty i nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego,
- sympatykomimetyków, takich jak pseudoefedryna, adrenalina, ponieważ mogą osłabiać
działanie lizynoprylu; torasemid może zmniejszać zwężenie naczyń krwionośnych wywołane
przez te leki,
- leków cytotoksycznych (np. metotreksatu) lub kortykosteroidów podawanych
ogólnoustrojowo, ponieważ może wystąpić zmniejszenie liczby krwinek białych
(leukocytów),
- kortykosteroidów i środków przeczyszczających, ponieważ torasemid może nasilić utratę
potasu wywołaną przez te leki,

- doustnych leków przeciwcukrzycowych (np. metforminy) lub insuliny, ponieważ lizynopryl
może powodować dalsze obniżenie stężenia cukru we krwi, zwłaszcza w pierwszych
tygodniach jego stosowania oraz u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek; torasemid
może osłabiać działanie tych leków,
- glikozydów nasercowych,
- probenecydu, ponieważ może osłabiać działanie torasemidu,
- aminoglikozydów lub preparatów cisplatyny, ponieważ torasemid, zwłaszcza w dużych
dawkach, może nasilać uszkodzenie słuchu i zaburzenia czynności nerek, powodowane przez
te leki,
- cefalosporyn, ponieważ torasemid może nasilać ich toksyczne działanie na nerki,
- teofiliny lub leków zwiotczających mięśnie, zawierających kurarę, ponieważ torasemid może
nasilać działanie tych leków,
- kolestyraminy, ponieważ może zmniejszać wchłanianie i tym samym działanie torasemidu,
- tkankowych aktywatorów plazminogenu (leki stosowane w celu rozpuszczenia zakrzepów,
zwykle podawane w szpitalu), ponieważ mogą zwiększać ryzyko wystąpienia obrzęku
naczynioruchowego,
- leków najczęściej stosowanych w celu uniknięcia odrzucenia przeszczepionego narządu
(syrolimus, ewerolimus i inne leki należące do grupy inhibitorów mTOR) - patrz „Ostrzeżenia
i środki ostrożności”,
- suplementów potasu (w tym substytutów soli), leków moczopędnych oszczędzających potas i
innych leków zwiększających stężenie potasu we krwi (np. trimetoprym i ko-trimoksazol,
stosowanych w zakażeniach wywołanych przez bakterie; cyklosporyny, leku
immunosupresyjnego stosowanego w zapobieganiu odrzucenia przeszczepionego narządu oraz
heparyny, leku stosowanego w celu rozrzedzenia krwi, aby zapobiec zakrzepom).

Toralis z jedzeniem, piciem i alkoholem
Lek Toralis można przyjmować podczas posiłku lub niezależnie od posiłków.
Nadmierne spożycie sodu może osłabiać działanie leku.
W razie wątpliwości odnośnie ilości alkoholu, dozwolonej podczas przyjmowania leku Toralis, należy
omówić to z lekarzem, ponieważ leki obniżające ciśnienie tętnicze i alkohol mogą wzajemnie nasilać
swoje działanie.

Ciąża i karmienie piersią
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub gdy planuje mieć
dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku.

Lekarz zazwyczaj zaleci przerwanie stosowania leku Toralis przed planowaną ciążą lub natychmiast
po potwierdzeniu ciąży i zaleci przyjmowanie innego leku zamiast leku Toralis. Kobiety w wieku
rozrodczym nieplanujące zajścia w ciążę powinny stosować skuteczną metodę antykoncepcji.

Należy poinformować lekarza o karmieniu piersią lub zamiarze karmienia piersią. Nie należy
stosować leku Toralis podczas karmienia piersią. Lekarz zaleci stosowanie innego leku, jeśli pacjentka
chce karmić piersią.

Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Ten lek może sporadycznie powodować zawroty głowy, niewyraźne widzenie, a nawet omdlenie,
szczególnie na początku leczenia, podczas zmiany dawki lub w połączeniu z alkoholem. Nie należy
prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn do momentu poznania indywidualnej reakcji na Toralis.

### 3. Jak przyjmować Toralis?
Ten lek należy zawsze przyjmować zgodnie z zaleceniami lekarza. W razie wątpliwości należy
zwrócić się do lekarza. Takie postępowanie zapewni najlepsze wyniki leczenia i zmniejszy ryzyko
wystąpienia działań niepożądanych.

Zalecana dawka to jedna tabletka na dobę.
- Zaleca się przyjmowanie tabletki codziennie o tej samej porze, np. rano.
- Należy połknąć tabletkę w całości, popijając wodą.
- Toralis można przyjmować podczas posiłku lub niezależnie od posiłków.

Lekarz określi dawkę indywidualnie, w zależności od stanu klinicznego pacjenta i przyjmowanych
innych leków. Reakcję na leczenie będzie kontrolować na podstawie uzyskanych wartości ciśnienia
tętniczego i wyników niektórych badań krwi. W zależności od uzyskanych wyników, lekarz może
zalecić większą lub mniejszą dawkę.
W razie wrażenia, że działanie leku Toralis jest zbyt mocne lub za słabe, należy bezzwłocznie
skontaktować się z lekarzem.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, lekarz może dostosować dawkę leku w zależności od
uzyskanych wartości ciśnienia tętniczego i stopnia zaburzeń czynności nerek. Jeśli pacjent poddawany
jest dializoterapii, może być konieczna modyfikacja dawki dobowej leku Toralis.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, lekarz może dostosować dawkę leku w zależności od
uzyskanych wartości ciśnienia tętniczego i stopnia zaburzeń czynności wątroby.

Stosowanie u dzieci i młodzieży
Nie zaleca się stosowania leku Toralis u dzieci i młodzieży.

Przyjęcie większej niż zalecana dawki leku Toralis
Nie należy zażywać dawki większej niż zalecona. W razie przyjęcia zbyt dużej liczby tabletek leku
Toralis, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem. Konieczna może być pomoc medyczna.
Mogą wystąpić następujące objawy: zawroty głowy z powodu nadmiernego obniżenia ciśnienia
tętniczego, duszność, przyspieszone lub zwolnione tętno, kołatanie serca, uczucie lęku, kaszel, rozstrój
żołądka. Pacjent może wydalać nadmierne ilości moczu, odczuwać senność lub splątanie.

Pominięcie przyjęcia leku Toralis
Jeśli pacjent zapomni przyjąć dawkę leku, należy przyjąć ją jak najszybciej, a następną dawkę zażyć o
zwykłej porze. Jeśli jednak zbliża się pora przyjęcia kolejnej dawki leku, należy pominąć zapomnianą
dawkę. Nie należy stosować dawki podwójnej w celu uzupełnienia pominiętej tabletki.

Przerwanie przyjmowania leku Toralis
Przerwanie leczenia lekiem Toralis może prowadzić do nasilenia choroby. Należy przyjmować lek
i odbywać wizyty u lekarza nawet wtedy, gdy pacjent czuje się dobrze. Nie wolno przerywać leczenia,
chyba że lekarz tak zaleci.

W razie jakichkolwiek dalszych wątpliwości związanych ze stosowaniem tego leku należy zwrócić się
do lekarza lub farmaceuty.

### 4. Możliwe działania niepożądane

Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.

Lek Toralis zawiera dwie substancje czynne - lizynopryl i torasemid, które pacjent przyjmował
wcześniej w postaci oddzielnych tabletek. Mogą wystąpić działania niepożądane związane z każdą

substancją czynną. Lekarz może zalecać okresowo badania krwi i (lub) moczu w celu sprawdzenia,
czy stosowanie leku Toralis nie wywołało pewnych działań niepożądanych.

Działania niepożądane zgłaszane dla lizynoprylu i torasemidu zostały wymienione poniżej i mogą
wystąpić w czasie stosowania leku Toralis.

Wymienione poniżej działania niepożądane mogą mieć ciężki przebieg, dlatego, jeśli wystąpią,
należy natychmiast skonsultować się z lekarzem:

Często (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 10 pacjentów): zawroty głowy (mogą być spowodowane zbyt
niskim ciśnieniem tętniczym), nasilenie zasadowicy metabolicznej (objawy to: apatia, splątanie,
zaburzenia rytmu serca, napady drgawkowe, trudności w oddychaniu), zmniejszenie objętości krwi
krążącej (objawy to: zawroty głowy, nadmierne pragnienie, znaczna suchość błony śluzowej jamy
ustnej, zmniejszenie ilości wydalanego moczu, ciemne zabarwienie moczu lub zaparcie).

Niezbyt często (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 100 pacjentów): ból w klatce piersiowej, niezdolność
do oddawania moczu u pacjentów z zaburzeniami oddawania moczu, zaburzenia krążenia krwi
w palcach rąk i stóp wraz ze zmianą ich koloru i bolesnością (objaw Raynauda).

Rzadko (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 1 000 pacjentów): nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego,
omdlenie, obrzęk naczynioruchowy, pęcherzyca, znaczne zmniejszenie ilości wydalanego moczu,
zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego (objawy to: osłabienie, kurcze mięśni,
bóle głowy, ciemne zabarwienie moczu lub zmiany w objętości moczu, zmniejszenie apetytu,
nadmierne pragnienie, biegunka lub zaparcie, nudności lub wymioty, obniżenie nastroju, splątanie,
osłupienie lub śpiączka).

Bardzo rzadko (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów): ciężkie reakcje skórne (toksyczne
martwicze oddzielanie się naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, chłoniak
rzekomy skóry), zespół objawów (kilka lub wszystkie z następujących objawów: gorączka, ból mięśni
i stawów, zapalenie stawów, wysypka, zmiany skórne, także po narażeniu na światło), zawał serca lub
udar mózgu, zapalenie trzustki (objawy to: silny ból w nadbrzuszu, promieniujący do pleców, z bardzo
złym samopoczuciem), ostry ból brzucha ze skurczami, nudnościami i wymiotami (objawy obrzęku
naczynioruchowego jelit), zaburzenia czynności wątroby, skurcz oskrzeli, zaburzenia czynności
szpiku kostnego, bardzo mała liczba krwinek czerwonych (objawy to: bladość skóry, zawroty głowy,
uczucie zmęczenia, duszność, przyspieszenie czynności serca, zażółcenie skóry i oczu, ciemne
zabarwienie moczu), bardzo mała liczba płytek krwi (objawy to: łatwe tworzenie się siniaków,
spontaniczne krwawienie, małe czerwone plamki na skórze), bardzo mała liczba krwinek białych
(objawy to: osłabienie, gorączka, częste zakażenia).

