# Valsartan HCT Fair-Med

> Walsartan + Hydrochlorotiazyd · 320 mg + 25 mg · Tabletki powlekane

## Szczegóły leku

- **Nazwa:** Valsartan HCT Fair-Med
- **Nazwa powszechna:** Valsartanum + Hydrochlorothiazidum
- **Substancja czynna:** [Walsartan + Hydrochlorotiazyd](https://apteka.online/odpowiedniki/valsartanum)
- **Moc:** 320 mg + 25 mg
- **Postać farmaceutyczna:** Tabletki powlekane
- **Droga podania:** doustna
- **Kategoria dostępności:** Rp
- **Kod ATC:** C09DA03
- **Liczba opakowań:** 1
- **Numer pozwolenia:** 21334
- **Podmiot odpowiedzialny:** Fair-Med Healthcare GmbH
- **Producent:** Medicofarma S.A.
Pharmadox Healthcare Ltd., Polska
Malta
- **Status RPL:** Produkt aktywny
- **Wersja HTML:** https://apteka.online/katalog-lekow/leki-dzialajace-na-uklad-renina-angiotensyna/valsartan-hct-fair-med-tabl-powl-320-mg-25-mg-fair
- **Wersja Markdown:** https://apteka.online/katalog-lekow/leki-dzialajace-na-uklad-renina-angiotensyna/valsartan-hct-fair-med-tabl-powl-320-mg-25-mg-fair.md

## Dokumenty PDF

- Ulotka leku PDF: https://rejestrymedyczne.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/30083/leaflet
- ChPL PDF: https://rejestrymedyczne.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/30083/characteristic

## Dostępne opakowania (1)

| Opakowanie | EAN | Kategoria | Cena (refundacja) | Dostępność | Kup teraz |
|---|---|---|---|---|---|
| 28 tabl. | 5909991072964 | Rp | — | Brak danych | — |

## Wskaźnik dostępności

Wskaźnik dostępności to orientacyjne oszacowanie naszego autorskiego algorytmu. Ma charakter wyłącznie poglądowy i może różnić się od rzeczywistego stanu w konkretnej aptece.

- Bardzo dobrze dostępny (5/5)
- Dobrze dostępny (4/5)
- Trudno dostępny (2/5)
- Niedostępny (1/5)
- Brak danych

Produkty lecznicze o dobrej i bardzo dobrej dostępności zazwyczaj możesz zamówić na następny dzień w aptece. Przejdź do katalogu aptek, aby znaleźć numer telefonu do apteki w Twojej okolicy. Przed rozmową z farmaceutą przygotuj kod e-recepty oraz Twój numer PESEL lub osoby, na którą wystawiona jest recepta.

## Ulotka dla pacjenta

### 1. Co to jest lek Valsartan HCT Fair-Med i w jakim celu się go stosuje?
Lek Valsartan HCT Fair-Med zawiera dwie substancje czynne, walsartan i
hydrochlorotiazyd. Obie substancje pomagają kontrolować wysokie ciśnienie tętnicze
krwi (nadciśnienie tętnicze).

• Walsartan należy do grupy leków zwanych antagonistami antagonistami
receptora angiotensyny II, stosowanych w leczeniu wysokiego ciśnienia
tętniczego krwi. Angiotensyna II to substancja powstająca w organizmie
człowieka, która powoduje skurcz naczyń krwionośnych i tym samym podnosi
ciśnienie tętnicze krwi. Walsartan działa poprzez blokowanie angiotensyny II.
W wyniku tego naczynia krwionośne ulegają rozszerzeniu i ciśnienie krwi
obniża się.

• Hydrochlorotiazyd jest lekiem moczopędnym należącym do grupy leków
zwanych diuretykami tiazydowymi.. Hydrochlorotiazyd zwiększa wydalanie
moczu, co również obniża ciśnienie tętnicze krwi.

Lek Valsartan HCT Fair-Med stosuje się w leczeniu wysokiego ciśnienia tętniczego
krwi, którego nie udaje się odpowiednio kontrolować podaniem każdej z substancji
czynnych oddzielnie j.

Wysokie ciśnienie tętnicze krwi zwiększa obciążenie serca i tętnic. Nieleczone, może
prowadzić do uszkodzenia naczyń krwionośnych w mózgu, sercu i nerkach, co może
powodować udar mózgu, niewydolność serca lub niewydolność nerek. Wysokie
ciśnienie tętnicze krwi zwiększa ryzyko zawału serca. Obniżenie ciśnienia krwi do
prawidłowych wartości ogranicza ryzyko zachorowania na te choroby.

### 2. Informacje ważne przed zastosowaniem leku Valsartan HCT Fair-Med

Kiedy nie przyjmować leku Valsartan HCT Fair-Med
- jeśli pacjent ma uczulenie (nadwrażliwość) na walsartan, hydrochlorotiazyd,
pochodne sulfonamidów (substancje chemicznie podobne do
hydrochlorotiazydu) lub na którykolwiek z pozostałych składników tego leku
(wymienione w punkcie 6);
- w ciąży powyżej 3 miesiąca (należy również unikać stosowania leku Valsartan
HCT Fair-Med we wczesnej ciąży - patrz punkt ,,Ciąża i karmienie piersią’’);
- jeśli pacjent ma ciężką chorobę wątroby, uszkodzenie małych dróg żółciowych
w wątrobie (żółciowa marskość wątroby) prowadzące do nagromadzenia żółci
w wątrobie (cholestaza);
- jeśli pacjent ma ciężką chorobę nerek;
- jeśli pacjent nie może oddawać moczu (bezmocz);
- jeśli pacjent jest dializowany;
- jeśli pacjent ma małe stężenie potasu lub sodu we krwi lub zwiększone stężenie
wapnia we krwi, pomimo leczenia;
- jeśli pacjent ma dnę moczanową.

Jeśli którakolwiek z powyższych sytuacji dotyczy pacjenta, nie należy
przyjmować tego leku. Należy skonsultować się z lekarzem.

Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem stosowania leku Valsartan HCT Fair-Med należy zwrócić się do
lekarza lub farmaceuty.
• jeśli pacjent przyjmuje leki oszczędzające potas, preparaty uzupełniające potas,
zamienniki soli kuchennej zawierające potas lub inne leki, które zwiększają
stężenie potasu we krwi, takie jak heparyna; konieczna może być regularna
kontrola stężenia potasu we krwi przez lekarza;
• jeśli pacjent ma małe stężenie potasu we krwi;
• jeśli pacjent ma biegunka lub silne wymioty;
• jeśli pacjent przyjmuje duże dawki leków moczopędnych (diuretyków);
• jeśli pacjent ma ciężką chorobę serca;
• jeśli pacjent ma niewydolność serca lub przebył zawał serca. Należy dokładnie
przestrzegać poleceń lekarza odnośnie dawki początkowej leku. Lekarz może
również zbadać czynności nerek u pacjenta;
• jeśli pacjent ma zwężenie tętnicy nerkowej;
• jeśli pacjentowi w ostatnim czasie przeszczepiono nerkę;
• jeśli pacjent ma hiperaldosteronizm; jest to choroba, w której nadnercza
wytwarzają zbyt dużo hormonu o nazwie aldosteron; jeśli pacjent ma tę
chorobę, stosowanie leku Valsartan HCT Fair-Med nie jest zalecane;
• jeśli pacjent ma chorobę wątroby lub nerek;

• jeśli u pacjenta kiedykolwiek wystąpił obrzęk języka lub twarzy spowodowany
reakcją uczuleniową (nazywaną obrzękiem naczynioruchowym) podczas
przyjmowania innego leku (w tym inhibitorów ACE), należy powiedzieć o tym
lekarzowi. Jeśli takie objawy pojawią się podczas przyjmowania leku Valsartan
HCT Fair-Med, należy przerwać przyjmowanie leku Valsartan HCT Fair-Med i
nigdy nie rozpoczynać ponownie przyjmowania tego leku. Patrz również punkt
4 „Możliwe działania niepożądane”;
• jeśli u pacjenta wystąpiła gorączka, wysypka i bóle stawów, które mogą
świadczyć o układowym toczniu rumieniowatym (UTR, choroba
autoimmunologiczna);
• jeśli pacjent ma cukrzycę, dnę, wysokie stężenie cholesterolu lub tłuszczów we
krwi;
• jeśli u pacjenta w przeszłości występowały reakcje alergiczne po zażyciu innych
leków obniżających ciśnienie tętnicze krwi z tej grupy leków (antagonistów
receptora angiotensyny II) lub jeśli pacjent ma alergię lub astmę;
• jeśli u pacjenta występuje pogorszenie wzroku lub ból oka. Mogą to być objawy
zwiększonego ciśnienia w oku, które mogą pojawić się w czasie od kilku godzin
do tygodnia od rozpoczęcia przyjmowania leku Valsartan HCT Fair-Med. Jeśli
nie zostanie podjęte leczenie, może to doprowadzić do trwałej utraty wzroku.
Jeśli u pacjenta występowało wcześniej uczulenie na penicylinę lub sulfonamid,
pacjentowi może zagrażać większe ryzyko wystąpienia takiej reakcji;
• lek może spowodować zwiększoną wrażliwość skóry na promienie słoneczne.

Dzieci i młodzież
Nie zaleca się stosowania leku Valsartan HCT Fair-Med u dzieci i młodzieży (poniżej
18 roku życia).

Należy koniecznie powiadomić lekarza o ciąży, podejrzeniu lub planowaniu ciąży.
Nie zaleca się stosowania leku Valsartan HCT Fair-Med w pierwszym trymestrze
ciąży i nie wolno go przyjmować po 3 miesiącu ciąży, ponieważ w tym okresie ciąży
może poważnie zaszkodzić dziecku (patrz punkt ,,Ciąża i karmienie piersią’’).

Inne leki i Valsartan HCT Fair-Med
Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach przyjmowanych
obecnie lub ostatnio a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować.
Działanie leku może ulec zmianie, jeśli lek Valsartan HCT Fair-Med jest stosowany
równocześnie z niektórymi innymi lekami. Może wtedy zaistnieć konieczność zmiany
dawki, stosowania innych środków ostrożności, lub w niektórych przypadkach
zaprzestania przyjmowania jednego z leków. Dotyczy to szczególnie takich leków,
jak:

• lit, lek stosowany w leczeniu niektórych chorób psychicznych
• leki lub substancje, które mogą powodować zwiększenie stężenia potasu we krwi.
Takie leki obejmują preparaty uzupełniające potas lub zamienniki soli kuchennej
zawierające potas, leki oszczędzające potas i heparynę
• leki, które mogą obniżać stężenie potasu we krwi, takie jak diuretyki
(leki moczopędne), kortykosteroidy, leki o działaniu
przeczyszczającym, karbenoksolon, amfoterycyna lub penicylina G
• niektóre antybiotyki (z grupy ryfamycyny), lek stosowany w zapobieganiu
odrzucenia przeszczepu (cyklosporyna) lub lek przeciwretrowirusowy stosowany

w leczeniu zakażenia HIV/AIDS (ritonawir). Takie leki mogą zwiększać
działanie Valsartan HCT Fair-Med
• leki mogące powodować „torsades de pointes” (nieregularne bicie serca), takie
jak leki stosowane w zaburzeniach rytmu serca i niektóre leki
przeciwpsychotyczne
• leki mogące zmniejszać stężenie sodu we krwi, takie jak leki przeciwdepresyjne,
przeciwpsychotyczne, przeciwpadaczkowe
• leki stosowane w leczeniu dny takie jak allopurynol, probencyd, sulfinpyrazon
• lecznicze dawki witaminy D i suplementy wapnia
• leki przeciwcukrzycowe (leki doustne takie jak metformina lub insulina)
• inne leki obniżające ciśnienie krwi w tym metyldopa
• leki zwiększające ciśnienie krwi takie jak noradrenalina lub adrenalina
• digoksyna lub inne glikozydy naparstnicy (leki stosowane w chorobach serca)
• leki mogące zwiększać stężenie cukru we krwi, takie jak diazoksyd lub leki betaadrenolityczne
• leki cytotoksyczne (stosowane w leczeniu nowotworów), takie jak metotreksat
lub cyklofosfamid
• leki przeciwbólowe takie jak niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym
selektywne inhibitory cyklooksygenazy-2 (inhibitory Cox-2) i kwas
acetylosalicylowy > 3 g
• leki zwiotczające mięśnie, takie jak tubokuraryna
• leki przeciwcholinergiczne (leki stosowane w leczeniu różnych chorób takich jak
skurcze żołądka, zaburzenia czynności pęcherza moczowego, astma, choroba
lokomocyjna, kurcze mięśni, choroba Parkinsona oraz pomocniczo w
znieczuleniu)
• amantadyna (lek stosowany w leczeniu choroby Parkinsona oraz w leczeniu i
profilaktyce niektórych chorób wirusowych)
• cholestyramina i kolestipol (leki stosowane głównie w leczeniu wysokiego
stężenia tłuszczów we krwi)
• cyklosporyna, lek stosowany po przeszczepach narządów w celu zapobiegania
odrzutom przeszczepów
• alkohol, tabletki nasenne i środki znieczulające (leki o działaniu nasennym lub
przeciwbólowym stosowane np. podczas operacji)
• jodowe środki kontrastowe (środki stosowane w badaniach obrazowych)

Valsartan HCT Fair-Med z jedzeniem i piciem
Lek Valsartan HCT Fair-Med może być przyjmowany w czasie posiłku lub
niezależnie od posiłków.
Należy unikać spożywania alkoholu bez konsultacji z lekarzem. Alkohol może nasilić
obniżenie ciśnienia tętniczego krwi i (lub) zwiększyć ryzyko zawrotów głowy lub
omdleń.

