# Ketonal

> Ketoprofen · 50 mg/ml · Roztwór do wstrzykiwań

## Szczegóły leku

- **Nazwa:** Ketonal
- **Nazwa powszechna:** Ketoprofenum
- **Substancja czynna:** [Ketoprofen](https://apteka.online/odpowiedniki/ketoprofenum)
- **Moc:** 50 mg/ml
- **Postać farmaceutyczna:** Roztwór do wstrzykiwań
- **Droga podania:** domięśniowa 
dożylna
- **Kategoria dostępności:** Rp
- **Kod ATC:** M01AE03
- **Liczba opakowań:** 3
- **Numer pozwolenia:** 323/25
- **Podmiot odpowiedzialny:** InPharm Sp. z o.o.
- **Import równoległy:** Tak
- **Status RPL:** Produkt aktywny
- **Wersja HTML:** https://apteka.online/katalog-lekow/leki-przeciwzapalne-i-przeciwreumatyczne/ketonal-rozt-wstrz-50-mg-ml-inpharm-323-25
- **Wersja Markdown:** https://apteka.online/katalog-lekow/leki-przeciwzapalne-i-przeciwreumatyczne/ketonal-rozt-wstrz-50-mg-ml-inpharm-323-25.md

## Dokumenty PDF

- Ulotka leku PDF: https://rejestrymedyczne.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/52649/parallel-import-files/LEAFLET/public
- ChPL PDF: https://rejestrymedyczne.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/3328/characteristic

## Dostępne opakowania (3)

| Opakowanie | EAN | Kategoria | Cena (refundacja) | Dostępność | Kup teraz |
|---|---|---|---|---|---|
| 5 amp. 2 ml | 5909991586133 | Rp | — | Niedostępny (1/5) | — |
| 10 amp. 2 ml | 5909991586140 | Rp | — | Dobrze dostępny (3/5) | — |
| 50 amp. 2 ml | 5909991586157 | Rp | — | Brak danych | — |

## Wskaźnik dostępności

Wskaźnik dostępności to orientacyjne oszacowanie naszego autorskiego algorytmu. Ma charakter wyłącznie poglądowy i może różnić się od rzeczywistego stanu w konkretnej aptece.

- Bardzo dobrze dostępny (5/5)
- Dobrze dostępny (4/5)
- Trudno dostępny (2/5)
- Niedostępny (1/5)
- Brak danych

Produkty lecznicze o dobrej i bardzo dobrej dostępności zazwyczaj możesz zamówić na następny dzień w aptece. Przejdź do katalogu aptek, aby znaleźć numer telefonu do apteki w Twojej okolicy. Przed rozmową z farmaceutą przygotuj kod e-recepty oraz Twój numer PESEL lub osoby, na którą wystawiona jest recepta.

## Ulotka dla pacjenta

### 1. Co to jest lek Ketonal i w jakim celu się go stosuje?
Lek Ketonal zawiera substancję czynną ketoprofen - lek z grupy niesteroidowych leków
przeciwzapalnych (NLPZ) o działaniu przeciwzapalnym, przeciwgorączkowym i przeciwbólowym.

Lek Ketonal stosuje się w leczeniu objawowym zapalnych i zwyrodnieniowych schorzeń
reumatycznych układu kostnego oraz w łagodzeniu niektórych zespołów bólowych.

Wskazania do podawania domięśniowego:
• reumatoidalne zapalenie stawów
• choroba zwyrodnieniowa stawów
• bóle o umiarkowanym nasileniu

Wskazania do podawania dożylnego:
• bóle pooperacyjne

### 2. Informacje ważne przed zastosowaniem leku Ketonal

Kiedy nie stosować leku Ketonal
• Jeśli pacjent ma uczulenie na ketoprofen lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku
(wymienionych w punkcie 6).
• U pacjentów, u których wystąpiły w przeszłości reakcje nadwrażliwości, takie jak skurcz oskrzeli,
napad astmy oskrzelowej, zapalenie błony śluzowej nosa, pokrzywka lub innego rodzaju reakcje
alergiczne wywołane podaniem ketoprofenu, kwasu acetylosalicylowego lub innych
niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). U takich pacjentów notowano ciężkie, rzadko
zakończone zgonem przypadki reakcji anafilaktycznych.
• U kobiet w trzecim trymestrze ciąży.
• U następujących pacjentów:
- z ciężką niewydolnością serca
- z czynnym lub nawracającym wrzodem żołądka lub dwunastnicy i (lub) krwawieniem

z przewodu pokarmowego w wywiadzie
- z krwawieniem z przewodu pokarmowego lub perforacją w wywiadzie, związanymi z
wcześniejszym stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych
- ze skłonnością do krwawień
- z ciężką niewydolnością wątroby
- z ciężką niewydolnością nerek.