Inne możliwe działania niepożądane leku Toralis:

Często (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 10 pacjentów): ból głowy, uczucie zmęczenia, osłabienie,
kaszel, biegunka, ból żołądka, nudności, wymioty, zaparcie, zmniejszenie apetytu, kurcze mięśni, małe
stężenie potasu we krwi (na skutek działania torasemidu), małe stężenie sodu we krwi, zwiększenie
stężenia kwasu moczowego, glukozy, triglicerydów i cholesterolu we krwi lub zwiększenie
aktywności niektórych enzymów wątrobowych we krwi.

Niezbyt często (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 100 pacjentów): duże stężenie potasu we krwi (na
skutek działania lizynoprylu), uczucie wirowania, przyspieszona lub nieregularna czynność serca,
omamy, uczucie mrowienia, katar, suchość błony śluzowej jamy ustnej, impotencja, zwiększenie
stężenia mocznika lub kreatyniny we krwi.

Rzadko (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 1000 pacjentów): zakażenie dróg moczowych; duże stężenie
mocznika we krwi; nieprawidłowe wyniki badań krwi (zmniejszenie stężenia hemoglobiny lub
wartości hematokrytu); małe stężenie cukru we krwi u pacjentów z cukrzycą leczonych doustnymi
lekami lub insuliną, zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi, zmiany nastroju, splątanie, zmniejszenie
popędu płciowego, depresja, bezsenność, nadmierna senność, utrata apetytu, zaburzenia smaku,
niestrawność, wzdęcie, zaburzenia węchu, niewyraźne widzenie, zaczerwienienie skóry, wysypka,
pokrzywka, świąd, nadmierne pocenie, utrata włosów, nadwrażliwość na światło, łuszczyca, duszność,
nacieki w płucach, zapalenie krtani, zapalenie oskrzeli, niedrożność nosa, ból gardła, ból pleców, ból
stawów, ból barku, dna moczanowa, powiększenie piersi u mężczyzn.

Bardzo rzadko (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów): zmniejszenie lub brak wydalania
moczu, dzwonienie w uszach, utrata słuchu, zapalenie zatok, zakażenie lub zapalenie płuc z powodu
uczulenia, powiększenie węzłów chłonnych, choroba autoimmunologiczna; zmniejszenie liczby płytek
krwi, krwinek czerwonych lub krwinek białych (leukocytów).

Lizynopryl zwiększa stężenie potasu we krwi, a zatem może zmniejszać utratę potasu wywołaną przez
torasemid.

Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać
bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.

### 5. Jak przechowywać Toralis?
Lek należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci.

Nie stosować tego leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na pudełku tekturowym
i blistrze. Termin ważności oznacza ostatni dzień podanego miesiąca.

Brak specjalnych zaleceń dotyczących przechowywania leku.

Leków nie należy wyrzucać do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki. Należy zapytać
farmaceutę, jak usunąć leki, których się już nie używa. Takie postępowanie pomoże chronić
środowisko.

### 6. Zawartość opakowania i inne informacje

Co zawiera Toralis
- Substancjami czynnymi leku są lizynopryl i torasemid. Każda tabletka leku Toralis, 10 mg + 5
mg zawiera 10 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 5 mg torasemidu.
Toralis, 10 mg+10 mg, tabletki:
Każda tabletka zawiera 10 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 10 mg torasemidu

Toralis, 20 mg+5 mg, tabletki:
Każda tabletka zawiera 20 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 5 mg torasemidu
Toralis, 20 mg+10 mg, tabletki:
Każda tabletka zawiera 20 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 10 mg torasemidu
- Pozostałe składniki to: mannitol E421, skrobia kukurydziana, skrobia żelowana kukurydziana,
celuloza mikrokrystaliczna, magnezu stearynian.

Jak wygląda Toralis i co zawiera opakowanie
Toralis, 10 mg+5 mg, tabletki:
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki, gładkie po obu stronach, o średnicy 8,2
mm.
Toralis, 10 mg+10 mg, tabletki:
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki z wytłoczonym oznaczeniem “L10T10”
na jednej stronie i gładkie na drugiej stronie, o średnicy 11,0 mm.
Toralis, 20 mg+5 mg, tabletki:
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki z kreską, wytłoczonym podwójnie
oznaczeniem “LT” na jednej stronie i gładkie na drugiej stronie, o średnicy 11,0 mm.
Toralis, 20 mg+10 mg, tabletki:
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki z wytłoczonym oznaczeniem “L20T10”
na jednej stronie i gładkie na drugiej stronie, o średnicy 11,0 mm.

Toralis, 10 mg+5 mg, tabletki:
Lek dostępny jest w opakowaniach zawierających 30, 60 lub 90 tabletek. Jeden blister zawiera 15
tabletek.
Toralis, 10 mg+10 mg, 20 mg+5 mg, 20 mg+10 mg, tabletki:
Lek dostępny jest w opakowaniach zawierających 30, 60 lub 90 tabletek. Jeden blister zawiera 10
tabletek.

Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie.

Podmiot odpowiedzialny
Aflofarm Farmacja Polska Sp. z o.o.
ul. Partyzancka 133/151
95-200 Pabianice
tel.: (42) 22-53-100

Wytwórca
Aflofarm Farmacja Polska Sp. z o.o.
ul. Szkolna 31
95-054 Ksawerów

Ten lek jest dopuszczony do obrotu w krajach członkowskich Europejskiego Obszaru
Gospodarczego pod następującymi nazwami:

Czechy Tolirasim
Litwa Tolirasim, 10mg/5mg, tabletės, Tolirasim, 10mg/10mg, tabletės,
Tolirasim, 20mg/5mg, tabletės, Tolirasim, 20mg/10mg, tabletės
Polska Toralis
Słowacja Lisemid 10 mg/5 mg, Lisemid 10 mg/10 mg, Lisemid 20 mg/5 mg,
Lisemid 20 mg/10 mg

Data ostatniej aktualizacji ulotki: 03/2026

## Charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

### 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO

Toralis, 10 mg+5 mg, tabletki
Toralis, 10 mg+10 mg, tabletki
Toralis, 20 mg+5 mg, tabletki
Toralis, 20 mg+10 mg, tabletki

### 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY

Toralis, 10 mg+5 mg, tabletki
Każda tabletka zawiera 10 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 5 mg torasemidu.

Toralis, 10 mg+10 mg, tabletki
Każda tabletka zawiera 10 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 10 mg torasemidu.

Toralis, 20 mg+5 mg, tabletki
Każda tabletka zawiera 20 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 5 mg torasemidu.

Toralis, 20 mg+10 mg, tabletki
Każda tabletka zawiera 20 mg lizynoprylu (w postaci lizynoprylu dwuwodnego) i 10 mg torasemidu.

Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1.

### 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA

Tabletka

Toralis, 10 mg+5 mg, tabletki
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki, gładkie po obu stronach, o średnicy
8,2 mm.

Toralis, 10 mg+10 mg, tabletki
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki z wytłoczonym oznaczeniem “L10T10”
na jednej stronie i gładkie na drugiej stronie, o średnicy 11,0 mm.

Toralis, 20 mg+5 mg, tabletki
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki z kreską, wytłoczonym podwójnie
oznaczeniem “LT” na jednej stronie i gładkie na drugiej stronie, o średnicy 11,0 mm.

Toralis, 20 mg+10 mg, tabletki
Białe lub prawie białe, okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki z wytłoczonym oznaczeniem “L20T10”
na jednej stronie i gładkie na drugiej stronie, o średnicy 11,0 mm.

### 4. SZCZEGÓŁOWE DANE KLINICZNE

#### 4.1 Wskazania do stosowania

- Leczenie zastępcze zastoinowej niewydolności serca u pacjentów, u których uzyskano
odpowiednią kontrolę objawów, w tym obrzęków, podczas jednoczesnego stosowania

lizynoprylu i torasemidu, w takich samych dawkach jak w produkcie Toralis, ale w oddzielnych
tabletkach.

- Leczenie zastępcze zastoinowej niewydolności serca i nadciśnienia tętniczego pierwotnego
u pacjentów, u których uzyskano odpowiednią kontrolę objawów niewydolności serca, w tym
obrzęków oraz kontrolę ciśnienia tętniczego, podczas jednoczesnego stosowania lizynoprylu
i torasemidu, w takich samych dawkach jak w produkcie Toralis, ale w oddzielnych tabletkach.

Toralis jest wskazany do stosowania u dorosłych.

#### 4.2 Dawkowanie i sposób podawania

Dawkowanie
Zalecana dawka to jedna tabletka raz na dobę.

Przed zastosowaniem produktu Toralis, należy uzyskać kontrolę objawów podczas jednoczesnego
stosowania ustalonych dawek poszczególnych substancji czynnych. Dawkę produktu Toralis należy
określić na podstawie dawek poszczególnych substancji czynnych, stosowanych w momencie zmiany
leczenia na podawanie produktu złożonego.

Nie należy stosować produktu Toralis podczas rozpoczynania leczenia niewydolności serca lub
niewydolności serca i nadciśnienia tętniczego.

Jeśli wymagana jest zmiana dawki, należy oddzielnie dostosować dawkę poszczególnych substancji
czynnych, lizynoprylu i torasemidu, a po ustaleniu dawek można zmienić leczenie na podawanie
produktu Toralis. Dawkę każdej substancji należy ustalić indywidualnie, zgodnie z profilem pacjenta
i uzyskaną kontrolą objawów niewydolności serca i (lub) ciśnienia tętniczego.

Dzieci i młodzież
Nie należy stosować produktu leczniczego Toralis u dzieci i młodzieży.

Pacjenci w podeszłym wieku
W badaniach klinicznych nie wykazano zmian związanych z wiekiem w profilu skuteczności
i bezpieczeństwa stosowania lizynoprylu. W przypadku pogorszenia czynności nerek związanego
z wiekiem, dawkę podtrzymującą lizynoprylu należy dostosować na podstawie uzyskanych wartości
ciśnienia tętniczego. Nie jest wymagane modyfikowanie dawkowania torasemidu.