Ciąża i karmienie piersią
W ciąży i w okresie karmienia piersią lub gdy istnieje podejrzenie, że kobieta jest w
ciąży, lub gdy planuje ciążę, przed zastosowaniem tego leku należy poradzić się
lekarza lub farmaceuty.

• Należy koniecznie powiadomić lekarza o ciąży, podejrzeniu lub planowaniu
ciąży

Lekarz zazwyczaj zaleca przerwanie stosowania leku Valsartan HCT Fair-Med przed
zajściem w ciążę lub zaraz po stwierdzeniu ciąży i zaleci przyjmowanie innego leku
zamiast leku Valsartan HCT Fair-Med. Nie zaleca się stosowania leku Valsartan HCT
Fair-Med w pierwszym trymestrze ciąży i nie wolno go przyjmować po 3 miesiącu
ciąży, ponieważ w tym okresie ciąży może poważnie zaszkodzić dziecku.

• Należy powiadomić lekarza o karmieniu piersią lub o zamiarze karmienia
piersią.
Nie zaleca się stosowania leku Valsartan HCT Fair-Med podczas karmienia piersią.
Lekarz może wybrać inny lek, jeśli pacjentka zamierza karmić piersią, szczególnie w
przypadku karmienia noworodków lub wcześniaków.

Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Przed rozpoczęciem prowadzenia pojazdów, używania narzędzi lub obsługiwania
maszyn, lub wykonywania innych czynności wymagających koncentracji, pacjent
powinien upewnić się, jaki wpływ ma niego lek Valsartan HCT Fair-Med. Podobnie
jak wiele innych leków stosowanych w leczeniu wysokiego ciśnienia krwi, lek
Valsartan HCT Fair-Med może w rzadkich przypadkach powodować zawroty głowy i
wpływać na zdolność koncentracji.

### 3. Jak stosować lek Valsartan HCT Fair-Med?
Ten lek należy zawsze stosować zgodnie z zaleceniami lekarza lub farmaceuty.
Pozwoli to uzyskać najlepsze wyniki leczenia oraz zmniejszyć ryzyko działań
niepożądanych. W razie wątpliwości należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty.

Pacjenci z wysokim ciśnieniem tętniczym krwi często nie zauważają żadnych oznak
tej choroby. Wielu z nich czuje się zupełnie dobrze. Dlatego, bardzo ważne jest, aby
zgłaszać się na wizyty u lekarza, nawet przy dobrym samopoczuciu.

Lekarz poda dokładną liczbę tabletek leku Valsartan HCT Fair-Med jaką należy
zażywać. W zależności od reakcji pacjenta na leczenie, lekarz może zalecić
zwiększenie lub zmniejszenie dawki leku.
- Zalecana dawka Valsartan HCT Fair-Med to jedna tabletka na dobę.
- Nie należy zmieniać dawki ani przerywać przyjmowania tabletek bez
konsultacji z lekarzem.
- Lek należy przyjmować o tej samej porze każdego dnia, zazwyczaj rano.
- Lek Valsartan HCT Fair-Med można przyjmować z posiłkiem lub na czczo.
- Tabletkę należy połknąć, popijając szklanką wody.

Zastosowanie większej niż zalecana dawki leku Valsartan HCT Fair-Med
W przypadku wystąpienia silnych zawrotów głowy i (lub) omdlenia, należy położyć
się i natychmiast skontaktować z lekarzem.
W razie przypadkowego zażycia zbyt dużej liczby tabletek, należy skontaktować się z
lekarzem, farmaceutą lub szpitalem.

Pominięcie zastosowania leku Valsartan HCT Fair-Med

W przypadku pominięcia dawki, należy ją przyjąć zaraz po przypomnieniu sobie o
tym. Jednak, jeśli zbliża się pora kolejnej dawki, nie należy przyjmować opuszczonej
dawki.
Nie należy przyjmować podwójnej dawki w celu uzupełnienia dawki pominiętej.

Przerwanie stosowania leku Valsartan HCT Fair-Med
Przerwanie leczenia lekiem Valsartan HCT Fair-Med może spowodować wzrost
ciśnienia tętniczego. Nie należy przerywać przyjmowania leku chyba, że tak zaleci
lekarz.

W razie jakichkolwiek dalszych wątpliwości związanych ze stosowaniem leku
należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty.

### 4. Możliwe działania niepożądane

Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego
one wystąpią.

Działania niepożądane, które mogą wystąpić z określoną częstością, zdefiniowano w
następujący sposób:
Bardzo często występują u więcej niż u 1 pacjenta na 10
Często występują u 1 do 10 pacjentów na 100
Niezbyt często występują u 1 do 10 pacjentów na 1 000
Rzadko występują u 1 do 10 pacjentów na 10 000
Bardzo rzadko występują u mniej niż u 1 pacjenta na 10 000
Częstość nieznana częstość nie może być oceniona na podstawie dostępnych
danych

Niektóre działania niepożądane mogą być poważne i wymagać natychmiastowej
pomocy lekarskiej:

Należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem w razie wystąpienia objawów
obrzęku naczynioruchowego, takich jak:
- obrzęk twarzy, języka lub gardła,
- trudności w przełykaniu,
- pokrzywka i trudności z oddychaniem.
Jeśli u pacjenta wystąpi którykolwiek z tych objawów, należy przerwać
stosowanie leku Valsartan HCT Fair-Med i natychmiast zwrócić się do lekarza
(patrz punkt 2 „Ostrzeżenia i środki ostrożności”).

Do innych działań niepożądanych należą:
Działania niepożądane występujące niezbyt często:
• kaszel
• niskie ciśnienie tętnicze krwi
• zawroty głowy pochodzenia błędnikowego
• odwodnienie (z uczuciem pragnienia, suchości w jamie ustnej i języka, rzadkim
oddawaniem moczu, ciemnym zabarwieniem moczu, suchą skórą)
• bóle mięśni
• zmęczenie

• mrowienie lub drętwienie
• nieostre widzenia
• szumy uszne (np. syczenie, brzęczenie)

Działania niepożądane występujące bardzo rzadko:
• zawroty głowy
• biegunka
• bóle stawów

Działania niepożądane o nieznanej częstości:
• trudności z oddychaniem
• bardzo mała ilość oddawanego moczu
• małe stężenie sodu we krwi (czasem z nudnościami, zmęczeniem, splątaniem,
złym samopoczuciem, drgawkami)
• małe stężenie potasu we krwi (czasem z osłabieniem mięśni, kurczami mięśni,
zaburzeniami rytmu serca)
• mała liczba białych krwinek (z objawami takimi jak gorączka, zakażenia skóry,
ból gardła lub owrzodzenia jamy ustnej spowodowane zakażeniami, osłabienie)
• zwiększone stężenie bilirubiny we krwi (które w ciężkich przypadkach może
spowodować zażółcenie skóry i oczu)
• zwiększone stężenie azotu mocznikowego i kreatyniny we krwi (co może
wskazywać na nieprawidłową czynność nerek)
• zwiększone stężenie kwasu moczowego we krwi (co w ciężkich przypadkach
może wywołać atak dny)
• zasłabnięcie (omdlenie)

Działania niepożądane, które były obserwowane po zastosowaniu produktów
zawierających walsartan lub hydrochlorotiazyd w monoterapii:

Walsartan

Działania niepożądane występujące niezbyt często:
• uczucie wirowania
• bóle brzucha

Działania niepożądane o nieznanej częstości:
• wysypka skórna z lub bez świądu skóry, w połączeniu z niektórymi
następującymi objawami: gorączka, bóle stawów, bóle mięśni, obrzęk węzłów
chłonnych i (lub) objawy grypopodobne
• wysypka, fioletowawo-czerwone plamy, gorączka, świąd (objawy zapalenia
naczyń krwionośnych)
• mała liczba płytek krwi (czasem z nietypowym krwawieniem lub
wybroczynami na skórze)
• duże stężenie potasu we krwi (czasem z kurczami mięśniowymi, zaburzeniami
rytmu serca)
• reakcje uczuleniowe (z objawami takimi jak wysypka, świąd, pokrzywka,
trudności z oddychaniem lub połykaniem, zawroty głowy)
• obrzęk, głównie twarzy i gardła; wysypka; świąd
• zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych

• zmniejszenie stężenia hemoglobiny i zmniejszenie liczby czerwonych krwinek
we krwi (oba objawy mogą w ciężkich przypadkach spowodować anemię)
• niewydolność nerek
• niskie stężenie sodu we krwi (które może powodować zmęczenie, stan splątania,
drżenie mięśni i (lub) drgawki w ciężkich przypadkach)

Hydrochlorotiazyd

Działania niepożądane występujące bardzo często:
• niskie stężenie potasu we krwi
• zwiększone stężenie tłuszczów we krwi

Działania niepożądane występujące często:
• niskie stężenie sodu we krwi
• niskie stężenie magnezu we krwi
• wysokie stężenie kwasu moczowego we krwi
• swędząca wysypka i inne rodzaje wysypki
• zmniejszony apetyt
• łagodne nudności i wymioty
• uczucie omdlenia, omdlenie przy wstawaniu
• brak możliwości osiągnięcia lub utrzymania erekcji

Działania niepożądane występujące rzadko:
• obrzęk i pęcherze na skórze (z powodu zwiększonej wrażliwości na promienie
słoneczne)
• wysokie stężenie wapnia we krwi
• wysokie stężenie cukru we krwi
• obecność cukru w moczu
• pogorszenie stanu metabolicznego w cukrzycy
• zaparcia, biegunka, dyskomfort w żołądku lub jelitach, zaburzenia wątroby
(zażółcenie skóry lub oczu)
• nieregularny rytm serca
• bóle głowy
• zaburzenia snu
• przygnębienie (depresja)
• mała liczba płytek krwi (czasem z podskórnym krwawieniem lub siniaczeniem)
• zawroty głowy
• drętwienie lub mrowienie
• zaburzenia wzroku