Stosowanie leku Ketonal jest przeciwwskazane w przypadkach krwawienia mózgowego lub
jakiegokolwiek czynnego krwawienia.

Domięśniowe podawanie leku Ketonal jest przeciwwskazane u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia
krwi lub otrzymujących leczenie przeciwzakrzepowe.

Leku nie należy stosować u dzieci w wieku poniżej 15 lat.

Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed zastosowaniem leku Ketonal należy omówić to z lekarzem, jeśli którekolwiek z poniższych
ostrzeżeń dotyczy obecnie pacjenta lub dotyczy sytuacji występujących w przeszłości.
• Bardzo ważne jest stosowanie leku w najmniejszej dawce skutecznej przez najkrótszy okres
konieczny do łagodzenia objawów.
• Stosowanie takich leków, jak lek Ketonal może być związane z niewielkim zwiększeniem ryzyka
ataku serca (zawał serca) lub udaru. Ryzyko to zwiększa długotrwałe przyjmowanie dużych dawek
leku. Nie należy stosować większych dawek i dłuższego czasu leczenia niż zalecane.
• Jeśli u pacjenta występują zaburzenia czynności serca, w tym niewydolność serca, dławica
piersiowa (ból w klatce piersiowej) lub pacjent przebył w przeszłości zawał mięśnia sercowego,
zabieg wszczepienia pomostów naczyniowych, chorobę naczyń obwodowych (zaburzenia krążenia
w nogach lub stopach ze względu na zwężenie lub niedrożność tętnic) lub jakąkolwiek postać
udaru (w tym przemijający atak niedokrwienny mózgu), sposób leczenia należy omówić z
lekarzem lub farmaceutą.
• Stosowanie leku Ketonal należy również omówić z lekarzem, jeśli pacjent pali tytoń, ma wysokie
ciśnienie krwi, duże stężenie cholesterolu, choruje na cukrzycę lub w rodzinie występowały
choroby serca lub udar.
• Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym ketoprofen, mogą spowodować krwawienie,
owrzodzenie lub perforację w obrębie przewodu pokarmowego (w bardzo rzadkich przypadkach
zakończone zgonem). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów otrzymujących lek
Ketonal w dużych dawkach, u pacjentów ze stwierdzoną w przeszłości chorobą wrzodową
(zwłaszcza jeśli była powikłana krwawieniem lub perforacją), wrzodziejącym zapaleniem
okrężnicy lub chorobą Leśniowskiego-Crohna oraz u pacjentów w podeszłym wieku.
Wszyscy pacjenci, zwłaszcza w podeszłym wieku, u których podczas stosowania leku Ketonal
wystąpią nietypowe dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (zwłaszcza krwawienie),
muszą niezwłocznie poinformować o tym lekarza.
• Ryzyko reakcji alergicznych jest zwiększone u pacjentów z astmą, przewlekłym zapaleniem błony
śluzowej nosa, przewlekłym zapaleniem zatok i (lub) polipami nosa. Podanie leku Ketonal może
wywołać napad astmy lub skurcz oskrzeli, zwłaszcza u osób uczulonych na kwas
acetylosalicylowy i (lub) NLPZ.
• U pacjentów po zabiegu pomostowania tętnic wieńcowych niektóre niesteroidowe leki
przeciwzapalne zwiększały ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowych.
• Należy poinformować lekarza, jeśli pacjent choruje na cukrzycę lub przyjmuje leki oszczędzające
potas. Może być wskazane kontrolowanie stężenia potasu we krwi.
• U pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia, hemofilią, chorobą von Willebranda, ciężką
małopłytkowością, niewydolnością nerek lub wątroby i u pacjentów przyjmujących leki
przeciwzakrzepowe (takie jak kumaryna i heparyna) ryzyko krwawienia jest zwiększone.
• W bardzo rzadkich przypadkach NLPZ mogą wywołać groźne reakcje skórne (niektóre zagrażające
życiu), w tym złuszczające zapalenie skóry, zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze
oddzielanie się naskórka. Ryzyko wystąpienia takich reakcji jest prawdopodobnie największe na
początku leczenia (zwłaszcza w pierwszym miesiącu stosowania leku).