Pacjenci z niewydolnością wątroby
U pacjentów z niewydolnością wątroby należy zachować ostrożność podczas leczenia, ponieważ
stężenie torasemidu w osoczu może być zwiększone.

Pacjenci z niewydolnością nerek
Dawkę podtrzymującą należy dostosować do uzyskanych wartości ciśnienia tętniczego. Lizynopryl
jest eliminowany z osocza poprzez hemodializę, dlatego po zabiegu hemodializy należy podać
pacjentowi odpowiednią dawkę lizynoprylu.

Sposób podawania
Pokarm nie wpływa na wchłanianie lizynoprylu i torasemidu, dlatego Toralis można przyjmować
niezależnie od posiłków. Zalecane jest przyjmowanie produktu Toralis codziennie o tej samej porze
(np. rano).

#### 4.3 Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na lizynopryl, torasemid, pochodne sulfonylomocznika lub na którąkolwiek substancję
pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1.

Ciąża i karmienie piersią.

Dotyczące lizynoprylu:
- Obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie związany z wcześniejszym leczeniem inhibitorem ACE.
- Dziedziczny (idiopatyczny) obrzęk naczynioruchowy.
- Jednoczesne stosowanie z produktami zawierającymi aliskiren u pacjentów z cukrzycą lub
umiarkowanymi do ciężkich zaburzeniami czynności nerek (współczynnik przesączania
kłębuszkowego, GFR <60 ml/min/1,73 m²) (patrz punkty 4.4 i 4.5).
- Jednoczesne stosowanie z sakubitrylem z walsartanem. Nie rozpoczynać leczenia lizynoprylem
wcześniej niż po upływie 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki sakubitrylu z walsartanem
(patrz także punkt 4.4 i 4.5).
- Drugi i trzeci trymestr ciąży (patrz punkty 4.4 i 4.6).

Dotyczące torasemidu:
- Niewydolność nerek z bezmoczem.
- Śpiączka wątrobowa i stan przedśpiączkowy.
- Niedociśnienie tętnicze.
- Hipowolemia.
- Hiponatremia.
- Hipokaliemia.
- Ciężkie zaburzenia oddawania moczu (np. z powodu przerostu gruczołu krokowego).

#### 4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Dotyczące lizynoprylu:
Objawowe niedociśnienie tętnicze
U pacjentów z kontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, którzy przyjmują lizynopryl, rzadko
obserwuje się objawowe niedociśnienie tętnicze. Prawdopodobieństwo wystąpienia niedociśnienia
tętniczego jest większe u pacjentów ze zmniejszoną objętością krwi krążącej, np. w wyniku leczenia
moczopędnego, diety z ograniczeniem sodu, dializoterapii, biegunki lub wymiotów (patrz punkt 4.5
i 4.8).
Objawowe niedociśnienie tętnicze obserwowano u pacjentów z niewydolnością serca, z lub bez
niewydolności nerek. Objawowe niedociśnienie tętnicze przeważnie było obserwowane u pacjentów
z bardziej nasiloną niewydolnością serca, co wynika z zastosowania dużych dawek diuretyków,
obecności hiponatremii lub zaburzeń czynności nerek. W takich przypadkach, po każdej modyfikacji
dawki lizynoprylu i (lub) diuretyku, należy często kontrolować wartości ciśnienia tętniczego.
Podobne środki ostrożności należy zachować u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca lub
zaburzeniami naczyniowo-mózgowymi, u których nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego może
spowodować zawał mięśnia sercowego lub incydent naczyniowo-mózgowy.

W razie wystąpienia niedociśnienia tętniczego, pacjenta należy ułożyć w pozycji leżącej na plecach
i w razie potrzeby podać 0,9% roztwór NaCl we wlewie dożylnym. Wystąpienie przemijającego
niedociśnienia tętniczego, które zostało wyrównane po uzupełnieniu objętości wewnątrznaczyniowej
nie wymaga odstawienia produktu leczniczego.

U niektórych pacjentów z zastoinową niewydolnością serca, u których występuje prawidłowe lub
niskie ciśnienie tętnicze, po zastosowaniu lizynoprylu może nastąpić dalsze obniżenie ciśnienia
tętniczego. To działanie jest spodziewane i zwykle nie stanowi powodu do odstawienia produktu
leczniczego. Jeśli niedociśnienie stanie się objawowe, konieczne może być zmniejszenie dawki lub
odstawienie lizynoprylu.

Zwężenie zastawki aorty i (lub) kardiomiopatia przerostowa
Inhibitory ACE, podobnie jak inne leki rozszerzające naczynia krwionośne, należy stosować ostrożnie
u pacjentów ze zwężeniem drogi odpływu krwi z lewej komory serca.

Zaburzenia czynności nerek
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i ciężką niewydolnością serca, zahamowanie układu
renina-angiotensyna-aldosteron może prowadzić do zaostrzenia tych zaburzeń. W takich przypadkach
obserwowano zmniejszenie diurezy i zwiększenie stężenia kreatyniny w osoczu krwi, odwracalne po
odstawieniu lizynoprylu. Zgłaszano również występowanie ostrej niewydolności nerek, zazwyczaj
odwracalnej.

U niektórych pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub ze zwężeniem tętnicy
jedynej czynnej nerki, leczonych inhibitorami enzymu konwertującego angiotensynę, obserwowano
zwiększenie stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy, zazwyczaj odwracalne po przerwaniu
leczenia. Zwiększenie stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy jest typowe u pacjentów z
występującymi wcześniej zaburzeniami czynności nerek. U niektórych pacjentów z nadciśnieniem
tętniczym pierwotnym występowało zwykle niewielkie i przemijające zwiększenie stężenia mocznika
i kreatyniny w surowicy, odwracalne bez leczenia po odstawieniu lizynoprylu. Opisane zaburzenia
występowały częściej, jeśli lizynopryl był podawany jednocześnie z diuretykiem lub u pacjentów
z istniejącymi wcześniej zaburzeniami czynności nerek. Może być konieczne zmniejszenie dawki
i (lub) odstawienie leku moczopędnego i (lub) lizynoprylu.

Neutropenia/Agranulocytoza
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE obserwowano przypadki neutropenii lub agranulocytozy,
które były bardziej prawdopodobne u pacjentów z towarzyszącymi zaburzeniami czynności nerek lub
kolagenozą. Neutropenia i agranulocytoza ustępują po zaprzestaniu stosowania inhibitora ACE.
Gorączka, ból gardła lub powiększenie węzłów chłonnych u pacjentów leczonych lizynoprylem mogą
być spowodowane przez leukopenię.
Zaleca się okresowe kontrolowanie morfologii krwi.

Nadwrażliwość/Obrzęk naczynioruchowy
U pacjentów leczonych inhibitorami enzymu konwertującego angiotensynę, w tym lizynoprylem,
rzadko opisywano przypadki obrzęku naczynioruchowego twarzy, kończyn, warg, języka, głośni
i (lub) krtani. Takie działanie może wstąpić w każdym momencie leczenia. W takim przypadku należy
natychmiast odstawić lizynopryl i zastosować odpowiednie leczenie w warunkach szpitalnych, aż do
całkowitego ustąpienia objawów, ale nie krócej niż przez 12-24 godziny.
Nawet w przypadkach, gdy obrzęk ogranicza się tylko do języka, bez zaburzeń oddychania, pacjenci
mogą wymagać przedłużonej obserwacji, ponieważ zastosowanie leków przeciwhistaminowych
i kortykosteroidów może okazać się niewystarczające. Opisywano bardzo rzadkie przypadki zgonów
z powodu obrzęku naczynioruchowego krtani lub języka. U pacjentów z obrzękiem języka, głośni lub
krtani istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia niedrożności dróg oddechowych, szczególnie
u pacjentów z zabiegiem chirurgicznym w obrębie dróg oddechowych w wywiadzie. W takich
przypadkach należy natychmiast wdrożyć odpowiednie postępowanie ratunkowe, obejmujące
podskórne podanie 0,3 do 0,5 ml adrenaliny (epinefryny) w stężeniu 1:1000 w celu utrzymania
drożności dróg oddechowych.

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i sakubitrylu z walsartanem jest przeciwwskazane z
powodu zwiększonego ryzyka obrzęku naczynioruchowego. Nie rozpoczynać leczenia sakubitrylem z
walsartanem wcześniej niż po upływie 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki lizynoprylu. Nie
rozpoczynać leczenia lizynoprylem wcześniej niż po upływie 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki
sakubitrylu z walsartanem (patrz punkt 4.3 i 4.5).

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i racekadotrylu, inhibitorów mTOR (np. syrolimusu,
ewerolimusu, temsyrolimusu) lub wildagliptyny może prowadzić do zwiększenia ryzyka obrzęku

naczynioruchowego (np. obrzęku dróg oddechowych lub języka, z zaburzeniami oddychania lub bez)
(patrz punkt 4.5). Jeśli pacjent już przyjmuje jakiś inhibitor ACE, należy zachować ostrożność
rozpoczynając leczenie racekadotrylem, inhibitorami mTOR (np. syrolimusem, ewerolimusem,
temsyrolimusem) lub wildagliptyną.

U pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, który wystąpił niezależnie od leczenia
inhibitorami ACE, może występować zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego podczas
leczenia inhibitorami ACE (patrz punkt 4.3).

Reakcje rzekomoanafilaktyczne u pacjentów poddawanych hemodializoterapii
U pacjentów poddawanych dializoterapii z zastosowaniem błon dializacyjnych o dużej
przepuszczalności (np. AN69) i jednocześnie leczonych inhibitorem ACE zgłaszano występowanie
reakcji rzekomoanafilaktycznych. U tych pacjentów należy rozważyć stosowanie błon dializacyjnych
innego typu lub leków przeciwnadciśnieniowych z innej grupy.

Reakcje rzekomoanafilaktyczne podczas aferezy lipoprotein o małej gęstości (LDL)
W rzadkich przypadkach u pacjentów leczonych inhibitorami ACE obserwowano zagrażające życiu
reakcje rzekomoanafilaktyczne podczas aferezy LDL z użyciem siarczanu dekstranu. Reakcji tych nie
obserwowano w przypadku czasowego przerwania leczenia inhibitorem ACE przed każdą procedurą.