Działania niepożądane występujące bardzo rzadko:
• zapalenie naczyń krwionośnych z objawami takimi jak wysypka, fioletowawoczerwone plamy, gorączka (zapalenie naczyń)
• wysypka, świąd, pokrzywka, trudności z oddychaniem lub przełykaniem, zawroty
głowy (reakcje nadwrażliwości)
• ciężka choroba skóry powodująca wysypkę, zaczerwienienie skóry, pęcherze na
ustach, oczach lub w jamie ustnej, łuszczenie się skóry, gorączka (martwica
toksyczno-rozpływna naskórka)

• wysypka na twarzy, ból stawów, zaburzenia mięśni, gorączka (toczeń rumieniowaty
układowy)
• silny ból w nadbrzuszu (mogą to być objawy zapalenia trzustki)
• trudności w oddychaniu z gorączką, kaszlem, świszczącym oddechem, dusznością
(niewydolność oddechowa, w tym zapalenie płuc i obrzęk płuc)
• gorączka, ból gardła, częstsze zakażenia (agranulocytoza)
• blada skóra, zmęczenie, duszność, ciemne zabarwienie moczu (niedokrwistość
hemolityczna)
• gorączka, ból gardła lub owrzodzenie jamy ustnej spowodowane zakażeniem
(leukopenia)
• stan splątania, zmęczenie, drżenie i kurcze mięśni, przyśpieszony oddech
(zasadowica hipochloremiczna)

Działania niepożądane o nie znanej częstości:
• osłabienie, powstawanie siniaków i częste zakażenia (niedokrwistość aplastyczna)
• znaczne ograniczenie objętości moczu (mogą to być objawy zaburzenia czynności
nerek lub niewydolności nerek)
• pogorszenie wzroku lub ból oczu w związku z dużym ciśnieniem (mogą to być
objawy ostrej jaskry z zamkniętym kątem przesączania)
• wysypka, zaczerwienienie skóry, pęcherze na ustach, oczach lub w jamie ustnej,
łuszczenie się skóry, gorączka (mogą to być objawy rumienia wielopostaciowego)
• kurcze mięśni
• gorączka
• osłabienie (astenia)

Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie możliwe objawy
niepożądane niewymienione w ulotce, należy zwrócić się do lekarza lub farmaceuty.

### 5. Jak przechowywać lek Valsartan HCT Fair-Med?
Lek należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci.

Nie stosować tego leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu
po „termin ważności”. Termin ważności oznacza ostatni dzień podanego miesiąca.
Brak specjalnych zaleceń dotyczących przechowywania leku.

Leków nie należy wyrzucać do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki.
Należy zapytać farmaceutę, jak usunąć leki, których się już nie używa. Takie
postępowanie pomoże chronić środowisko.

### 6. Zawartość opakowania i inne informacje

Co zawiera lek Valsartan HCT Fair-Med
Substancjami czynnymi leku są walsartan i hydrochlorotiazyd.

Valsartan HCT Fair-Med, 160 mg + 25 mg, tabletki powlekane, zawiera 160 mg
walsartanu i 25 mg hydrochlorotiazydu.

Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 12,5 mg, tabletki powlekane, zawiera 320 mg
walsartanu i 12,5 mg hydrochlorotiazydu.
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 25 mg, tabletki powlekane, zawiera 320 mg
walsartanu i 25 mg hydrochlorotiazydu.

Pozostałe składniki to: celuloza mikrokrystaliczna, krzemionka koloidalna bezwodna,
krospowidon (typ A), magnezu stearynian, hypromeloza 6 cP, makrogol 400, talk,
tytanu dwutlenek (E 171), żelaza tlenek żółty (E 172).

Dodatkowo Valsartan HCT Fair-Med, 160 mg + 25 mg, tabletki powlekane zawiera:
żelaza tlenek czarny (E172) i żelaza tlenek czerwony (E172).

Dodatkowo Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 12,5 mg, tabletki powlekane zawiera:
żelaza tlenek czarny (E172) i żelaza tlenek czerwony (E172).

Jak wygląda lek Valsartan HCT Fair-Med i co zawiera opakowanie

Valsartan HCT Fair-Med, 160 mg + 25 mg, tabletki powlekane to
pomarańczowobrązowe, owalne tabletki powlekane z wytłoczonym napisem „L237”
po jednej stronie i gładkie po drugiej stronie. Tabletki są pakowane w blistry
zawierające 14, 28 tabletek w opakowaniu.

Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 12,5 mg, tabletki powlekane to różowe, owalne
tabletki powlekane z wytłoczonym napisem „L238” po jednej stronie i gładkie po
drugiej stronie. Tabletki są pakowane w blistry zawierające 28 tabletek w
opakowaniu.

Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 25 mg, tabletki powlekane to żółte, owalne
tabletki powlekane z wytłoczonym napisem „L239” po jednej stronie i gładkie po
drugiej stronie. Tabletki są pakowane w blistry zawierające 28 tabletek w
opakowaniu.

Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie.

Podmiot odpowiedzialny
Fair-Med Healthcare GmbH
Planckstrasse 13, 22765 Hamburg
Niemcy

Wytwórca
Pharmadox Healthcare Ltd
KW 20A - Corradino Park - Paola
Malta

MEDICOFARMA S.A.
ul. Żelazna 58
00-866 Warszawa

Ten produkt leczniczy jest dopuszczony do obrotu w krajach członkowskich
Europejskiego Obszaru Gospodarczego pod następującymi nazwami:
Cypr Valsartan/HCTZ Fair-Med

Dania Valsartan/hydrochlorthiazid Fair-Med
Holandia Valsartan/HCTZ Fair-Med 80mg/12,5mg, 160mg/12,5mg,
160mg/25mg, 320mg/12,5mg, 320mg/25mg, filmomhulde tabletten
Irlandia Valsartan/Hydrochlorothiazide Fair-Med 80mg/12.5mg,
160mg/12.5mg, 160mg/25mg, 320mg/12.5mg, 320mg/25mg Filmcoated Tablets
Malta Valsartan/HCTZ Fair-Med 80mg/12.5mg, 160mg/12.5mg,
160mg/25mg, 320mg/12.5mg, 320mg/25mg film-coated Tablets
Niemcy Valsartan/HCTZ Fair-Med Healthcare 80mg/12,5mg,
160mg/12,5mg, 160mg/25mg, 320mg/12,5mg, 320mg/25mg
Filmtabletten
Polska Valsartan HCT Fair-Med

## Charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

### 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO

Valsartan HCT Fair-Med, 160 mg + 25 mg, tabletki powlekane
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 12,5 mg, tabletki powlekane
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 25 mg, tabletki powlekane

### 2. SKŁAD ILOŚCIOWY I JAKOŚCIOWY

Valsartan HCT Fair-Med, 160 mg + 25 mg, tabletki powlekane:
każda tabletka powlekana zawiera 160 mg walsartanu (Valsartanum) i 25 mg
hydrochlorotiazydu (Hydrochlorothiazidum).
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 12,5 mg, tabletki powlekane:
każda tabletka powlekana zawiera 320 mg walsartanu (Valsartanum) i 12,5 mg
hydrochlorotiazydu (Hydrochlorothiazidum).
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 25 mg, tabletki powlekane:
każda tabletka powlekana zawiera 320 mg walsartanu (Valsartanum) i 25 mg
hydrochlorotiazydu (Hydrochlorothiazidum).

Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1.

### 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA

Tabletka powlekana.

Valsartan HCT Fair-Med, 160 mg + 25 mg
Pomarańczowobrązowe, owalne tabletki powlekane z wytłoczonym napisem „L237”
po jednej stronie i gładkie po drugiej stronie.
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 12,5 mg
Różowe, owalne tabletki powlekane z wytłoczonym napisem „L238” po jednej stronie
i gładkie po drugiej stronie.
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 25 mg
Żółte, owalne tabletki powlekane z wytłoczonym napisem „L239” po jednej stronie i
gładkie po drugiej stronie.

### 4. SZCZEGÓŁOWE DANE KLINICZNE

#### 4.1 Wskazania do stosowania

Leczenie nadciśnienia tętniczego pierwotnego u osób dorosłych.

Valsartan HCT Fair-Med, produkt złożony o ustalonej dawce substancji czynnych jest
wskazany u pacjentów, u których ciśnienie tętnicze krwi nie jest odpowiednio
kontrolowane za pomocą monoterapii walsartanem lub hydrochlorotiazydem.

#### 4.2 Dawkowanie i sposób podawania

Dawkowanie

Zalecana dawka produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med 160 mg + 25 mg lub
320 mg + 12,5 mg lub 320 mg + 25 mg to jedna tabletka powlekana, raz na dobę.

Zaleca się stopniowe zwiększanie dawki poszczególnych substancji czynnych. W
każdym przypadku należy kontrolować skutki stopniowego zwiększania dawki
poszczególnych składników w celu zmniejszenia ryzyka niedociśnienia tętniczego i
innych działań niepożądanych.
Jeśli jest to właściwe ze względów klinicznych, można zalecić bezpośrednie przejście
z monoterapii do leczenia skojarzonego ustalonymi dawkami, u pacjentów, u których
monoterapia za pomocą walsartanu lub hydrochlorotiazydu nie zapewnia prawidłowej
kontroli ciśnienia tętniczego, pod warunkiem przestrzegania zalecanej kolejności
zwiększania dawki substancji czynnych.

Kliniczną odpowiedź na produkt leczniczy Valsartan HCT Fair-Med należy ocenić po
rozpoczęciu terapii; jeśli kontrola ciśnienia tętniczego krwi nie jest dostateczna,
dawka produktu leczniczego może być zwiększona poprzez zwiększenie dawki
któregokolwiek ze składników do maksymalnej dawki produktu leczniczego
Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg +25 mg.

Działanie obniżające ciśnienie tętnicze ujawnia się w ciągu 2 tygodni.
U większości pacjentów maksymalne działanie obserwuje się w ciągu 4 tygodni.
Jednak, niektórzy pacjenci mogą wymagać 4 do 8 tygodni leczenia. Należy mieć to na
uwadze podczas ustalania odpowiedniej dawki.

Jeśli po 8 tygodniach stosowaniu produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med, 320
mg/25 mg nie uzyskano dostatecznej kontroli ciśnienia tętniczego, należy rozważyć
użycie dodatkowego lub alternatywnego leku przeciwnadciśnieniowego. (patrz punkt
5.1).

Sposób podawania
Produkt leczniczy Valsartan HCT Fair-Med można przyjmować z posiłkiem lub
niezależnie od posiłków. Tabletkę należy popić wodą.

Szczególne grupy pacjentów

Zaburzenia czynności nerek
U pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens
kreatyniny ≥ 30 ml/min) zmiana dawkowania nie jest wymagana. Ze względu na
zawartość hydrochlorotiazydu, produkt leczniczy Valsartan HCT Fair-Med jest
przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR < 30
ml/min) i bezmoczem (patrz punkty 4.3, 4.4 i 5.2).

Zaburzenia czynności wątroby
U pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby, bez
cholestazy, dawka walsartanu nie powinna przekraczać 80 mg (patrz punkt 4.4). U
pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby nie jest
wymagana zmiana dawki hydrochlorotiazydu. W związku z obecnością walsartanu
produkt leczniczy Valsartan HCT Fair-Med jest przeciwwskazany u pacjentów z
ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby lub żółciową marskością wątroby lub
cholestazą (patrz punkty 4.3, 4.4 i 5.2).

Pacjenci w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku nie jest konieczna zmiana dawkowania.

Dzieci i młodzież
Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med u dzieci
poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i
skuteczności stosowania.

#### 4.3 Przeciwwskazania

- Nadwrażliwość na walsartan, hydrochlorotiazyd, inne pochodne sulfonamidów
lub którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1.
- Drugi i trzeci trymestr ciąży (punkty 4.4 i 4.6).
- Ciężkie zaburzenia czynności wątroby, marskość wątroby żółciowa i cholestaza.
- Ciężkie zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min), bezmocz.
- Oporna na leczenie hipokaliemia, hiponatremia, hiperkalcemia i objawowa
hiperurykemia.