Po pierwszych oznakach wysypki, zmian w obrębie błon śluzowych lub innych objawów alergii lek
Ketonal należy odstawić i niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.
• Ketoprofen może zaburzać czynność nerek u pacjentów z:
- niewydolnością serca;
- marskością;
- nerczycą;
- przewlekłą niewydolnością nerek;
- zaburzeniami czynności wątroby;
- przewlekłymi zaburzeniami czynności nerek;
- zaburzeniami gospodarki wodnej (np. u pacjentów odwodnionych);
- pacjentów w podeszłym wieku.
• U pacjentów z niewydolnością wątroby lekarz może zalecić zmianę dawkowania leku.

Należy poinformować lekarza, jeśli:
• u pacjenta występowała w przeszłości nadwrażliwość na światło słoneczne lub fototoksyczność,
• u pacjenta występowały w przeszłości choroby przewodu pokarmowego (choroba wrzodowa
żołądka i (lub) dwunastnicy, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, choroba Leśniowskiego-Crohna,
przepuklina roztworu przełykowego), choroby krwi i (lub) zaburzenia krzepnięcia,
• pacjent pije duże ilości alkoholu i (lub) pali tytoń,
• pacjent ma nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca i obrzęki,
• u pacjenta występuje zakażenie — patrz poniżej, punkt zatytułowany „Zakażenia”
• u pacjenta stwierdzono niewydolność wątroby i (lub) nerek lub przyjmuje leki moczopędne,
• pacjent ma być poddany zabiegowi chirurgicznemu.

Zakażenia
Lek Ketonal może ukryć objawy zakażenia, takie jak gorączka i ból. W związku z tym lek Ketonal
może opóźnić zastosowanie odpowiedniego leczenia zakażenia, a w konsekwencji prowadzić do
zwiększonego ryzyka powikłań. Zaobserwowano to w przebiegu wywołanego przez bakterie zapalenia
płuc i bakteryjnych zakażeń skóry związanych z ospą wietrzną. Jeśli pacjent przyjmuje ten lek
podczas występującego zakażenia, a objawy zakażenia utrzymują się lub nasilają, należy natychmiast
skonsultować się z lekarzem.

Stosowanie leku Ketonal u pacjentów w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku ryzyko działań niepożądanych związanych ze stosowaniem
niesteroidowych leków przeciwzapalnych jest zwiększone. Dotyczy to zwłaszcza krwawienia z
przewodu pokarmowego i perforacji, potencjalnie zagrażających życiu.

Lek Ketonal a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta obecnie lub
ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować.

Leku Ketonal nie wolno stosować jednocześnie z innymi niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi
(w tym z selektywnymi inhibitorami cyklooksygenazy-2 COX-2) i salicylanami (np. z kwasem
acetylosalicylowym).

Lek Ketonal oraz inne leki mogą wzajemnie wpływać na swoje działanie oraz na występowanie
działań niepożądanych.
Dotyczy to zwłaszcza takich leków, jak:
• inne leki z grupy NLPZ i salicylany (w tym kwas acetylosalicylowy) w dużych dawkach,
• kortykosteroidy (leki o działaniu przeciwzapalnym),
• leki przeciwzakrzepowe, takie jak heparyna i warfaryna, dabigatran, apiksaban, rywaroksaban,
edoksaban,
• leki przeciwpłytkowe, takie jak kwas acetylosalicylowy, tyklopidyna, klopidogrel, tirofiban,
• nikorandyl (lek stosowany w leczeniu choroby niedokrwiennej serca),
• lit (lek stosowany w leczeniu niektórych chorób psychicznych),