Reakcje rzekomoanafilaktyczne podczas odczulania na jad owadów błonkoskrzydłych
U pacjentów leczonych inhibitorami ACE podczas odczulania na jad owadów błonkoskrzydłych
rzadko obserwowano zagrażające życiu reakcje rzekomoanafilaktyczne. Opisano kilka przypadków,
w których reakcji takich uniknięto czasowo przerywając leczenie inhibitorami ACE, ale pojawiały się
ponownie w przypadku nieumyślnego powtórnego podania inhibitora ACE.

Żółtaczka cholestatyczna, piorunujące zapalenie wątroby
Bardzo rzadko przyjmowanie inhibitorów ACE było związane z zespołem rozpoczynającym się
wystąpieniem żółtaczki cholestatycznej i postępującym do zagrażającego życiu piorunującego
zapalenia wątroby. Mechanizm tego zjawiska nie jest znany. U pacjentów, u których rozwinie się
żółtaczka lub wystąpi znaczne zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, należy odstawić
lizynopryl i kontrolować czynności wątroby do momentu ustąpienia objawów.

Stężenie potasu w surowicy
Inhibitory ACE mogą powodować hiperkaliemię, ponieważ hamują uwalnianie aldosteronu. Działanie
to jest zazwyczaj nieistotne u pacjentów z prawidłową czynnością nerek. Jednak u pacjentów z
zaburzeniami czynności nerek i (lub) u pacjentów przyjmujących suplementy potasu (w tym
substytuty soli), leki moczopędne oszczędzające potas, trimetoprym lub ko-trimoksazol (znany także
jako trimetoprim z sulfametoksazolem), a zwłaszcza leczonych antagonistami aldosteronu lub
blokerami receptora angiotensyny, może wystąpić hiperkaliemia.

Leki moczopędne oszczędzające potas i blokery receptora angiotensyny należy stosować z
zachowaniem ostrożności u pacjentów otrzymujących inhibitory ACE oraz należy kontrolować
stężenie potasu w surowicy i czynność nerek (patrz punkt 4.5).

Hipoglikemia
Pacjentów z cukrzycą leczonych doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi lub insuliną należy
poinformować o konieczności monitorowania stężenia glukozy we krwi w celu wykrycia
hipoglikemii, zwłaszcza podczas pierwszego miesiąca leczenia inhibitorem ACE (patrz punkt 4.5).

Kaszel
W trakcie leczenia inhibitorami ACE zgłaszano występowanie kaszlu. Typowy kaszel jest suchy,
uporczywy, nasilający się w nocy i ustępujący po przerwaniu leczenia. W diagnostyce różnicowej
kaszlu należy uwzględnić kaszel spowodowany stosowaniem inhibitora ACE (patrz punkt 4.8).

Zabiegi chirurgiczne/Znieczulenie
Lizynopryl poprzez hamowanie wytwarzania angiotensyny II oraz kompensacyjne wydzielanie reniny
zaburza czynność układu renina-angiotensyna-aldosteron, co u pacjentów poddawanych znieczuleniu
lub rozległym zabiegom chirurgicznym zwiększa ryzyko wystąpienia niedociśnienia tętniczego.
Niedociśnienie tętnicze należy leczyć lub zapobiegać mu poprzez zwiększenie objętości krwi krążącej.

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA)
Istnieja dowody, iż jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE, antagonistów receptora angiotensyny II
lub aliskirenu zwiększa ryzyko wystąpienia niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności
nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). W związku z tym nie zaleca się podwójnego blokowania
układu RAA poprzez jednoczesne zastosowanie inhibitorów ACE, antagonistów receptora
angiotensyny II lub aliskirenu (patrz punkty 4.5 i 5.1).

Jeśli zastosowanie podwójnej blokady układu RAA jest absolutnie konieczne, powinno być
prowadzone wyłącznie pod nadzorem specjalisty, a czynność nerek, stężenie elektrolitów oraz
ciśnienie krwi powinny być często i ściśle monitorowane.
U pacjentów z nefropatią cukrzycową nie należy stosować jednocześnie inhibitorów ACE oraz
antagonistów receptora angiotensyny II.

Lit
Zazwyczaj nie zaleca się jednoczesnego stosowania litu i lizynoprylu (patrz punkt 4.5).

Rasa
Częstość występowania obrzęku naczynioruchowego podczas stosowania inhibitorów ACE jest
większa u pacjentów rasy czarnej niż u pacjentów innych ras.
Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów ACE, lizynopryl może wykazywać mniejszą
skuteczność w obniżaniu ciśnienia tętniczego u pacjentów rasy czarnej, w porównaniu z pacjentami
innych ras, prawdopodobnie z powodu częstszego występowania małej aktywności reninowej osocza
u pacjentów rasy czarnej z nadciśnieniem tętniczym.

Ciąża
Nie należy rozpoczynać leczenia inhibitorami ACE w czasie ciąży. U pacjentek planujących ciążę
należy zastosować inne leczenie przeciwnadciśnieniowe o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa
stosowania w ciąży, chyba że dalsze leczenie inhibitorem ACE uważa się za niezbędne. W momencie
potwierdzenia ciąży, należy natychmiast przerwać leczenie inhibitorami ACE oraz zastosować inne
leczenie, jeżeli jest to konieczne (patrz punkty 4.3 oraz 4.6)

Dotyczące torasemidu:
Podczas długotrwałego leczenia torasemidem zaleca się monitorowanie równowagi elektrolitowej,
stężenia glukozy, kwasu moczowego, kreatyniny i lipidów we krwi.

U pacjentów z cukrzycą utajoną lub jawną zaleca się monitorowanie metabolizmu węglowodanów,
z powodu możliwego zwiększenia stężenia glukozy we krwi.

Z powodu niewystarczającego doświadczenia w stosowaniu torasemidu, nie zaleca się stosowania
produktu Toralis w następujących przypadkach:
− dna moczanowa,
− zaburzenia rytmu serca (np. blok zatokowo-przedsionkowy, blok przedsionkowo-komorowy II
lub III stopnia),
− zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej,
− jednoczesne stosowanie litu, antybiotyków aminoglikozydowych lub cefalosporyn,
− zaburzenia morfologii krwi (np. małopłytkowość lub niedokrwistość u pacjentów bez
niewydolności nerek),
− niewydolność nerek wywołana przez substancje o działaniu nefrotoksycznym.

Stosowanie torasemidu może powodować dodatnie wyniki testów antydopingowych. Użycie
torasemidu jako środka dopingującego może stanowić zagrożenie dla zdrowia.

#### 4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Dotyczące lizynoprylu:
Pokarm: Pokarm nie wpływa na biodostępność lizynoprylu.

Leki przeciwnadciśnieniowe
Jednoczesne stosowanie innych leków przeciwnadciśnieniowych (np. glicerolu triazotanu oraz innych
azotanów lub innych leków rozszerzających naczynia krwionośne) może dodatkowo obniżać ciśnienie
tętnicze.

Dodanie leku moczopędnego do leczenia lizynoprylem powoduje zazwyczaj addytywne działanie
przeciwnadciśnieniowe (patrz punkt 4.4).
Dane z badania klinicznego wskazują, że podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron
w wyniku jednoczesnego zastosowania inhibitorów ACE, antagonistów receptora angiotensyny II lub
bezpośrednich inhibitorów reniny, takich jak aliskiren związana jest z większą częstością
występowania niedociśnienia, hiperkaliemii oraz pogorszenia czynności nerek (w tym ostrej
niewydolności nerek) w porównaniu z zastosowaniem leku z grupy antagonistów układu RAA
w monoterapii. Dlatego nie zaleca się stosowania podwójnej blokady układu renina-angiotensynaaldosteron (patrz punkty 4.4 i 5.1).
Inhibitorów ACE i antagonistów receptora angiotensyny II zwłaszcza nie należy jednocześnie
stosować u pacjentów z nefropatią cukrzycową. Przeciwwskazane jest stosowanie aliskirenu
z inhibitorem ACE lub antagonistą receptora angiotensyny II u pacjentów z cukrzycą lub
umiarkowanymi do ciężkich zaburzeniami czynności nerek (GFR <60 ml/min/1,73 m2) (patrz punkt
4.3).
Jeśli podwójna blokada jest absolutnie konieczna, należy ją stosować pod nadzorem specjalisty,
z monitorowaniem czynności nerek, stężenia elektrolitów i ciśnienia tętniczego.

Leki moczopędne oszczędzające potas, suplementy potasu lub substytuty soli zawierające potas
Mimo że stężenie potasu w surowicy zazwyczaj utrzymuje się w granicach normy, u niektórych
pacjentów leczonych lizynoprylem może wystąpić hiperkaliemia. Leki moczopędne oszczędzające
potas (np. spironolakton, triamteren lub amiloryd), suplementy potasu lub substytuty soli zawierające
potas mogą prowadzić do istotnego zwiększenia stężenia potasu w surowicy. Należy również
zachować ostrożność podając lizynopryl jednocześnie z innymi lekami zwiększającymi stężenie
potasu w surowicy, takimi jak trimetoprym i ko-trimoksazol (trimetoprym z sulfametoksazolem),
ponieważ wiadomo, że trimetoprym działa jak lek moczopędny oszczędzający potas, taki jak
amiloryd. Z tego względu, leczenie skojarzone lizynoprylem i wymienionymi wyżej lekami nie jest
zalecane. Jeśli jednoczesne stosowanie tych leków jest wskazane, należy je podawać z zachowaniem
ostrożności i często kontrolować stężenie potasu w surowicy.

Cyklosporyna
Podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE i cyklosporyny może wystąpić hiperkaliemia.
Zaleca się kontrolowanie stężenia potasu w surowicy.

Heparyna
Podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE i heparyny może wystąpić hiperkaliemia. Zaleca
się kontrolowanie stężenia potasu w surowicy.

Sól kuchenna
Nadmierne spożycie soli może osłabiać działanie przeciwnadciśnieniowe lizynoprylu.

Lit

Lizynopryl może zmniejszać wydalanie litu, tym samym zwiększając jego toksyczność. Dlatego nie
zaleca się jednoczesnego stosowania lizynoprylu i litu, ale jeżeli takie leczenie skojarzone jest
konieczne, należy ściśle monitorować stężenie litu w surowicy i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę
litu (patrz punkt 4.4).

Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym wybiórcze inhibitory cyklooksygenazy 2
Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym wybiórcze inhibitory cyklooksygenazy 2 mogą
osłabiać przeciwnadciśnieniowe działanie diuretyków i innych leków przeciwnadciśnieniowych,
w tym lizynoprylu.
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i NLPZ, w tym wybiórczych inhibitorów cyklooksygenazy
2 może prowadzić do zwiększenia ryzyka pogorszenia czynności nerek, w tym wystąpienia ostrej
niewydolności nerek oraz do zwiększenia stężenia potasu w surowicy, zwłaszcza u pacjentów
z istniejącymi zaburzeniami czynności nerek. Takie działania są zazwyczaj odwracalne. Należy
zachować ostrożność podczas stosowania takiego leczenia skojarzonego, szczególnie u osób w
podeszłym wieku. Należy odpowiednio nawodnić pacjenta oraz rozważyć monitorowanie czynności
nerek po rozpoczęciu jednoczesnego stosowania inhibitora ACE i NLPZ, a następnie okresowo.

Sole złota
U pacjentów leczonych solami złota we wstrzyknięciu (aurotiojabłczan sodu) i otrzymujących
jednocześnie inhibitor ACE, w tym lizynopryl, rzadko odnotowywano reakcje przypominające objawy
jak po podaniu azotanów (objawy rozszerzenia naczyń, w tym nagłe zaczerwienienie twarzy,
nudności, wymioty i niedociśnienie).

Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne/leki przeciwpsychotyczne/środki znieczulające
Jednoczesne stosowanie niektórych środków znieczulających, trójpierścieniowych leków
przeciwdepresyjnych lub leków przeciwpsychotycznych z inhibitorami ACE może nasilić działanie
obniżające ciśnienie tętnicze (patrz punkt 4.4)

Sympatykomimetyki
Sympatykomimetyki mogą osłabiać przeciwnadciśnieniowe działanie inhibitorów ACE.

Leki immunosupresyjne
Leki cytotoksyczne i kortykosteroidy podawane ogólnoustrojowo zwiększają ryzyko wystąpienia
leukopenii.

Leki przeciwcukrzycowe
Badania epidemiologiczne wykazały, że jednoczesne podawanie inhibitorów ACE i leków
przeciwcukrzycowych (insulin, doustnych leków przeciwcukrzycowych) może powodować nasilenie
działania zmniejszającego stężenie glukozy we krwi z ryzykiem wystąpienia hipoglikemii. Wydaje się,
że to działanie jest bardziej prawdopodobne podczas pierwszych tygodni leczenia skojarzonego oraz
u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.

Tkankowe aktywatory plazminogenu
Jednoczesne leczenie tkankowymi aktywatorami plazminogenu może zwiększyć ryzyko wystąpienia
obrzęku naczynioruchowego.

Leki zwiększające ryzyko obrzęku naczynioruchowego
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i sakubitrylu z walsartanem jest przeciwwskazane,
ponieważ zwiększa ryzyko obrzęku naczynioruchowego (patrz punkt 4.3 i 4.4).
Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i racekadotrylu, inhibitorów mTOR (np. syrolimusu,
ewerolimusu, temsyrolimusu) lub wildagliptyny może prowadzić do zwiększenia ryzyka obrzęku
naczynioruchowego (patrz punkt 4.4).

Kotrimoksazol (trimetoprim+sulfametoksazol)

Pacjenci przyjmujący jednocześnie kotrimoksazol (trimetoprim+sulfametoksazol) mogą być narażeni
na zwiększone ryzyko wystąpienia hiperkaliemii (patrz punkt 4.4).

Inne substancje
Lizynopryl może być jednocześnie stosowany z kwasem acetylosalicylowym (w dawkach
kardiologicznych), lekami trombolitycznymi, beta-adrenolitykami i (lub) azotanami.
Podczas jednoczesnego stosowania lizynoprylu z propranololem, digoksyną lub hydrochlorotiazydem
nie występowały klinicznie istotne interakcje farmakokinetyczne.

Dotyczące torasemidu:
Działanie stosowanych jednocześnie leków przeciwnadciśnieniowych może być nasilone.

Niedobór potasu spowodowany przez torasemid może powodować lub nasilać objawy zatrucia
glikozydami nasercowymi.

Torasemid może osłabiać działanie leków przeciwcukrzycowych.

Probenecyd i niesteroidowe leki przeciwzapalne (np. indometacyna, kwas acetylosalicylowy) mogą
osłabiać działanie moczopędne i przeciwnadciśnieniowe torasemidu.

U pacjentów otrzymujących duże dawki salicylanów, toksyczne działanie salicylanów na ośrodkowy
układ nerwowy może być nasilone.

Torasemid, szczególnie w dużych dawkach, może nasilać następujące działania niepożądane: działanie
ototoksyczne i nefrotoksyczne antybiotyków aminoglikozydowych (np. kanamycyny, gentamycyny,
tobramycyny) i preparatów cisplatyny oraz nefrotoksyczne działanie cefalosporyn.

Torasemid może nasilać działanie teofiliny oraz kuraropodobnych leków zwiotczających mięśnie.

Działanie kaliuretyczne mineralo- i glikokortykosteroidów oraz środków przeczyszczających może
być nasilone.

W przypadku jednoczesnego stosowania litu i torasemidu może wystąpić zwiększenie stężenia litu
w surowicy, co skutkuje nasileniem toksyczności litu.

Torasemid może osłabiać działanie zwężające naczynia amin katecholowych (np. adrenaliny,
noradrenaliny).

Jednoczesne leczenie kolestyraminą może zmniejszać wchłanianie torasemidu podanego doustnie,
a tym samym osłabiać jego działanie.

#### 4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Stosowanie produktu leczniczego jest przeciwwskazane w okresie ciąży i karmienia piersią (patrz
punkt 4.3).
Należy stosować inne leczenie przeciwnadciśnieniowe o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa
stosowania podczas ciąży i karmienia piersią, jeżeli jest ono konieczne.

Dotyczące lizynoprylu:
Ciąża
Nie zaleca się stosowania inhibitorów ACE w pierwszym trymestrze cięży (patrz punkt 4.4).
Stosowanie inhibitorów ACE jest przeciwwskazane w drugim i trzecim trymestrze ciąży (patrz punkty
#### 4.3 i 4.4). Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną metodę antykoncepcji w trakcie
leczenia lizynoprylem.

Dane epidemiologiczne dotyczące ryzyka działania teratogennego w przypadku narażenia na
inhibitory ACE w pierwszym trymestrze ciąży nie są jednoznaczne, jednak nie można wykluczyć
nieznacznego zwiększenia ryzyka. U pacjentek planujących ciążę należy zastosować alternatywne
leczenie przeciwnadciśnieniowe o potwierdzonym profilu bezpieczeństwa stosowania w okresie ciąży,
chyba że dalsze leczenie inhibitorem ACE jest niezbędne.
W momencie potwierdzenia ciąży należy natychmiast przerwać leczenie inhibitorami ACE i w razie
potrzeby rozpocząć inne leczenie.
Narażenie na inhibitor ACE w drugim i trzecim trymestrze ciąży powoduje toksyczne działanie na
ludzki płód (pogorszenie czynności nerek, małowodzie, opóźnienie kostnienia czaszki) i noworodka
(niewydolność nerek, niedociśnienie tętnicze, hiperkaliemia) (patrz punkt 5.3). Jeśli wystąpiło
narażenie na inhibitor ACE od drugiego trymestru ciąży zaleca się wykonanie badania
ultrasonograficznego czynności nerek oraz czaszki. Należy dokładnie obserwować noworodki, których
matki stosowały inhibitory ACE, ze względu na możliwość wystąpienia niedociśnienia.

Karmienie piersią
Nie zaleca się stosowania produktu Toralis podczas karmienia piersią, ponieważ brak danych
dotyczących stosowania lizynoprylu w tym okresie. Należy stosować inne leki, o ustalonym profilu
bezpieczeństwa stosowania podczas karmienia piersią, szczególnie w przypadku karmienia piersią
noworodka lub wcześniaka.

Dotyczące torasemidu:
Ciąża
Brak danych lub istnieją tylko ograniczone dane dotyczące stosowania torasemidu u kobiet w ciąży.
Nie należy rutynowo stosować leków moczopędnych w leczeniu nadciśnienia i obrzęków u kobiet
w ciąży, ponieważ mogą one zaburzać przepływ krwi przez łożysko, a tym samym wewnątrzmaciczny
wzrost płodu.
Badania na zwierzętach wykazały toksyczny wpływ na reprodukcję. Torasemid przenika przez barierę
łożyskową u zwierząt (patrz punkt 5.3).
Nie zaleca się stosowania torasemidu w okresie ciąży oraz u kobiet w wieku rozrodczym nie
stosujących skutecznej antykoncepcji.

Karmienie piersią
Nie wiadomo, czy torasemid przenika do mleka ludzkiego. Leki moczopędne w dużych dawkach,
powodujących intensywną diurezę, mogą hamować wydzielanie mleka. Dlatego stosowanie
torasemidu jest przeciwwskazane podczas karmienia piersią (patrz punkt 4.3).

Płodność
Nie stwierdzono wpływu na płodność (patrz również punkt 5.3).

#### 4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Podobnie jak w przypadku innych leków przeciwnadciśnieniowych, produkt Toralis może wywierać
łagodny lub umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Działanie to występuje szczególnie na początku leczenia lub podczas zmiany dawki, jak również
podczas jednoczesnego spożycia alkoholu, jednakże zależy ono od indywidualnej wrażliwości
pacjenta.

Podczas prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn należy wziąć pod uwagę możliwość
sporadycznego występowania zawrotów głowy, zaburzeń widzenia lub omdleń, które mogą być
objawami niedociśnienia tętniczego.

#### 4.8 Działania niepożądane

Częstość występowania działań niepożądanych określono następująco:

Bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000); bardzo rzadko (<1/10 000); częstość nieznana (nie może być określona na
podstawie dostępnych danych).

Najczęściej zgłaszane działania niepożądane w czasie leczenia lizynoprylem (częstość określona jako
często) to: kaszel, zawroty głowy, ból głowy, biegunka. Kaszel jest uporczywy i suchy.