#### 4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Zaburzenia równowagi elektrolitowej
Walsartan
Nie zaleca się jednoczesnego stosowania preparatów uzupełniających potas,
diuretyków oszczędzających potas, zamienników soli kuchennej zawierających potas
lub innych leków, które mogą zwiększyć stężenie potasu (heparyna, itp.). Zaleca się
częste oznaczanie stężenia potasu we krwi.

Hydrochlorotiazyd
Podczas leczenia diuretykami tiazydowymi, w tym hydrochlorotiazydem,
obserwowano hipokaliemię. Zaleca się częste kontrolowanie stężenia potasu w
surowicy.

Leczenie diuretykami tiazydowymi, w tym hydrochlorotiazydem, może wiązać się z
hiponatremią i zasadowicą hipochloremiczną. Tiazydy, w tym hydrochlorotiazyd,
zwiększają wydalanie magnezu z moczem, co może prowadzić do hipomagnezemii.
Diuretyki tiazydowe zmniejszają wydalanie wapnia, co może prowadzić do
hiperkalcemii.

U każdego pacjenta leczonego diuretykami należy, w odpowiednich odstępach czasu,
oznaczać stężenie elektrolitów w surowicy.

Pacjenci z niedoborem sodu i (lub) odwodnieni

Pacjentów przyjmujących diuretyki tiazydowe, w tym hydrochlorotiazyd, należy
obserwować czy nie występują u nich kliniczne objawy zaburzeń równowagi wodnoelektrolitowej.

U pacjentów ze znacznym niedoborem sodu i (lub) odwodnionych, np. z powodu
przyjmowania dużych dawek diuretyków, w rzadkich przypadkach, po rozpoczęciu
leczenia produktem leczniczym Valsartan HCT Fair-Med może wystąpić objawowe
niedociśnienie tętnicze. Przed rozpoczęciem leczenia produktem leczniczym
Valsartan HCT Fair-Med należy wyrównać niedobór sodu i (lub) objętość
wewnątrznaczyniową.

Pacjenci z ciężką, zastoinową niewydolnością serca lub innymi chorobami
związanymi ze wzmożoną aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron

U pacjentów, u których czynność nerek może zależeć od aktywności układu reninaangiotensyna-aldosteron (np. pacjenci z ciężką zastoinową niewydolnością serca),
leczenie inhibitorami enzymu konwertującego angiotensynę wiązało się ze
skąpomoczem i (lub) postępującą azotemią oraz, w rzadkich przypadkach, z ciężką
niewydolnością nerek i (lub) zgonem. Ocena stanu zdrowia pacjentów z
niewydolnością serca lub po zawale mięśnia sercowego zawsze powinna obejmować
ocenę czynności nerek. Brak doświadczeń dotyczących jednoczesnego leczenia
walsartanem i hydrochlorotiazydem pacjentów z ciężką przewlekłą, niewydolnością
serca. Dlatego też, nie można wykluczyć, że ze względu na hamowanie układu reninaangiotensyna-aldosteron stosowanie walsartanu i hydrochlorotiazydu możne
powodować zaburzenia czynności nerek. Produktu leczniczego Valsartan HCT FairMed nie należy stosować w tej grupie pacjentów.

Zwężenie tętnicy nerkowej

Produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med nie należy stosować w leczeniu
nadciśnienia tętniczego u pacjentów z jednostronnym lub obustronnym zwężeniem
tętnicy nerkowej lub ze zwężeniem tętnicy zaopatrującej jedyną nerkę, ponieważ
może dojść do zwiększenia stężenia mocznika we krwi i stężenia kreatyniny w
surowicy.

Hiperaldosteronizm pierwotny

Produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med nie należy stosować u pacjentów z
pierwotnym hiperaldosteronizmem z uwagi na zahamowanie aktywności układu
renina-angiotensyna u tych osób.

Zwężenie zastawki aorty i zastawki dwudzielnej, kardiomiopatia przerostowa z
zawężeniem drogi odpływu z lewej komory

Tak jak w przypadku innych leków rozszerzających naczynia, wskazana jest
szczególna ostrożność u pacjentów, ze zwężeniem zastawki aorty, zastawki
dwudzielnej, lub kardiomiopatią przerostową z zawężeniem drogi odpływu z lewej
komory (ang. HOCM).

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek z klirensem kreatyniny ≥ 30 ml/min,
zmiana dawkowania nie jest konieczna (patrz punkt 4.2). W czasie stosowania
produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med u pacjentów z zaburzeniami czynności
nerek zaleca się okresowe kontrolowanie stężenia potasu, kreatyniny i kwasu
moczowego w surowicy.

Przeszczep nerki

Dotychczas brak doświadczeń o bezpieczeństwie stosowania
walsartanu/hydrochlorotiazydu u pacjentów, którym niedawno przeszczepiono nerkę.

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby, bez
cholestazy produkt leczniczy Valsartan HCT Fair-Med należy stosować ostrożnie
(patrz punkty 4.2 i 5.2). Leki tiazydowe należy stosować ostrożnie u pacjentów z
zaburzeniami czynności wątroby lub postępującym uszkodzeniem wątroby, ponieważ
niewielkie zmiany równowagi płynów i elektrolitów mogą wywołać śpiączkę
wątrobową.

Obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie

U pacjentów leczonych walsartanem zgłaszano obrzęk naczynioruchowy obejmujący
obrzęk krtani i głośni, powodujący niedrożność dróg oddechowych i (lub) obrzęk
twarzy, warg, gardła i (lub) języka; u niektórych z tych pacjentów obrzęk
naczynioruchowy występował w przeszłości po podaniu innych leków, w tym
inhibitorów ACE. Valsartan HCT Fair-Med należy niezwłocznie odstawić u
pacjentów, u których pojawił się obrzęk naczynioruchowy i nie należy u nich
wznawiać podawania produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med (patrz punkt
4.8).

Układowy toczeń rumieniowaty

Zgłaszano przypadki nasilenia lub uaktywnienia układowego tocznia rumieniowatego
pod wpływem diuretyków tiazydowych, w tym hydrochlorotiazydu.

Inne zaburzenia metaboliczne

Diuretyki tiazydowe, w tym hydrochlorotiazyd, mogą wpływać na tolerancję glukozy
i zwiększać stężenie cholesterolu, trójglicerydów i kwasu moczowego w surowicy. U
pacjentów z cukrzycą może być konieczna zmiana dawkowania insuliny lub
doustnych leków hipoglikemicznych.
Tiazydy mogą zmniejszać wydalanie wapnia z moczem, powodując nawracające i
nieznacznie zwiększone stężenie wapnia w surowicy, przy braku innych przyczyn
zaburzeń metabolizmu wapnia. Wyraźna hiperkalcemia może świadczyć o
nadczynności przytarczyc. Przed wykonaniem testów czynności przytarczyc należy
odstawić tiazydy.

Nadwrażliwość na światło

Zgłaszano przypadki nadwrażliwości na światło po zastosowaniu diuretyków
tiazydowych (patrz punkt 4.8). Jeśli podczas leczenia wystąpi reakcja nadwrażliwości
na światło, zaleca się przerwanie leczenia. Jeśli konieczne jest wznowienie leczenia
diuretykiem, zaleca się ochronę miejsc narażonych na działanie promieni słonecznych
lub sztucznych promieni UVA.

Ciąża

Leczenia antagonistami receptora angiotensyny II (ang. AIIRAs) nie należy
rozpoczynać w czasie ciąży. O ile kontynuacja leczenia AIIRAs nie jest niezbędna, u
pacjentek planujących ciążę należy zastosować leczenie innymi lekami
przeciwnadciśnieniowymi o ustalonym bezpieczeństwie stosowania w okresie ciąży.
W przypadku stwierdzenia ciąży, AIIRAs należy natychmiast odstawić, i jeśli to
konieczne, zastosować alternatywne leczenie (patrz punkty 4.3 i 4.6).

Informacje ogólne

Należy zachować ostrożność u pacjentów, u których już wcześniej wystąpiły reakcje
nadwrażliwości na inne leki blokujące receptor angiotensyny II. Reakcje
nadwrażliwości na hydrochlorotiazyd są bardziej prawdopodobne u pacjentów z
alergią lub astmą.

Ostra jaskra z zamkniętym kątem przesączania

Stosowanie hydrochlorotiazydu, sulfonamidu, wiąże się z reakcją idiosynkratyczną
powodującą ostrą przemijającą krótkowzroczność i ostrą jaskrę z zamkniętym kątem
przesączania. Objawy obejmują nagłe zmniejszenie ostrości widzenia lub ból gałki
ocznej, zwykle pojawiający się w ciągu kilku godzin do tygodnia od rozpoczęcia
leczenia. Nieleczona ostra jaskra z zamkniętym kątem przesączania może prowadzić
do całkowitej utraty wzroku.
Podstawowe leczenie obejmuje możliwie jak najszybsze odstawienie
hydrochlorotiazydu. Jeśli ciśnienie wewnątrzgałkowe pozostaje niewyrównane,
należy rozważyć niezwłoczne leczenie farmakologiczne lub chirurgiczne. Czynniki
ryzyka rozwinięcia się ostrej jaskry z zamkniętym kątem przesączania mogą
obejmować występujące wcześniej u pacjenta uczulenie na sulfonamid lub penicylinę.

#### 4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Interakcje związane ze stosowaniem walsartanu, jak i hydrochlorotiazydu

Połączenia leków, które nie są zalecane

Lit
Donoszono o przemijającym zwiększeniu stężenia litu w surowicy i nasileniu jego
toksyczności podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów ACE i tiazydów, w tym
hydrochlorotiazydu. W związku z brakiem doświadczeń z równoczesnym
stosowaniem walsartanu i litu, takie skojarzenie nie jest zalecane. Jeśli jednak jest ono
konieczne, zaleca się uważne kontrolowanie stężenia litu we krwi.

Połączenia leków, które wymagają szczególnej ostrożności

Inne leki przeciwnadciśnieniowe
Skojarzenie walsartanu i hydrochlorotiazydu może nasilać działanie innych leków
przeciwnadciśnieniowych (np. guanetydyny, metyldopy, leków rozszerzających
naczynia krwionośne, inhibitorów ACE, antagonistów receptora angiotensyny, leków
beta-adrenolitycznych, antagonistów kanałów wapniowych i inhibitorów wychwytu
zwrotnego dopaminy).

Aminy presyjne (np. noradrenalina, adrenalina)
Możliwe jest zmniejszenie odpowiedzi na aminy presyjne, ale nie wyklucza to ich
zastosowania.

Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym selektywne inhibitory COX-2, kwas
acetylosalicylowy ( >3 g/dobę) i nieselektywne NLPZ
W przypadku podawania antagonistów angiotensyny II i hydrochlorotiazydu
jednocześnie z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ), może wystąpić
osłabienie działania przeciwnadciśnieniowego. Ponadto, jednoczesne stosowanie
produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med i NLPZ może prowadzić do
pogorszenia czynności nerek oraz zwiększenia stężenia potasu w surowicy. Dlatego
też, na początku leczenia zaleca się kontrolę czynności nerek oraz odpowiednie
nawodnienie pacjenta.

Interakcje związane ze stosowaniem walsartanu

Połączenia leków, które nie są zalecane

Diuretyki oszczędzające potas, preparaty uzupełniające potas, zamienniki soli
kuchennej zawierające potas i inne substancje, które mogą zwiększać stężenie potasu
Jeśli połączenie leków posiadających wpływ na stężenie potasu z walsartanem
zostanie uznane za konieczne, zaleca się kontrolowanie stężenia potasu w osoczu.

Transportery
Dane z badań in vitro wskazują, że walsartan jest substratem transportera wychwytu
wątrobowego OATP1B1/OATP1B3 i transportera wypływu wątrobowego MRP2.
Znaczenie kliniczne tych obserwacji nie jest znane. Podawanie równocześnie z

inhibitorami transportera wychwytu (np. ryfampiną, cyklosporyną) lub transporterem
wypływu (np. ritonawirem) może zwiększać narażenie ogólnoustrojowe na walsartan.
Należy zachować ostrożność podczas rozpoczynania lub kończenia jednoczesnego
leczenia tymi lekami.

Brak interakcji
W badaniach dotyczących interakcji leków z walsartanem nie stwierdzono istotnych
klinicznie interakcji walsartanu z którąkolwiek z następujących substancji:
cymetydyną, warfaryną, furosemidem, digoksyną, atenololem, indometacyną,
hydrochlorotiazydem, amlodypiną, glibenklamidem. Digoksyna i indometacyna mogą
wchodzić w interakcje z hydrochlorotiazydem, który jest jedną z substancji czynnych
produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med (patrz interakcje związane ze
stosowaniem hydrochlorotiazydu).

Interakcje związane ze stosowaniem hydrochlorotiazydu

Połączenia leków, które wymagają szczególnej ostrożności

Leki, które mogą powodować zmniejszenie stężenia potasu
Działanie zmniejszające stężenie potasu powodowane przez hydrochlorotiazyd może
być nasilone w przypadku jednoczesnego podawania leków diuretycznych
nasilających wydalanie potasu z moczem, kortykosteroidów, leków o działaniu
przeczyszczającym, hormonu adrenokortykotropowego (ACTH), amfoteracyny,
karbenoksolonu, penicyliny G, kwasu salicylowego i pochodnych.
Jeśli leki te mają być stosowane jednocześnie z produktem złożonym:
hydrochlorotiazyd+walsartan, zaleca się kontrolowanie stężenia potasu w osoczu
(patrz punkt 4.4).

Leki, które mogą wywołać częstoskurcz komorowy typu torsades de pointes:
W związku z ryzykiem hipokaliemii hydrochlorotiazyd należy podawać przy
zachowaniu ostrożności w przypadku jednoczesnego stosowania produktów
leczniczych, które mogą powodować torsades de pointes, w szczególności leków
przeciwarytmicznych klasy Ia i klasy III oraz leków przeciwpsychotycznych.

Produkty lecznicze wpływające na stężenie sodu w surowicy
Działanie leków diuretycznych powodujące zmniejszenie stężenia sodu we krwi może
być nasilone w przypadku jednoczesnego podawania takich leków, jak leki
przeciwdepresyjne, przeciwpsychotyczne, przeciwpadaczkowe itp. Zaleca się
zachowanie ostrożności w przypadku długotrwałego podawania takich leków.

Glikozydy naparstnicy
Może wystąpić działanie niepożądane w postaci hipokaliemii lub hipomagnezemii
spowodowanej tiazydem, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca indukowanych
glikozydami naparstnicy (patrz punkt 4.4).

Sole wapnia i witamina D
Podawanie diuretyków tiazydowych, w tym hydrochlorotiazydu, z witaminą D lub
solami wapnia może nasilać wzrost stężenia wapnia w surowicy. Jednoczesne
stosowanie tiazydowych leków diuretycznych z solami wapnia może powodować
hiperkalcemię u pacjentów z predyspozycją do hiperkalcemii (np. z nadczynnością

przytarczyc, nowotworem złośliwym lub chorobami, w których pośredniczy witamina
D) poprzez zwiększenie reabsorpcji kanalikowej wapnia.

Leki przeciwcukrzycowe (doustne leki przeciwcukrzycowe i insulina)
Leczenie tiazydem może wpływać na tolerancję glukozy. Może być konieczna zmiana
dawkowania leków przeciwcukrzycowych.
Metforminę należy stosować ostrożnie ze względu na ryzyko kwasicy mleczanowej w
związku z możliwością wystąpienia niewydolności nerek związaną ze stosowaniem
hydrochlorotiazydu.

Leki beta-adrenolityczne i diazoksyd
Jednoczesne stosowanie diuretyków tiazydowych, w tym hydrochlorotiazydu, z
lekami beta-adrenolitycznymi może zwiększać ryzyko hiperglikemii. Diuretyki
tiazydowe, w tym hydrochlorotiazyd, mogą nasilać hiperglikemiczne działanie
diazoksydu.

Leki stosowane w leczeniu dny moczanowej (probenecyd, sulfinpyrazon i allopurynol)
Hydrochlorotiazyd może podwyższać stężenie kwasu moczowego w surowicy i
dlatego też może być konieczna zmiana dawkowania leków zwiększających
wydalanie kwasu moczowego. Może być również konieczne zwiększenie dawki
probenecydu lub sulfinpyrazonu. Równoczesne podawanie diuretyków tiazydowych,
w tym hydrochlorotiazydu, może zwiększać częstość występowania reakcji
nadwrażliwości na allopurynol.

Leki przeciwcholinergiczne i inne produkty lecznicze wpływające na perystaltykę
przewodu pokarmowego
Leki przeciwcholinergiczne (np. atropina, biperyden) mogą zwiększać biodostępność
tiazydowych leków diuretycznych, najprawdopodobniej w wyniku spowolnienia
perystaltyki przewodu pokarmowego i spowolnienia szybkości opróżniania żołądka.
Jednocześnie przewiduje się, że leki prokinetyczne, takie jak cisapryd, mogą
zmniejszać biodostępność tiazydowych leków diuretycznych.

Amantadyna
Tiazydy, w tym hydrochlorotiazyd, mogą zwiększać ryzyko działań niepożądanych
spowodowanych przez amantadynę.

Żywice jonowymienne
Cholestyramina lub kolestipol wpływają na zmniejszenie wchłaniania tiazydowych
leków diuretycznych, w tym hydrochlorotiazydu. Może to osłabiać działanie
tiazydowych leków diuretycznych. Jednak podawanie hydrochlorotiazydu na co
najmniej 4 godziny przed lub 4-6 godzin po podaniu żywic może potencjalnie
minimalizować taką interakcję.

Leki cytotoksyczne (np. cyklofosfamid, metotreksat)
Tiazydy, w tym hydrochlorotiazyd, mogą zmniejszać wydalanie leków
cytotoksycznych przez nerki (np. cyklofosfamid, metotreksat) i nasilać ich działanie
supresyjne na szpik kostny.

Niedepolaryzujące leki zwiotczające mięśnie szkieletowe (np. tubokuraryna)

Tiazydy, w tym hydrochlorotiazyd, nasilają zwiotczające mięśnie szkieletowe
działanie takich leków jak pochodne kurary.

Cyklosporyna
Jednoczesne leczenie cyklosporyną może zwiększać ryzyko hiperurykemii i
wystąpienia powikłań, takich jak dna moczanowa.

Alkohol, leki znieczulające i uspokajające
Jednoczesne podawanie tiazydowych leków diuretycznych z substancjami, które
również obniżają ciśnienie krwi (np. poprzez zmniejszanie działania współczulnego
ośrodkowego układu nerwowego lub poprzez bezpośrednie działanie rozszerzające
naczynia krwionośne), może nasilać niedociśnienie ortostatyczne.

Metyldopa
Zgłaszano pojedyncze przypadki niedokrwistości hemolitycznej u pacjentów
leczonych jednocześnie metyldopą i hydrochlorotiazydem.

Środki kontrastowe z zawartością jodu
U pacjentów z odwonieniem wywołanym diuretykami, istnieje zwiększone ryzyko
ciężkiej niewydolności nerek, zwłaszcza, po podaniu dużych dawek produktów
zawierających jod. Przed podaniem tych leków, pacjenta należy odpowiednio
nawodnić.

#### 4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Ciąża

Walsartan

Nie zaleca się stosowania antagonistów receptora angiotensyny II (AIIRAs) podczas
pierwszego trymestru ciąży (patrz punkt 4.4). Stosowanie AIIRAs jest
przeciwwskazane w drugim i trzecim trymestrze ciąży (patrz punkt 4.3 i 4.4).

Dane epidemiologiczne dotyczące działania teratogennego po narażeniu na inhibitory
ACE podczas pierwszego trymestru ciąży nie są jednoznaczne; jednakże nie można
wykluczyć niewielkiego wzrostu ryzyka. Chociaż nie ma danych z kontrolowanych
badań epidemiologicznych dotyczących ryzyka związanego z zastosowaniem
antagonistów receptora angiotensyny II, podobne ryzyko może występować również
dla tej klasy leków. O ile kontynuacja leczenia AIIRAs nie jest niezbędna, u pacjentek
planujących ciążę należy zastosować inne leki przeciwnadciśnieniowe o ustalonym
bezpieczeństwie stosowania w okresie ciąży. W przypadku stwierdzenia ciąży,
AIIRAs należy natychmiast odstawić, i jeśli to konieczne, zastosować leczenie
alternatywne.

Wiadomo, że stosowanie AIIRAs podczas drugiego i trzeciego trymestru ciąży ma
toksyczny wpływ na rozwój płodu (pogorszenie czynności nerek, małowodzie,
opóźnienie kostnienia czaszki) oraz noworodka (niewydolność nerek, niedociśnienie,
hiperkaliemia) (patrz także punkt 5.3).
W przypadku, gdy narażenie na AIIRAs miało miejsce od drugiego trymestru ciąży,
zaleca się wykonanie ultrasonograficznego badania czaszki i czynności nerek płodu.

Dzieci, których matki przyjmowały AIIRAs, powinny być poddane dokładnej
obserwacji w związku z możliwością wystąpienia niedociśnienia (patrz także punkt
#### 4.3 i 4.4).

Hydrochlorotiazyd

Doświadczenie ze stosowaniem hydrochlorotiazydu w czasie ciąży, zwłaszcza w
pierwszym trymestrze, jest ograniczone. Badania na zwierzętach nie są wystarczające.
Hydrochlorotiazyd przenika przez łożysko. W oparciu o farmakologiczny mechanizm
działania hydrochlorotiazydu, stosowanie go w drugim i trzecim trymestrze może
niekorzystnie wpływać na perfuzję płodowo-łożyskową oraz może powodować takie
działania u płodu i noworodka, jak żółtaczka, zaburzenia równowagi elektrolitowej i
małopłytkowość.

Karmienie piersią

Brak danych dotyczących stosowania walsartanu podczas karmienia piersią.
Hydrochlorotiazyd przenika do mleka kobiet karmiących piersią. Z tego względu
stosowanie produktu leczniczego Valsartan HCT Fair-Med w czasie karmienia piersią
nie jest zalecane. Wskazana jest zmiana leczenia na alternatywne o lepiej ustalonym
profilu bezpieczeństwa podczas karmienia piersią, szczególnie podczas karmienia
noworodków i wcześniaków.

#### 4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Nie przeprowadzono badań dotyczących wpływu walsartanu z hydrochlorotiazydem
na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługiwania maszyn. Podczas
prowadzenia pojazdów mechanicznych lub obsługiwania maszyn należy wziąć pod
uwagę, że niekiedy mogą wystąpić zawroty głowy lub uczucie zmęczenia.

#### 4.8 Działania niepożądane

Działania niepożądane zgłaszane w badaniach klinicznych i wynikach badań
diagnostycznych występujące częściej w przypadku skojarzenia walsartanu z
hydrochlorotiazydem niż w grupie z placebo oraz pojedyncze zgłoszenia po
wprowadzeniu leku do obrotu przedstawiono poniżej według klasyfikacji układów i
narządów. Podczas leczenia skojarzonego walsartanem i hydrochlorotiazydem mogą
wystąpić działania niepożądane związane z każdym ze składników stosowanych w
monoterapii, których nie obserwowano w badaniach klinicznych.

Działania niepożądane są pogrupowane według częstości występowania, zaczynając
od najczęstszych zgodnie z następującą definicją: Bardzo często (≥1/10); Często
(≥1/100 do <1/10); Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100); Rzadko (≥1/10 000 do
<1/1000); Bardzo rzadko (<1/10 000); Nieznana (częstość nie może być ustalona na
podstawie dostępnych danych).

W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania działania niepożądane
są wymienione zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem.