W przypadku torasemidu, w zależności od przyjmowanej dawki i czasu trwania leczenia, często mogą
występować zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej (hipowolemia, hipokaliemia, hiponatremia),
a także kurcze mięśni, zawroty głowy, ból głowy, uczucie zmęczenia, osłabienie oraz niektóre zmiany
parametrów laboratoryjnych, np. zwiększenie stężenia kwasu moczowego i glukozy we krwi. Może
wystąpić hipokaliemia, szczególnie w przypadku stosowania diety z małą ilością potasu, w czasie
wymiotów i biegunki, w przypadku nadużywania leków przeczyszczających oraz u pacjentów z
przewlekłymi zaburzeniami czynności wątroby. Często, szczególnie na początku leczenia, mogą
występować zaburzenia żołądkowo-jelitowe i zmniejszenie apetytu.

Zaobserwowano, że dodanie inhibitora ACE do leku moczopędnego skutecznie łagodzi zaburzenia
metaboliczne, takie jak hipokaliemia, które mogą występować podczas stosowania dużych dawek leku
moczopędnego w monoterapii.

Następujące działania niepożądane były zgłaszane podczas leczenia lizynoprylem i torasemidem:

Klasyfikacja
układów i narządów
Częstość Lizynopryl Torasemid

Zakażenia i zarażenia
pasożytnicze
rzadko zakażenie dróg moczowych -

Zaburzenia krwi i
układu chłonnego
rzadko zmniejszenie stężenia
hemoglobiny, zmniejszenie
wartości hematokrytu

-

bardzo rzadko zahamowanie czynności
szpiku kostnego,
niedokrwistość,
małopłytkowość, leukopenia,
neutropenia, agranulocytoza
(patrz punkt 4.4),
niedokrwistość hemolityczna,
powiększenie węzłów
chłonnych, choroba
autoimmunologiczna

-

Zaburzenia
metabolizmu i
odżywiania

często - nasilenie zasadowicy
metabolicznej,
hipowolemia,
hipokaliemia,
hiponatremia,
zmniejszenie apetytu
niezbyt często hiperkaliemia -
rzadko hiponatremia, dna
moczanowa, hipoglikemia u
pacjentów z cukrzycą
leczonych doustnymi lekami
przeciwcukrzycowymi lub
insuliną

-

Zaburzenia niezbyt często omamy -

Klasyfikacja
układów i narządów
Częstość Lizynopryl Torasemid

psychiczne rzadko wahania nastroju, splątanie,
zmniejszenie libido, depresja,
bezsenność

-

Zaburzenia układu
nerwowego
często zawroty głowy, ból głowy zawroty głowy, ból głowy
niezbyt często incydent naczyniowomózgowy, prawdopodobnie
wtórny do znacznego
niedociśnienia tętniczego u
pacjentów z grupy dużego
ryzyka (patrz punkt 4.4)

parestezja

rzadko: parestezja, nadmierna
senność, zaburzenia smaku,
zaburzenia węchu, omdlenie

-

Zaburzenia oka rzadko niewyraźne widzenie -
bardzo rzadko - niewyraźne widzenie

Zaburzenia ucha i
błędnika
niezbyt często zawroty głowy pochodzenia
błędnikowego
-

bardzo rzadko - szumy uszne, utrata słuchu

Zaburzenia serca

niezbyt często zawał mięśnia sercowego,
kołatania serca, tachykardia
-

rzadko dławica piersiowa,
zaburzenia rytmu serca
-

bardzo rzadko - powikłania zakrzepowozatorowe, splątanie,
niedociśnienie tętnicze, jak
również zaburzenia
krążenia sercowego
i mózgowego (w tym
niedokrwienie serca
i mózgu) wskutek
zagęszczenia krwi - może
to prowadzić do np.
zaburzeń rytmu serca,
dławicy piersiowej, ostrego
zawału mięśnia sercowego
lub omdlenia
Zaburzenia
naczyniowe
niezbyt często objaw Raynauda -
rzadko objawy ortostatyczne (w tym
niedociśnienie), nagłe
zaczerwienienie (zwłaszcza
twarzy)

-

Zaburzenia układu
oddechowego, klatki
piersiowej i
śródpiersia

często kaszel -
niezbyt często nieżyt błony śluzowej nosa -
rzadko duszność, nacieki płucne,
zapalenie krtani, zapalenie
oskrzeli, przekrwienie błony
śluzowej nosa, ból gardła

-

bardzo rzadko skurcz oskrzeli, zapalenie
zatok, alergiczne zapalenie
pęcherzyków płucnych/
eozynofilowe zapalenie płuc

-

Klasyfikacja
układów i narządów
Częstość Lizynopryl Torasemid

Zaburzenia żołądka i
jelit
często biegunka ból brzucha, nudności,
wymioty, biegunka,
zaparcie
niezbyt często nudności suchość błony śluzowej
jamy ustnej
rzadko ból brzucha, suchość błony
śluzowej jamy ustnej,
anoreksja, zaparcie,
niestrawność, wzdęcie,
wymioty

-

bardzo rzadko zapalenie trzustki,
obrzęk naczynioruchowy jelit
zapalenie trzustki

Zaburzenia wątroby i
dróg żółciowych
bardzo rzadko zapalenie wątroby –
wątrobowokomórkowe lub
cholestatyczne, żółtaczka i
niewydolność wątroby (patrz
punkt 4.4)

-

Zaburzenia skóry i
tkanki podskórnej
rzadko wysypka, pokrzywka, świąd,
nadmierna potliwość, łysienie,
pęcherzyca, nadwrażliwość na
światło, łuszczyca, obrzęk
naczynioruchowy twarzy,
kończyn, warg, języka, głośni
i (lub) krtani (patrz punkt 4.4)

-

bardzo rzadko toksyczne martwicze
oddzielanie się naskórka,
zespół Stevensa-Johnsona,
rumień wielopostaciowy,
chłoniak rzekomy skóry;
zgłaszano wystąpienie
zespołu, który może
obejmować kilka lub
wszystkie wymienione
objawy: gorączka, zapalenie
naczyń krwionośnych, ból
mięśni, ból stawów/zapalenie
stawów, dodatnie miano
przeciwciał
przeciwjądrowych (ANA),
zwiększona szybkość
opadania krwinek
czerwonych (OB),
eozynofilia i leukocytoza,
wysypka, nadwrażliwość na
światło lub inne objawy
dermatologiczne

reakcje alergiczne (np.
świąd, wysypka,
nadwrażliwość na światło),
ciężkie reakcje skórne

Zaburzenia
mięśniowoszkieletowe
i tkanki łącznej

często - kurcze mięśni
rzadko ból pleców, ból stawów,
kurcze mięśni, ból barku
-

Klasyfikacja
układów i narządów
Częstość Lizynopryl Torasemid

Zaburzenia nerek i
dróg moczowych
niezbyt często - u pacjentów
z zaburzeniami oddawania
moczu (np. z powodu
rozrostu gruczołu
krokowego) zwiększone
wytwarzanie moczu może
prowadzić do zatrzymania
moczu i nadmiernego
rozciągnięcia pęcherza
moczowego
rzadko mocznica, zaburzenia
czynności nerek, ostra
niewydolność nerek

-

bardzo rzadko skąpomocz/bezmocz -
Zaburzenia układu
rozrodczego i piersi
niezbyt często impotencja -
rzadko ginekomastia -

Zaburzenia
endokrynologiczne
rzadko zespół niewłaściwego
wydzielania hormonu
antydiuretycznego (SIADH)

-

Zaburzenia ogólne i
stany w miejscu
podania

często - uczucie zmęczenia,
osłabienie
niezbyt często osłabienie -
rzadko uczucie zmęczenia, ból
w klatce piersiowej
-

Badania
diagnostyczne
często - zwiększenie stężenia kwasu
moczowego we krwi,
zwiększenie stężenia
glukozy we krwi,
zwiększenie stężenia
triglicerydów we krwi,
zwiększenie stężenia
cholesterolu we krwi;
zwiększenie aktywności
niektórych enzymów
wątrobowych (np. gammaglutamylotransferazy)
we krwi
niezbyt często zwiększenie stężenia
mocznika we krwi,
zwiększenie stężenia
kreatyniny we krwi,
zwiększenie aktywności
enzymów wątrobowych

zwiększenie stężenia
mocznika we krwi,
zwiększenie stężenia
kreatyniny we krwi

rzadko zwiększenie stężenia
bilirubiny we krwi
-

bardzo rzadko - zmniejszenie liczby płytek
krwi, zmniejszenie liczby
erytrocytów, zmniejszenie
liczby leukocytów

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać
wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem
Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:
Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
e-mail: ndl@urpl.gov.pl

Podejrzewane działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.

#### 4.9 Przedawkowanie

Dotyczące lizynoprylu:
Objawy podmiotowe i przedmiotowe
Dostępne są ograniczone dane dotyczące przedawkowania u ludzi. Objawami przedawkowania
inhibitorów ACE mogą być: niedociśnienie tętnicze, wstrząs krążeniowy, zaburzenia elektrolitowe,
niewydolność nerek, hiperwentylacja, tachykardia, kołatanie serca, bradykardia, zawroty głowy,
niepokój i kaszel.

Leczenie
Zalecanym leczeniem w przypadku przedawkowania jest podanie soli fizjologicznej we wlewie
dożylnym. W przypadku wystąpienia niedociśnienia tętniczego, pacjenta należy ułożyć w pozycji
przeciwwstrząsowej. Można rozważyć zastosowanie angiotensyny II we wlewie i (lub) dożylne
podanie katecholamin, jeśli takie leczenie jest dostępne. Jeżeli przyjęcie leku nastąpiło niedawno,
należy dążyć do usunięcia lizynoprylu z organizmu (np. wywołanie wymiotów, płukanie żołądka,
podanie środków absorbujących i siarczanu sodu). Lizynopryl można usunąć z krążenia ogólnego za
pomocą hemodializy (patrz punkt 4.4). W przypadku wystąpienia bradykardii opornej na leczenie
należy rozważyć zastosowanie rozrusznika serca. Należy monitorować parametry życiowe, stężenie
elektrolitów i kreatyniny w surowicy.