Tabela 1. Częstość występowania działań niepożądanych związanych ze stosowaniem
skojarzenia walsartan + hydrochlorotiazyd

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Niezbyt często Odwodnienie
Zaburzenia układu nerwowego
Bardzo rzadko Zawroty głowy
Niezbyt często Parestezje
Nieznana Omdlenia
Zaburzenia oka
Niezbyt często Niewyraźne widzenie
Zaburzenia ucha i błędnika
Niezbyt często Szum w uszach
Zaburzenia naczyniowe
Niezbyt często Niedociśnienie
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Niezbyt często Kaszel
Nieznana Niekardiogenny obrzęk płuc
Zaburzenia żołądka i jelit
Bardzo rzadko Biegunka
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej
Niezbyt często Bóle mięśniowe
Bardzo rzadko Bóle stawów

Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Nieznana Zaburzenia czynności nerek
Zaburzenia ogólne i zmiany w miejscu podania
Niezbyt często Zmęczenie
Badania diagnostyczne
Nieznana Zwiększone stężenie kwasu moczowego w
surowicy, zwiększone stężenie bilirubiny i
kreatyniny w surowicy, hipokaliemia,
hiponatremia, zwiększone stężenie azotu
mocznikowego we krwi, neutropenia

Dodatkowe informacje o poszczególnych substancjach czynnych
Działania niepożądane zgłaszane wcześniej po zastosowaniu poszczególnych
substancji czynnych produktu leczniczego mogą również występować w przypadku
stosowania walsartanu z hydrochlorotiazydem nawet, jeśli nie obserwowano ich w
badaniach klinicznych lub po wprowadzeniu leku do obrotu.

Tabela 2. Częstość występowania działań niepożądanych związanych ze stosowaniem
walsartanu

Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Nieznana Zmniejszone stężenie hemoglobiny, obniżony
hematokryt, małopłytkowość
Zaburzenia układu immunologicznego

Nieznana Inne reakcje nadwrażliwości/ alergiczne, w tym
choroba posurowicza
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Nieznana Zwiększone stężenie potasu w surowicy,
hiponatremia
Zaburzenia ucha i błędnika
Niezbyt często Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego
Zaburzenia naczyń
Nieznane Zapalenie naczyń
Zaburzenia żołądka i jelit
Niezbyt często Bóle brzucha
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Nieznana Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Nieznana Obrzęk naczyniowy, wysypka, świąd
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Nieznana Niewydolność nerek

Tabela 3. Częstość występowania działań niepożądanych związanych ze stosowaniem
hydrochlorotiazydu

Hydrochlorotiazyd przez wiele lat był powszechnie przepisywany, często w dawkach
większych niże te stosowane w produkcie leczniczym Valsartan HCT Fair-Med. U
pacjentów leczonych diuretykami tiazydowymi w monoterapii, w tym
hydrochlorotiazydem, obserwowano następujące działania niepożądane:

Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Rzadko Małopłytkowość, czasami z plamicą
Bardzo rzadko

Nieznana

Agranulocytoza, leukopenia, anemia
hemolityczna, depresja szpiku kostnego
Niedokrwistość aplastyczna
Zaburzenia układu immunologicznego
Bardzo rzadko Reakcje nadwrażliwości

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania

Bardzo często Hipokaliemia, zwiększenie stężenia lipidów
we krwi (głównie po podaniu większych
dawek)

Często Hiponatremia, hipomagnezemia,
hiperurykemia

Rzadko Hiperkalcemia, hiperglikemia, cukromocz i
pogorszenie stanu metabolicznego w
cukrzycy

Bardzo rzadko Zasadowica hipochloremiczna

Zaburzenia psychiczne
Rzadko Depresja, zaburzenia snu
Zaburzenia układu nerwowego
Rzadko Bóle głowy, zawroty głowy, parestezje
Zaburzenia oka

Rzadko Zaburzenia wzroku

Nieznana Ostra jaskra z zamkniętym kątem
przesączania
Zaburzenia serca
Rzadko Zaburzenia rytmu serca
Zaburzenia naczyń
Często Niedociśnienie ortostatyczne
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Bardzo rzadko Niewydolność oddechowa, w tym zapalenie
płuc i obrzęk płuc
Zaburzenia żołądka i jelit
Często Utrata apetytu, łagodne nudności i wymioty
Rzadko Zaparcia, dolegliwości żołądkowo-jelitowe,
biegunka
Bardzo rzadko Zapalenie trzustki
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Rzadko Cholestaza wewnątrzwątrobowa lub
żółtaczka
Zaburzenia czynności nerek i dróg moczowych

Nieznana Zaburzenia czynności nerek, ostra
niewydolność nerek
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Często Pokrzywka i inne postacie wysypki
Rzadko Nadwrażliwość na światło
Bardzo rzadko Martwicze zapalenie naczyń i martwica
toksyczno-rozpływna naskórka, reakcje
przypominające toczeń rumieniowaty skóry,
ponowne uczynnienie skórnego tocznia
rumieniowatego
Nieznana Rumień wielopostaciowy

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

Nieznana Gorączka, astenia

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej

Nieznana Kurcze mięśni

Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Często Impotencja

#### 4.9 Przedawkowanie

Objawy
Przedawkowanie walsartanu może spowodować znaczne niedociśnienie tętnicze, co
może prowadzić do zaburzeń świadomości, zapaści krążeniowej i (lub) wstrząsu.
Ponadto, z powodu przedawkowania hydrochlorotiazydu mogą pojawić się takie
objawy przedmiotowe i podmiotowe jak: nudności, senność, hipowolemia oraz
zaburzenia elektrolitowe, którym towarzyszą zaburzenia rytmu serca i kurcze mięśni.

Leczenie
Postępowanie po przedawkowaniu zależy od czasu przyjęcia leku i rodzaju oraz
ciężkości objawów, najważniejsze jest ustabilizowanie krążenia.
Jeśli wystąpi niedociśnienie tętnicze, pacjenta należy ułożyć w pozycji na plecach i
niezwłocznie uzupełnić elektrolity i płyny.
Walsartan nie może być usunięty za pomocą hemodializy z powodu silnego wiązania
z białkami osocza, natomiast hydrochlorotiazyd można usunąć poprzez dializę.

### 5. WŁAŚCIWOŚCI FARMAKOLOGICZNE

#### 5.1 Właściwości farmakodynamiczne

Grupa farmakoterapeutyczna: antagoniści angiotensyny II i diuretyki, walsartan w
połączeniu z lekami moczopędnymi;
kod ATC: C09DA03.

Walsartan i hydrochlorotiazyd

Produkt leczniczy Valsartan HCT Fair-Med 160 mg/25 mg tabletki powlekane
W podwójnie ślepym, randomizowanym, z grupą kontrolną poddawaną aktywnemu
leczeniu, badaniu z udziałem pacjentów nie reagujących wystarczająco na leczenie
hydrochlorotiazydem 12,5 mg, obserwowano znacząco większe obniżenie
skurczowego/rozkurczowego ciśnienia tętniczego krwi po zastosowaniu połączenia
walsartanu z hydrochlorotiazydem 160/12,5 mg (12,4/7,5 mmHg) w porównaniu z
hydrochlorotiazydem 25 mg (5,6/2,1 mmHg). Ponadto, znacząco większy odsetek
pacjentów zareagował (ciśnienie krwi < 140/90 mmHg lub obniżenie ciśnienia
skurczowego o ≥ 20 mmHg lub rozkurczowego o ≥ 10 mmHg) na walsartan z
hydrochlorotiazydem 160/12,5 mg (50%) w porównaniu z hydrochlorotiazydem
25 mg (25%).

W podwójnie ślepym, randomizowanym, z grupą kontrolną poddawaną aktywnemu
leczeniu, badaniu z udziałem pacjentów nie reagujących wystarczająco na leczenie
walsartanem 160 mg, obserwowano znacząco większe obniżenie średniego
skurczowego/rozkurczowego ciśnienia tętniczego krwi zarówno po zastosowaniu
leczenia skojarzonego walsartanem z hydrochlorotiazydem 160 mg + 25 mg
(14,6/11,9 mmHg), jak i walsartanem z hydrochlorotiazydem 160 + 12,5 mg
(12,4/10,4 mmHg), w porównaniu z walsartanem 160 mg (8,7/8,8 mmHg). Różnice w

obniżeniu ciśnienia tętniczego krwi między dawkami 160 mg + 25 mg i 160/12,5 mg
również były istotne statystycznie. Ponadto, znacząco większy odsetek pacjentów
zareagował (ciśnienie rozkurczowe krwi < 90 mmHg lub obniżenie o ≥ 10 mmHg) na
zastosowanie walsartanu/hydrochlorotiazydu 160 mg + 25 mg (68%) i 160/12,5 mg
(62%) w porównaniu z walsartanem 160 mg (49%).

W podwójnie ślepym, randomizowanym badaniu kontrolowanym placebo, w
schemacie czynnikowym, porównującym leczenie skojarzone różnymi dawkami
walsartanu z hydrochlorotiazydem z leczeniem poszczególnymi substancjami
czynnymi w monoterapii, obserwowano znacząco większe obniżenie średniego
skurczowego/rozkurczowego ciśnienia tętniczego krwi po skojarzeniu
walsartanu/hydrochlorotiazydu 160 +12,5 mg (17,8/13,5 mmHg) i 160 mg + 25 mg
(22,5/15,3 mmHg) w porównaniu z placebo (1,9/4,1 mmHg) i odpowiednią
monoterapią, tj. monoterapią hydrochlorotiazydem 12,5 mg (7,3/7,2 mmHg),
hydrochlorotiazydem 25 mg (12,7/9,3 mmHg) i walsartanem 160 mg (12,1/9,4
mmHg). Ponadto, znacząco większy odsetek pacjentów zareagował (ciśnienie
rozkurczowe krwi < 90 mmHg lub obniżenie o ≥ 10 mmHg) po zastosowaniu
walsartanu z hydrochlorotiazydem 160 mg + 25 mg (81%) i walsartanu z
hydrochlorotiazydem 160 mg + 12,5 mg (76%) w porównaniu z placebo (29%) i
monoterapią hydrochlorotiazydem 12,5 mg (41%), hydrochlorotiazydem 25 mg
(54%) i walsartanem 160 mg (59%).

Produkt leczniczy Valsartan HCT Fair-Med 320 mg/1,5 mg i produkt leczniczy
Valsartan HCT Fair-Med 320mg/25mg tabletki powlekane
W randomizowanym badaniu prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby, z grupą
kontrolną otrzymującą substancję czynną, u pacjentów, u których nie uzyskano
dostatecznej kontroli po leczeniu walsartanem w dawce 320 mg, obserwowano
znacząco większe obniżenie średniego skurczowego/rozkurczowego ciśnienia
tętniczego krwi po podaniu w skojarzeniu zarówno walsartanu/hydrochlorotiazydu
320 mg + 25 mg (15,4/10,4 mmHg) jak i po podaniu w skojarzeniu
walsartanu/hydrochlorotiazydu 320 mg + 12,5 mg (13,6/9,7 mmHg) w porównaniu do
pacjentów z grupy otrzymującej walsartan w dawce 320 mg (6,1/5,8 mmHg).

Różnica w zakresie obniżenia ciśnienia skurczowego krwi pomiędzy dawkami
320 mg + 25 mg i 320 mg + 12,5 mg również była istotna statystycznie. Ponadto, u
znacząco większego odsetka pacjentów nastąpiła odpowiedź (ciśnienie rozkurczowe
krwi < 90 mmHg lub obniżenie ciśnienia o ≥ 10 mmHg) po podaniu
walsartanu/hydrochlorotiazydu 320 mg + 25 mg (75%) i 320 mg + 12,5 mg (69%) w
porównaniu z walsartanem w dawce 320 mg (53%).

W randomizowanym badaniu prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby z grupą
kontrolną otrzymującą placebo prowadzonym w schemacie czynnikowym
porównującym różne połączenia dawek walsartanu/hydrochlorotiazydu w porównaniu
do ich odpowiednich składników obserwowano znacząco większe obniżenie
średniego skurczowego/rozkurczowego ciśnienia tętniczego krwi po podaniu w
skojarzeniu walsartanu/hydrochlorotiazydu 320 mg + 12,5 mg (21,7/15,0 mmHg) i
320 mg + 25 mg (24,7/16,6 mmHg) w porównaniu do pacjentów otrzymujących
placebo (7,0/5,9 mmHg) oraz w porównaniu do odpowiednich monoterapii tj. w
porównaniu do pacjentów otrzymujących hydrochlorotiazyd w dawce 12,5 mg
(11,1/9,0 mmHg), hydrochlorotiazyd w dawce 25 mg (14,5/10,8 mmHg) jak i

walsartan w dawce 320 mg (13,7/11,3 mmHg). Ponadto, u znacząco większego
odsetka pacjentów nastąpiła odpowiedź (ciśnienie rozkurczowe krwi < 90 mmHg lub
obniżenie ciśnienia o ≥ 10 mmHg) po podaniu walsartanu/hydrochlorotiazydu
320 mg + 25 mg (85%) i 320 mg + 12,5 mg (83%) w porównaniu z placebo (45%) i
odpowiednich monoterapii tj. hydrochlorotiazydu w dawce 12,5 mg (60%),
hydrochlorotiazydu 25 mg (66%) i walsartanu w dawce 320 mg (69%).

W kontrolowanych badaniach klinicznych produktu złożonego: walsartan z
hydrochlorotiazydem wystąpiło zależne od dawek zmniejszenie stężenia potasu w
surowicy. Zmniejszenie stężenia potasu w surowicy występowało częściej u
pacjentów, którym podawano 25 mg hydrochlorotiazydu niż u tych, którym
podawano 12,5 mg hydrochlorotiazydu. W kontrolowanych badaniach klinicznych z
zastosowaniem leczenia skojarzonego walsartanu z hydrochlorotiazydem, działanie
hydrochlorotiazydu polegające na zmniejszeniu stężenia potasu było osłabione
wpływem oszczędzającego potas działania walsartanu.

Korzystny wpływ działania walsartanu w skojarzeniu z hydrochlorotiazydem na
śmiertelność i zachorowalność z powodów sercowo-naczyniowych jest obecnie
nieznany. Badania epidemiologiczne wykazały, że długotrwałe leczenie
hydrochlorotiazydem zmniejsza ryzyko chorób i zgonu z powodów sercowonaczyniowych.

Walsartan

Walsartan po podaniu doustnym jest aktywnym, specyficznym antagonistą receptora
angiotensyny II (AngII). Działa wybiórczo na podtyp receptora AT1, który odpowiada
za znane działanie angiotensyny II. Zwiększone stężenie angiotensyny II w osoczu po
zablokowaniu receptora AT1 przez walsartan może stymulować niezablokowany
receptor AT2, który wydaje się działać antagonistycznie w stosunku do receptora AT1.
Walsartan nie wykazuje nawet częściowej aktywności agonistycznej wobec receptora
AT1 i ma dużo większe (około 20 000 razy) powinowactwo do receptora AT1 niż do
receptora AT2. Nie stwierdzono, aby walsartan wiązał się lub blokował inne receptory
hormonów lub kanały jonowe, o których wiadomo, że są istotne w regulacji sercowonaczyniowej.
Walsartan nie hamuje aktywności enzymu konwertującego angiotensynę (ACE),
znanego jako kininaza II, który przekształca Ang I do Ang II i powoduje rozpad
bradykininy. Ponieważ walsartan nie ma wpływu na ACE, ani nasilenie działania
bradykininy lub substancji P, jest mało prawdopodobne, by można łączyć
antagonistów angiotensyny II z występowaniem kaszlu. W badaniach klinicznych, w
których porównywano walsartan z inhibitorami ACE, występowanie suchego kaszlu
było znacząco (P < 0,05) niższe u pacjentów leczonych walsartanem niż u pacjentów
leczonych inhibitorami ACE (2,6% versus 7,9% odpowiednio). W badaniu
klinicznym pacjentów z suchym kaszlem w wywiadzie podczas terapii inhibitorami
ACE u 19,5% badanych przyjmujących walsartan i 19,0% badanych przyjmujących
diuretyk tiazydowy występował kaszel, w porównaniu z 68,5% badanych leczonych
inhibitorem ACE (P < 0,05).
Podawanie walsartanu pacjentom z nadciśnieniem tętniczym prowadzi do obniżenia
ciśnienia tętniczego krwi bez wpływu na częstość akcji serca. U większości
pacjentów, po podaniu pojedynczej dawki doustnej, działanie hipotensyjne następuje
w ciągu 2 godzin, a maksymalne obniżenie ciśnienia tętniczego krwi ma miejsce w

ciągu 4-6 godzin. Działanie hipotensyjne utrzymuje się przez 24 godziny od zażycia
dawki. Podczas wielokrotnego podawania dawek, maksymalne obniżenie ciśnienia
tętniczego krwi po każdej dawce osiągane jest zwykle w ciągu 2-4 tygodni i
utrzymuje się w czasie długotrwałej terapii. Połączenie z hydrochlorotiazydem
znacznie nasila efekt hipotensyjny produktu.
Nagłe odstawienie walsartanu nie łączy się z występowaniem nadciśnienia z odbicia
lub innymi klinicznymi działaniami niepożądanymi.

U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym oraz cukrzycą typu 2 i mikroalbuminurią,
walsartan zmniejsza wydalanie albumin z moczem. W badaniu MARVAL (ang.
Micro Albuminuria Reduction with Valsartan) oceniano zmniejszenie wydalania
albumin z moczem (ang. UAE) po podaniu walsartanu (80-160 mg/dobę w
porównaniu z amlodypiną (5-10 mg/dobę) u 332 pacjentów z cukrzycą typu 2 (średnia
wieku: 58 lat; 265 mężczyzn) z mikroalbuminurią (walsartan: 58 μg/min; amlodypina:
55,4 μg/min), normalnym lub wysokim ciśnieniem tętniczym i z zachowaną
czynnością nerek (kreatynina we krwi <120 μmol/l). Po 24 tygodniach UAE
zmniejszyło się (p < 0,001) o 42% (–24.2 μg/min; 95% przedział ufności: -40,4 do –
19,1%) po podaniu walsartanu i w przybliżeniu o 3% (–1,7 μg/min; 95% przedział
ufności: –5,6 do 14,9%) po podaniu amlodypiny, mimo podobnego stopnia redukcji
ciśnienia w obu grupach. W kolejnym badaniu dokonano dalszej oceny skuteczności
walsartanu w zmniejszaniu UAE u 391 pacjentów z nadciśnieniem tętniczym
(ciśnienie tętnicze krwi =150/88 mmHg) i cukrzycą typu 2, albuminurią (średnia =
102 μg/min; 20–700 μg/min) i zachowaną czynnością nerek (średnie stężenie
kreatyniny w surowicy = 80 μmol/l). Pacjentów przydzielano do grup otrzymujących
jedną z trzech dawek walsartanu (160, 320 i 640 mg/dobę) podawanych przez 30
tygodni. Celem badania było określenie optymalnej dawki walsartanu dla
zredukowania UAE u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2. Po 30
tygodniach nastąpiła znamienna redukcja UAE o 36% w stosunku do wartości
początkowych przy dawce walsartanu 160 mg (95% przedział ufności: 22 do 47%) i o
44% przy dawce walsartanu 320 mg (przedział ufności 95%: 31 do 54%). Wykazano,
że 160-320 mg walsartanu spowodowało klinicznie znamienne zmniejszenie UAE u
pacjentów z nadciśnieniem tętniczymi i cukrzycą typu 2.

Hydrochlorotiazyd

Miejsce działania diuretyków tiazydowych to głównie nerkowy kanalik II rzędu.
Wykazano, że w korze nerkowej znajduje się receptor o dużym powinowactwie, który
jest głównym miejscem wiązania diuretyków tiazydowych oraz hamowania transportu
NaCl w dystalnych nerkowych kanalikach krętych. Sposób działania tiazydów polega
na hamowaniu symportu Na+Cl-, być może przez współzawodnictwo o miejsce dla
jonu Cl-, a w wyniku tego na wpływie na mechanizmy wchłaniania zwrotnego
elektrolitów: bezpośrednim - zwiększaniu wydalania sodu i chlorków w ilościach, w
przybliżeniu równoważnych oraz pośrednim - przez zmniejszenie objętości osocza, z
następowym wzrostem aktywności reninowej osocza, wydalania aldosteronu i potasu
z moczem oraz zmniejszenia stężenia potasu w surowicy. Mediatorem układu reninaaldosteron jest angiotensyna II, tak więc, przy jednoczesnym podawaniu walsartanu
zmniejszenie stężenia potasu w surowicy jest mniej wyraźne, niż w przypadku
monoterapii hydrochlorotiazydem.

#### 5.2 Właściwości farmakokinetyczne

Walsartan i hydrochlorotiazyd

Dostępność układowa hydrochlorotiazydu zmniejsza się o około 30%, gdy jest on
podawany z łącznie z walsartanem. Właściwości farmakokinetyczne walsartanu nie są
istotnie zmienione podczas podawania łącznie z hydrochlorotiazydem. Interakcja ta
nie ma wpływu na skojarzone stosowanie walsartanu i hydrochlorotiazydu, ponieważ
kontrolowane badania kliniczne wykazały wyraźne działanie hipotensyjne, większe
niż działanie uzyskiwane przez oddzielne podanie walsartanu, hydrochlorotiazydu lub
placebo.

Walsartan

Wchłanianie

Po podaniu doustnym samego walsartanu maksymalne stężenie walsartanu w
surowicy osiągane jest w ciągu 2-4 godzin. Średnia bezwzględna biodostępność
wynosi 23%. Pokarm zmniejsza ekspozycję (mierzoną jako AUC) na walsartan o
około 40% i maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) o około 50%, chociaż od około 8
godziny po podaniu, stężenie walsartanu w osoczu jest podobne w grupie
przyjmującej produkt leczniczy z posiłkiem i w grupie przyjmującej go na czczo.
Zmniejszeniu AUC nie towarzyszy jednak klinicznie istotne osłabienie działania
leczniczego i dlatego walsartan można podawać zarówno z posiłkiem, jak i bez.

Dystrybucja

Objętość dystrybucji walsartanu w stanie stacjonarnym po podaniu dożylnym wynosi
około 17 litrów, co wskazuje, że walsartan nie wiąże się w dużym stopniu z tkankami.
Walsartan silnie wiąże się z białkami osocza (94-97%), głównie z albuminami.

Biotransformacja

Walsartan nie ulega znaczącej biotransformacji, jedynie około 20% dawki wydalane
jest w postaci metabolitów. Hydroksymetabolit został wykryty w osoczu w małych
stężeniach (poniżej 10% pola pod krzywą (AUC) dla walsartanu). Metabolit ten jest
farmakologicznie nieaktywny.

Eliminacja

Walsartan wykazuje wielowykładniczą kinetykę procesu eliminacji (t½α <1 h i t½ß
około 9 h). Walsartan jest wydalany głównie z kałem (około 83% dawki) i moczem
(około 13% dawki), głównie w postaci niezmienionej. Po dożylnym podaniu,
osoczowy klirens walsartanu wynosi około 2 l/h, a klirens nerkowy 0,62 l/h (około
30% całkowitego klirensu). Okres półtrwania walsartanu wynosi 6 godzin.

Hydrochlorotiazyd

Wchłanianie

Wchłanianie hydrochlorotiazydu po podaniu doustnym jest szybkie (tmax około 2 h).
Zwiększenie średniego AUC jest liniowe i proporcjonalne do dawki w zakresie
terapeutycznym. Obecność pokarmu nie ma lub ma niewielkie znaczenie kliniczne na
wchłanianie hydrochlorotiazydu. Bezwzględna biodostępność hydrochlorotiazydu po
podaniu doustnym wynosi 70%.