Dotyczące torasemidu:
Objawy podmiotowe i przedmiotowe
Typowy obraz zatrucia nie jest znany. W razie przedawkowania może wystąpić nasilona diureza,
z niebezpieczeństwem utraty płynów i elektrolitów, co może powodować senność, splątanie,
niedociśnienie tętnicze i zapaść krążeniową. Mogą wystąpić zaburzenia żołądkowo-jelitowe.

Leczenie
Specyficzna odtrutka nie jest znana. Objawy podmiotowe i przedmiotowe przedawkowania wymagają
zmniejszenia dawki lub odstawienia torasemidu, z jednoczesnym uzupełnieniem płynów
i elektrolitów.
Torasemid nie może zostać usunięty z krążenia za pomocą dializy, zatem hemodializa nie przyspieszy
jego eliminacji.
Leczenie hipowolemii: uzupełnienie objętości wewnątrznaczyniowej.
Leczenie hipokaliemii: uzupełnienie niedoborów potasu.
Leczenie zapaści krążeniowej: pozycja przeciwwstrząsowa i leczenie przeciwwstrząsowe, jeśli jest
konieczne.

### 5. WŁAŚCIWOŚCI FARMAKOLOGICZNE

#### 5.1 Właściwości farmakodynamiczne

Grupa farmakoterapeutyczna: preparaty złożone zawierające inhibitory konwertazy angiotensyny
i diuretyki, kod ATC: C09BA03

Toralis stanowi skojarzenie dwóch substancji czynnych o uzupełniających się mechanizmach
działania, w celu kontroli ciśnienia tętniczego u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym pierwotnym
i objawami niewydolności serca np. obrzękami. Lizynopryl należy do grupy inhibitorów ACE,
natomiast torasemid - do grupy diuretyków pętlowych. Lizynopryl i torasemid stosuje się w
monoterapii, jak również w skojarzeniu w leczeniu nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca.
Działanie obu substancji jest addytywne.
Lizynopryl może zmniejszać utratę potasu związaną ze stosowaniem torasemidu.

Dotyczące lizynoprylu:

Mechanizm działania
Lizynopryl jest inhibitorem peptydylo-dipeptydazy. Hamuje enzym konwertujący angiotensynę
(ACE), który katalizuje przekształcenie angiotensyny I do peptydu zwężającego naczynia krwionośne,
angiotensyny II. Angiotensyna II pobudza także wydzielanie aldosteronu przez korę nadnerczy.
Hamowanie ACE powoduje zmniejszenie stężenia angiotensyny II, co prowadzi do osłabienia
działania kurczącego naczynia krwionośne i zmniejszenia wydzielania aldosteronu. To ostatnie
działanie może powodować zwiększenie stężenia potasu w surowicy

Działanie farmakodynamiczne
Podawanie lizynoprylu pacjentom z zastoinową niewydolnością serca zmniejsza następcze i wstępne
obciążenie serca, powodując zwiększenie frakcji wyrzutowej serca bez wystąpienia tachykardii
odruchowej. Ponadto, zaobserwowano zmniejszenie oporu naczyniowego i ciśnienia zaklinowania
w tętnicy płucnej, a także objawów niewydolności serca oraz poprawę tolerancji wysiłku fizycznego.
Uważa się, że mechanizm, w wyniku którego lizynopryl obniża ciśnienie krwi, polega głównie na
hamowaniu aktywności układu renina-angiotensyna-aldosteron, jednak lizynopryl wykazuje działanie
przeciwnadciśnieniowe nawet u pacjentów z nadciśnieniem i małą aktywnością reniny w osoczu.
Enzym konwertujący angiotensynę jest identyczny z kininazą II, enzymem powodującym rozpad
bradykininy. Nie wyjaśniono dotychczas, czy zwiększone stężenie bradykininy, peptydu o silnym
działaniu rozszerzającym naczynia krwionośne, ma wpływ na działanie lecznicze lizynoprylu.

Badania hemodynamiczne prowadzone z udziałem pacjentów z nadciśnieniem tętniczym wykazały, że
obniżenie ciśnienia tętniczego spowodowane było zmniejszeniem oporu przepływu krwi w tętnicach
obwodowych, czemu czasami towarzyszyła niewielka zmiana objętości wyrzutowej i częstości pracy
serca. W badaniu klinicznym z udziałem pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, otrzymujących
lizynopryl, obserwowano zwiększenie przepływu krwi w nerkach bez zmian w przesączaniu
kłębuszkowym.

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania
U większości pacjentów biorących udział w badaniach klinicznych działanie przeciwnadciśnieniowe
po doustnym podaniu pojedynczej dawki lizynoprylu rozpoczęło się po 1-2 godzinach; maksymalne
zmniejszenie ciśnienia tętniczego wystąpiło po 6 godzinach. U niektórych pacjentów pożądane
obniżenie ciśnienia tętniczego może nastąpić po 2 tygodniach leczenia. Podawanie zalecanej dawki raz
na dobę zapewnia działanie przeciwnadciśnieniowe przez 24 godziny.

Lizynopryl jest skuteczny także w leczeniu długotrwałym. Nagłe przerwanie leczenia nie powoduje
nagłego zwiększenia ciśnienia tętniczego ani znacznego zwiększenia powyżej wartości
obserwowanych przed leczeniem.

Lizynopryl podawany w pojedynczej dawce dobowej od 20 mg do 80 mg był równie skuteczny
u pacjentów w podeszłym wieku z nadciśnieniem tętniczym (w wieku 65 lat lub starszych), jak

i u młodszych pacjentów. W badaniach klinicznych wiek pacjenta nie wpływał na bezpieczeństwo
leczenia.

Leki działające na układ renina-angiotensyna (RA)
W dwóch dużych, randomizowanych, kontrolowanych badaniach klinicznych ONTARGET (ang.
ONgoing Telmistartan Alone and in combination with Ramipril Global Endpoint Trial) i VA
NEPHRON-D (ang. The Veterans Affairs Nefropathy in Diabetes) oceniano jednoczesne zastosowanie
inhibitora ACE z antagonistą receptora angiotensyny II.
Badanie ONTARGET było przeprowadzone z udziałem pacjentów z chorobami układu sercowonaczyniowego lub chorobami naczyń mózgowych w wywiadzie, lub z cukrzycą typu 2
z towarzyszącymi, potwierdzonymi uszkodzeniami narządów docelowych. Badanie VA NEPHRON-D
było przeprowadzone z udziałem pacjentów z cukrzycą typu 2 oraz z nefropatią cukrzycową.
Badania te nie wykazały istotnego korzystnego wpływu na parametry nerkowe i (lub) wyniki
w zakresie chorobowości oraz śmiertelności sercowo-naczyniowej, podczas gdy zaobserwowano
zwiększone ryzyko hiperkaliemii, ostrego uszkodzenia nerek i (lub) niedociśnienia, w porównaniu
z monoterapią. Ze względu na podobieństwa w zakresie właściwości farmakodynamicznych tych
leków, przytoczone wyniki również mają znaczenie w przypadku innych inhibitorów ACE oraz
antagonistów receptora angiotensyny II.
Dlatego też u pacjentów z nefropatią cukrzycową nie należy jednocześnie stosować inhibitorów ACE
oraz antagonistów receptora angiotensyny II.

Badanie ALTITUDE (ang. Aliskiren Trial in Type 2 Diabetes Using Cardiovascular and Renal
Disease Endpoints) było zaprojektowane w celu zbadania korzyści z dodania aliskirenu do
standardowego leczenia inhibitorem ACE lub antagonistą receptora angiotensyny II u pacjentów
z cukrzycą typu 2 i przewlekłą chorobą nerek oraz (lub) z chorobą układu sercowo-naczyniowego.
Badanie zostało przedwcześnie przerwane z powodu zwiększonego ryzyka działań niepożądanych.
Zgony sercowo-naczyniowe i udary mózgu występowały częściej w grupie otrzymującej aliskiren niż
w grupie placebo. W grupie otrzymującej aliskiren odnotowano również częstsze występowanie
zdarzeń niepożądanych, w tym ciężkich zdarzeń niepożądanych (hiperkaliemia, niedociśnienie
i niewydolność nerek) względem grupy placebo.

Dotyczące torasemidu:

Mechanizm działania
Torasemid jest diuretykiem pętlowym o działaniu natriuretycznym, hamującym transport jonów
Na+/K+/2Cl– w obrębie grubego ramienia wstępującego pętli Henlego, co skutkuje hamowaniem
wchłaniania zwrotnego jonów sodowych i chlorkowych w kanalikach nerkowych.
Torasemid obniża ciśnienie tętnicze poprzez zmniejszenie oporu obwodowego. To działanie wynika
z wyrównania zaburzonej równowagi elektrolitowej, głównie poprzez zmniejszenie aktywności
wolnych jonów Ca2+ w komórkach mięśniowych tętnic u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Z tego
powodu kurczliwość i zdolność reagowania naczyń krwionośnych na endogenne substancje presyjne,
np. katecholaminy, ulega prawdopodobnie zmniejszeniu. Jednakże, mechanizm działania
przeciwnadciśnieniowego torasemidu nie jest w pełni poznany.

Działanie farmakodynamiczne
W małych dawkach profil farmakodynamiczny torasemidu pod względem nasilenia i czasu trwania
diurezy przypomina profil leków z grupy tiazydów. W większych dawkach torasemid wywołuje
szybką diurezę w sposób zależny od dawki (tzw. diuretyk o wysokim pułapie).

U ludzi działanie moczopędne rozpoczyna się szybko po podaniu doustnym, początek diurezy
występuje w ciągu 1 godziny, >50% całkowitej natriurezy pojawia się w ciągu pierwszych 3 godzin,
a diureza utrzymuje się od 6 do 12 godzin. U zdrowych ochotników, w zakresie dawek 5-100 mg,
obserwowano zwiększenie diurezy proporcjonalne do logarytmu dawki („diuretyk o wysokim
pułapie”). Diurezę można także uzyskać w przypadkach niedostatecznego działania innych leków

moczopędnych (np. tiazydów działających na kanalik dalszy), np. u pacjentów z zaburzeniami
czynności nerek.
Dzięki swoim właściwościom, torasemid zmniejsza obrzęki. U pacjentów z niewydolnością serca,
torasemid powoduje łagodzenie objawów, jak również poprawia czynność mięśnia sercowego poprzez
zmniejszenie obciążenia wstępnego i następczego.
Po podaniu doustnym działanie przeciwnadciśnieniowe torasemidu rozwija się powoli w ciągu
pierwszego tygodnia leczenia, a maksymalne działanie hipotensyjne osiągane jest w czasie nie
dłuższym niż 12 tygodni.