Dystrybucja

Pozorna objętość dystrybucji to 4-8 l/kg.
Krążący hydrochlorotiazyd wiąże się z białkami osocza (40-70%), głównie z
albuminami. Hydrochlorotiazyd gromadzi się również w erytrocytach, w stężeniu
około trzykrotnie większym niż w osoczu.

Eliminacja

Hydrochlorotiazyd jest wydalany głównie w postaci niezmienionej.
Hydrochlorotiazyd jest wydalany z osocza z okresem półtrwania wynoszącym od 6
do 15 godzin w końcowej fazie eliminacji. Po podaniu wielokrotnym nie
obserwowano zmiany kinetyki hydrochlorotiazydu, a kumulacja jest minimalna w
przypadku codziennego podawania. Ponad 95% wchłanianej dawki
hydrochlorotiazydu wydalane jest z moczem w postaci niezmienionej. Klirens
nerkowy składa się z biernej filtracji i aktywnego wydzielania do kanalików
nerkowych.

Szczególne grupy pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku
U niektórych pacjentów w podeszłym wieku obserwowano nieco większe układowe
narażenie na walsartan niż u badanych w młodszym wieku; jednak nie wykazano, by
było to istotne klinicznie.
Ograniczone dane sugerują, że układowy klirens hydrochlorotiazydu jest zmniejszony
zarówno u zdrowych, jak i u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym w podeszłym
wieku, w porównaniu z młodymi zdrowymi ochotnikami.

Zaburzenia czynności nerek
W przypadku zalecanych dawek produktu złożonego: walsartanu i
hydrochlorotiazydu u pacjentów z klirensem kreatyniny 30-70 ml/min zmiana
dawkowania nie jest konieczna.

Brak danych dotyczących stosowania produktu złożonego o ustalonych dawkach
walsartanu i hydrochlorotiazydu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności
nerek (klirens kreatyniny
<30 ml/min) i pacjentów dializowanych. Walsartan silnie wiąże się z białkami osocza
i nie może być usunięty za pomocą dializy, podczas gdy hydrochlorotiazyd można
usunąć tą drogą.

Klirens nerkowy hydrochlorotiazydu składa się z biernej filtracji i aktywnego
wydzielania do kanalików nerkowych. Jak można się spodziewać w odniesieniu do
związku, który jest wydalany prawie wyłącznie przez nerki, czynność nerek ma
znaczący wpływ na kinetykę hydrochlorotiazydu (patrz punkt 4.3).

W przypadku zaburzenia czynności nerek średnie szczytowe stężenia w osoczu i
wartości AUC hydrochlorotiazydu są zwiększone, a szybkość wydalania z moczem
ulega ograniczeniu. U pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami
czynności nerek obserwowano 3-krotne zwiększenie wartości AUC
hydrochlorotiazydu. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek
obserwowano 8-krotne zwiększenie wartości AUC. Hydrochlorotiazyd jest
przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (patrz punkt
4.3).

Zaburzenia czynności wątroby
W badaniach farmakokinetycznych u pacjentów z łagodnymi (n = 6) lub
umiarkowanymi (n = 5) zaburzeniami czynności wątroby, narażenie na walsartan było
około 2-krotnie większe w porównaniu ze zdrowymi ochotnikami (patrz punkt 4.2 i
4.4).
Brak danych dotyczących stosowania walsartanu u pacjentów z ciężkimi
zaburzeniami czynności wątroby (patrz punkt 4.3). Choroby wątroby nie mają
istotnego wpływu na farmakokinetykę hydrochlorotiazydu.

#### 5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie

Potencjalna toksyczność skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu po podaniu
doustnym była badana na szczurach i małpach szerokonosych w badaniach
trwających do sześciu miesięcy. Nie znaleziono dowodów, które wykluczałyby
stosowanie leku w dawkach terapeutycznych u ludzi.

Zmiany wywołane przez takie połączenie w badaniach toksyczności przewlekłej
najprawdopodobniej spowodowane były przez walsartan. Narządem docelowym w
badaniach toksykologicznych były nerki, na które wpływ był bardziej zaznaczony u
małp szerokonosych niż u szczurów. Połączenie tych substancji prowadziło do
uszkodzenia nerek (nefropatia z bazofilią, zwiększenie stężenia mocznika w osoczu,
kreatyniny w osoczu i potasu w surowicy, zwiększenie objętości moczu i elektrolitów
w moczu przy dawce 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu
u szczurów i 10 + 3 mg/kg/dobę u małpach szerokonosych), prawdopodobnie
związane były ze zmienioną hemodynamiką nerkową. U szczurów dawki te
odpowiadają 0,9 i 3,5–krotności maksymalnej zalecanej dawki u ludzi (ang. MRHD)
walsartanu i hydrochlorotiazydu wyrażonej w mg/m2. U małp szerokonosych dawki te
odpowiadają odpowiednio 0,3 i 1,2–krotności maksymalnej zalecanej dawki u ludzi
(MRHD) walsartanu i hydrochlorotiazydu wyrażonej w mg/m2 (w obliczeniach
przyjęto doustną dawkę 320 mg/dobę walsartanu w połączeniu z 25 mg/dobę
hydrochlorotiazydu i masę ciała pacjenta 60 kg).

Duże dawki walsartanu w połączeniu z hydrochlorotiazydem powodowały zmiany
wskaźników morfologii krwi (spadek erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu, przy
dawce 100 + 31 mg/kg/dobę u szczurów i 30 + 9 mg/kg/dobę u małp szerokonosych).
U szczurów dawki te odpowiadają odpowiednio 3,0 i 12-krotności maksymalnej
zalecanej dawki u ludzi (MRHD) walsartanu i hydrochlorotiazydu wyrażonej w
mg/m2. U małp szerokonosych dawki te odpowiadają odpowiednio 0,9 i 3,5-krotności
maksymalnej zalecanej dawki u ludzi (MRHD) walsartanu i hydrochlorotiazydu

wyrażonej w mg/m2 (w obliczeniach przyjęto doustną dawkę 320 mg/dobę walsartanu
w połączeniu z 25 mg/dobę hydrochlorotiazydu i masę ciała pacjenta 60 kg).

U małp szerokonosych obserwowano uszkodzenie błony śluzowej żołądka (przy
dawce dawki 30 + 9 mg/kg/dobę). Połączenie to doprowadziło również do hiperplazji
tętniczek doprowadzających w nerkach (przy dawce 600 + 188 mg/kg/dobę u
szczurów i przy dawce 30 + 9 mg/kg/dobę u małp szerokonosych). U małp
szerokonosych dawki te odpowiadają odpowiednio 0,9 i 3,5-krotności maksymalnej
zalecanej dawki u ludzi (MRHD) walsartanu i hydrochlorotiazydu wyrażonej w
mg/m2. U szczurów dawki te odpowiadają 18 i 73-krotności maksymalnej zalecanej
dawki u ludzi (MRHD) walsartanu i hydrochlorotiazydu wyrażonej w mg/m2 (w
obliczeniach przyjęto doustną dawkę 320 mg/dobę walsartanu w połączeniu z
25 mg/dobę hydrochlorotiazydu i masę ciała pacjenta 60 kg).

Wymienione wyżej działanie wydaje się wynikać z farmakologicznego efektu dużych
dawek walsartanu (blokada angiotensyny II hamującej uwalnianie reniny oraz
pobudzenie komórek wytwarzających reninę), jak ma to miejsce w przypadku
inhibitorów ACE. Wyniki te wydają się nie mieć znaczenia dla stosowania walsartanu
w dawkach terapeutycznych u ludzi.

Skojarzenie walsartanu i hydrochlorotiazydu nie było sprawdzane w kierunku
działania mutagennego, uszkodzenia chromosomu lub działania rakotwórczego,
ponieważ brak dowodów świadczących o interakcji między tymi substancjami
czynnymi. Przeprowadzono jednak takie badania oddzielnie dla walsartanu i
hydrochlorotiazydu i nie wykazały one działania mutagennego, złamania
chromosomu lub działania rakotwórczego.
U szczurów toksyczne dawki walsartanu u matki (600 mg/kg/dobę) podczas ostatnich
dni ciąży i laktacji prowadziły do niższej przeżywalności, mniejszego przyrostu masy
ciała i opóźnienia rozwoju (wady rozwojowe małżowiny usznej i przewodu
słuchowego zewnętrznego) u potomstwa (patrz punkt 4.6). Takie dawki u szczurów
(600 mg/kg/dobę) są około 18-krotnie większe od maksymalnej zalecanej dawki u
ludzi wyrażonej w mg/m2 (w obliczeniach przyjęto doustną dawkę 320 mg/dobę i
masę ciała pacjenta 60 kg). Podobne wyniki uzyskano podczas stosowania walsartanu
z hydrochlorotiazydem u szczurów i królików. W badaniach nad rozwojem
embrionalnym/płodowym (Segment II) podczas stosowania walsartanu z
hydrochlorotiazydem u szczurów i królików nie wykazano działania teratogennego;
zaobserwowano jednak toksyczne działanie na płód połączone z toksycznym
działaniem na matkę.

### 6. DANE FARMACEUTYCZNE

#### 6.1 Wykaz substancji pomocniczych

Valsartan HCT Fair-Med, 160 mg + 25 mg, tabletki powlekane:
Rdzeń tabletki:
Celuloza mikrokrystaliczna
Krzemionka koloidalna bezwodna
Krospowidon (typ A)
Magnezu stearynian

Otoczka:
Opadry Brown 03B86585 zawierający:
Hypromeloza 6 cP
Tytanu dwutlenek (E 171)
Makrogol 400
Talk
Żelaza tlenek żółty (E 172)
Żelaza tlenek czerwony (E 172)
Żelaza tlenek czarny (E 172)

Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 12,5 mg, tabletki powlekane:
Rdzeń tabletki:
Celuloza mikrokrystaliczna
Krzemionka koloidalna bezwodna
Krospowidon (typ A)
Magnezu stearynian

Otoczka:
Opadry Pink 03B34239 zawierający:
Hypromeloza 6 cP
Tytanu dwutlenek (E 171)
Makrogol 400
Talk
Żelaza tlenek żółty (E 172)
Żelaza tlenek czerwony (E 172)
Żelaza tlenek czarny (E 172)

Valsartan HCT Fair-Med, 320 mg + 25 mg, tabletki powlekane:
Rdzeń tabletki:
Celuloza mikrokrystaliczna
Krzemionka koloidalna bezwodna
Krospowidon (typ A)
Magnezu stearynian

Otoczka:
Opadry Yellow 03B82316 zawierający:
Hypromeloza 6 cP
Tytanu dwutlenek (E 171)
Makrogol 400
Talk
Żelaza tlenek żółty (E 172)

#### 6.2 Niezgodności farmaceutyczne

Nie dotyczy.

#### 6.3 Okres ważności

3 lata.

#### 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania

Brak specjalnych zaleceń dotyczących przechowywania produktu leczniczego.

#### 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania

Blistry z folii Aluminium/Aluminium zawierające
160 mg + 25 mg:
14, 28, 30, 56, 98, 280 tabletek powlekanych w opakowaniu
320 mg +12,5 mg, 320 mg +25 mg:
7, 14, 28, 56, 98, 280 tabletek powlekanych w opakowaniu

#### 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu
leczniczego do stosowania

Brak szczególnych wymagań dotyczących usuwania.

### 7. PODMIOT ODPOWIEDZIALNY POSIADAJĄCY POZWOLENIE NA
DOPUSZCZENIE DO OBROTU

Fair-Med Healthcare GmbH
Planckstrasse 13, 22765 Hamburg
Niemcy

### 8. NUMER (-Y) POZWOLENIA (-Ń) NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU

### 9. DATA WYDANIA PIERWSZEGO POZWOLENIA NA DOPUSZCZENIE
DO OBROTU/DATA PRZEDŁUŻENIA POZWOLENIA

### 10. DATA ZATWIERDZENIA LUB CZĘŚCIOWEJ ZMIANY TEKSTU
CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO

---

> Informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.