Dzieci i młodzież
Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek dołączania wyników badań produktu leczniczego
Toralis we wszystkich podgrupach populacji dzieci i młodzieży w leczeniu nadciśnienia tętniczego
i niewydolności serca (patrz punkt 4.2, Dzieci i młodzież).

#### 5.2 Właściwości farmakokinetyczne

Dotyczące lizynoprylu:

Wchłanianie
Po podaniu doustnym lizynoprylu maksymalne stężenie w surowicy występuje w ciągu około 7
godzin. Na podstawie odzysku z moczu ustalono, że w zakresie badanych dawek (5-80 mg), średni
współczynnik wchłaniania lizynoprylu wynosi około 25%, ze zmiennością międzyosobniczą
wynoszącą 6 - 60%. U pacjentów z niewydolnością serca całkowita biodostępność jest zmniejszona
o około 16%. Obecność pożywienia w przewodzie pokarmowym nie wpływa na wchłanianie
lizynoprylu.

Dystrybucja
Lizynopryl nie wiąże się z białkami surowicy z wyjątkiem krążącego enzymu konwertującego
angiotensynę. Wiązanie z białkami dla tego inhibitora ACE oszacowano na 10%. Badania na
szczurach wykazały, że lizynopryl słabo przenika przez barierę krew-mózg.

Metabolizm i eliminacja
Lizynopryl nie ulega metabolizmowi i jest wydalany z moczem w postaci niezmienionej. Wykazano,
że oprócz przesączania kłębuszkowego, lizynopryl podlega wydzielaniu kanalikowemu. Podczas
podawania dawek wielokrotnych, efektywny okres półtrwania lizynoprylu w fazie kumulacji wynosi
12,6 godziny. Klirens lizynoprylu u osób zdrowych wynosi około 50 ml/min. Wykres stężenia
w surowicy charakteryzuje się wydłużoną fazą końcową, która nie przyczynia się do kumulacji leku
w organizmie. Ta ostatnia faza jest prawdopodobnie wynikiem wysycenia wiązania z ACE i nie jest
proporcjonalna do dawki.

Zaburzenia czynności wątroby
Zaburzenia czynności wątroby u pacjentów z marskością wątroby powodują zmniejszenie wchłaniania
lizynoprylu (o około 30%, na podstawie odzysku z moczu), ale zwiększenie narażenia (o około 50%),
wynikające ze zmniejszonego klirensu, w porównaniu z osobami zdrowymi.

Zaburzenia czynności nerek
Zaburzenia czynności nerek powodują zmniejszenie wydalania lizynoprylu, który jest usuwany przez
nerki, ale staje się to klinicznie istotne dopiero, gdy współczynnik przesączania kłębuszkowego jest
mniejszy niż 30 ml/min. W łagodnych lub umiarkowanych zaburzeniach czynności nerek (klirens
kreatyniny 30-80 ml/min), średnia wartość AUC była zwiększona jedynie o 13%, podczas gdy
w ciężkich zaburzeniach czynności nerek (klirens kreatyniny 5-30 ml/min) obserwowano 4,5- krotne
zwiększenie średniej wartości AUC.
Lizynopryl można usunąć z organizmu za pomocą dializy. W ciągu 4 godzin hemodializy stężenie
lizynoprylu w osoczu zmniejsza się średnio o 60%, w przypadku klirensu dializy wynoszącego 40 - 55
ml/ min.

Niewydolność serca
U pacjentów z niewydolnością serca narażenie na lizynopryl jest większe w porównaniu z osobami
zdrowymi (zwiększenie AUC o około 125%), jednak na podstawie odzysku lizynoprylu z moczu
stwierdzono, że wchłanianie jest zmniejszone o około 16% w porównaniu z osobami zdrowymi.

Pacjenci w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku występuje większe stężenia leku we krwi i większe wartości pola
powierzchni pod krzywą zależności stężenia od czasu (zwiększenie o około 60%) w porównaniu
z osobami młodszymi

Dotyczące torasemidu:

Wchłanianie
Po podaniu doustnym torasemid wchłania się szybko i niemal całkowicie. Maksymalne stężenie
w surowicy osiąga po około 1 godzinie.

Dystrybucja
Torasemid wiąże się z białkami osocza w ponad 99%. Pozorna objętość dystrybucji wynosi od 12 do
15 litrów.

Metabolizm
Torasemid metabolizowany jest do trzech metabolitów: M1, M3 i M5 poprzez stopniowe utlenianie
i hydroksylację lub hydroksylację pierścienia.

Eliminacja
U zdrowych osób końcowy okres półtrwania torasemidu i jego metabolitów wynosi 3 do 4
godzin. Klirens całkowity torasemidu wynosi 40 ml/min, a klirens nerkowy około 10
ml/min. Około 80% podanej dawki wydalane jest przez kanaliki nerkowe jako torasemid i jego
metabolity: torasemid 24%, M1 12%, M3 3%, M5 41%.

Niewydolność nerek
W przypadku niewydolności nerek okres półtrwania w fazie eliminacji torasemidu pozostaje
niezmieniony.

Jednoczesne podawanie lizynoprylu i torasemidu nie ma wpływu na ich biodostępność. Tabletka
produktu złożonego jest równoważna biologicznie do jednoczesnego podawania oddzielnych tabletek.

#### 5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie

Lizynopryl i torasemid to substancje czynne, dla których uzyskano szerokie doświadczenie kliniczne,
zarówno podczas stosowania oddzielnie, jak i w skojarzeniu. Wszystkie istotne informacje dla lekarza
są podane w innych punktach Charakterystyki Produktu Leczniczego.

W badaniach nieklinicznych działanie toksyczne obserwowano jedynie w przypadku narażenia
przekraczającego maksymalne narażenie u człowieka, co wskazuje na niewielkie znaczenie tych
obserwacji w praktyce klinicznej.

Dotyczące lizynoprylu:
Dane niekliniczne wynikające z konwencjonalnych badań farmakologii ogólnej, toksyczności po
podaniu wielokrotnym, genotoksyczności i potencjalnego działania rakotwórczego nie ujawniają
szczególnego zagrożenia dla ludzi.

Wykazano, że inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę, jako grupa leków, wywierają
niepożądany wpływ na późny rozwój płodu, prowadzący do obumarcia płodu i wystąpienia wad

wrodzonych, zwłaszcza czaszki. Opisywano również działanie fetotoksyczne, opóźnienie wzrostu
wewnątrzmacicznego i przetrwały przewód tętniczy. Uznaje się, że te zaburzenia rozwojowe są
częściowo spowodowane bezpośrednim działaniem inhibitorów ACE na układ renina-angiotensyna
płodu, a częściowo są wynikiem niedokrwienia na skutek niedociśnienia u matki i zmniejszenia
przepływu krwi pomiędzy łożyskiem i płodem oraz zmniejszenia podaży tlenu i składników
odżywczych do płodu.

Dotyczące z torasemidu:
Zmiany obserwowane w badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym dużych dawek,
prowadzonych na psach i szczurach, są związane z nasilonym działaniem farmakodynamicznym
(moczopędnym). Zmiany te obejmowały zmniejszenie masy ciała, zwiększenie stężenia kreatyniny
i mocznika oraz zmiany w nerkach, takie jak poszerzenie kanalików nerkowych i śródmiąższowe
zapalenie nerek. Wykazano, że wszystkie zmiany spowodowane działaniem leku były odwracalne.

Badania toksycznego wpływu na rozród, prowadzone na szczurach, nie wykazały działania
teratogennego, ale po podaniu dużych dawek ciężarnym samicom królików obserwowano wady
rozwojowe płodów. Nie obserwowano wpływu na płodność.

Torasemid nie wykazuje działania mutagennego. Badania potencjalnego działania rakotwórczego na
szczurach i myszach nie wykazały potencjału rakotwórczego.

### 6. DANE FARMACEUTYCZNE

#### 6.1 Wykaz substancji pomocniczych

Mannitol E421
Skrobia kukurydziana
Skrobia żelowana kukurydziana
Celuloza mikrokrystaliczna
Magnezu stearynian

#### 6.2 Niezgodności farmaceutyczne

Nie dotyczy.

#### 6.3 Okres ważności

30 miesięcy

#### 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania

Brak specjalnych zaleceń dotyczących przechowywania produktu leczniczego.

#### 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania

Toralis, 20 mg + 5 mg, tabletki
Blistry PVC/Aluminium

Toralis, 10 mg + 10 mg, 10 mg + 5 mg, 20 mg + 10 mg, tabletki
Blistry PVC/Aluminium lub blistry PVC/PVDC/Aluminium

Toralis, 10 mg + 5 mg, tabletki
Jeden blister zawiera 15 tabletek.
Wielkości opakowania: 30, 60 lub 90 tabletek.

Toralis, 10 mg + 10 mg, 20 mg + 5 mg, 20 mg + 10 mg, tabletki
Jeden blister zawiera 10 tabletek.
Wielkości opakowania: 30, 60 lub 90 tabletek.

Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie.

#### 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania

Bez specjalnych wymagań dotyczących usuwania.

### 7. PODMIOT ODPOWIEDZIALNY POSIADAJĄCY POZWOLENIE NA
DOPUSZCZENIE DO OBROTU

Aflofarm Farmacja Polska Sp. z o.o.
ul. Partyzancka 133/151
95-200 Pabianice

### 8. NUMER(Y) POZWOLENIA(Ń) NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU

Pozwolenie nr 24540, 24541, 24542, 24543

### 9. DATA WYDANIA PIERWSZEGO POZWOLENIA NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU
I DATA PRZEDŁUŻENIA POZWOLENIA

Data wydania pierwszego pozwolenia na dopuszczenie do obrotu: 07.02.2018

### 10. DATA ZATWIERDZENIA LUB CZĘŚCIOWEJ ZMIANY TEKSTU
CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO

22.04.2026

---

> Informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.