• metotreksat (lek stosowany m.in. w chorobach nowotworowych i chorobach reumatoidalnych),
• leki moczopędne,
• leki zmniejszające ciśnienie krwi,
• selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (leki stosowane w leczeniu depresji),
• sole potasu,
• takrolimus (lek hamujący układ odpornościowy),
• cyklosporyna (lek hamujący układ odpornościowy, stosowany w zapobieganiu odrzuceniu
przeszczepionego narządu lub szpiku kostnego),
• trimetoprym (antybiotyk),
• doustne leki przeciwcukrzycowe,
• leki przeciwpadaczkowe (np. fenytoina),
• glikozydy naparstnicy (leki stosowane w chorobach serca),
• mifepryston (lek stosowany m.in. w leczeniu mięśniaków macicy),
• antybiotyki z grupy chinolonów,
• leki beta-adrenolityczne (leki stosowane w chorobach serca),
• tenofowir (lek przeciwretrowirusowy stosowany w leczeniu zakażenia HIV i przewlekłego
wirusowego zapalenia wątroby typu B).

Stosowanie ketoprofenu może zmniejszyć skuteczność domacicznych środków antykoncepcyjnych.

W razie wątpliwości, czym są wymienione leki, należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

Ciąża, karmienie piersią i wpływ na płodność
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza, że może być w ciąży lub gdy planuje mieć
dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku.

Ciąża
Nie należy przyjmować leku Ketonal, jeśli pacjentka jest w ostatnich 3 miesiącach ciąży, gdyż może
on zaszkodzić nienarodzonemu dziecku lub być przyczyną komplikacji podczas porodu. Lek Ketonal
może powodować zaburzenia czynności nerek i serca u nienarodzonego dziecka. Może on zwiększać
skłonność do krwawień pacjentki i dziecka oraz powodować opóźnienie lub wydłużenie okresu
porodu.

W ciągu pierwszych 6 miesięcy ciąży nie należy stosować leku Ketonal, chyba że lekarz uzna użycie
go za bezwzględnie konieczne. Jeśli konieczne jest leczenie w tym okresie lub podczas starań o ciążę,
należy zastosować jak najmniejszą dawkę przez możliwie najkrótszy czas.

Od 20. tygodnia ciąży lek Ketonal może skutkować zaburzeniami czynności nerek u nienarodzonego
dziecka, jeśli jest przyjmowany dłużej niż kilka dni. Może to prowadzić do niskiego poziomu płynu
owodniowego otaczającego dziecko (małowodzie) lub zwężenia naczynia krwionośnego (przewodu
tętniczego) w sercu dziecka. Jeśli wymagane jest leczenie przez okres dłuższy niż kilka dni, lekarz
może zalecić dodatkowe monitorowanie.

Karmienie piersią
Nie wiadomo, czy ketoprofen przenika do mleka kobiecego. Kobietom karmiącym piersią nie należy
podawać leku Ketonal.

Wpływ na płodność
Lek Ketonal może utrudniać zajście w ciążę. Jeżeli pacjentka planuje ciążę, ma problemy z zajściem
w ciążę lub jest poddawana badaniom w związku z niepłodnością, powinna koniecznie poinformować
o tym lekarza. Lekarz może rozważyć zakończenie stosowania leku Ketonal.

Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Lek Ketonal może wywołać u niektórych pacjentów zawroty głowy, senność, drgawki i zaburzenia
widzenia. W razie wystąpienia opisanych objawów nie należy prowadzić pojazdów i obsługiwać
maszyn.

Lek Ketonal zawiera etanol, alkohol benzylowy, glikol propylenowy i sód
Roztwór do wstrzykiwań Ketonal zawiera 200 mg etanolu (alkoholu) na dawkę (2 ml), co jest
równoważne mniej niż 5 ml piwa lub 2 ml wina na dawkę. Szkodliwe dla osób z chorobą alkoholową.
Należy wziąć to pod uwagę podczas stosowania u kobiet ciężarnych lub karmiących piersią, dzieci i u
osób z grup wysokiego ryzyka, takich jak pacjenci z chorobą wątroby lub z padaczką.

Lek zawiera 40 mg alkoholu benzylowego w każdej ampułce 2 ml.
Alkohol benzylowy może powodować reakcje alergiczne.
Kobiety w ciąży lub karmiące piersią, a także pacjenci z chorobami wątroby lub nerek powinni
skontaktować się z lekarzem przed zastosowaniem tego leku, gdyż duża ilość alkoholu benzylowego
może gromadzić się w ich organizmie i powodować działania niepożądane (tzw. kwasicę
metaboliczną).

Lek zawiera 800 mg glikolu propylenowego w każdej ampułce 2 ml.

Ten lek zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, to znaczy lek uznaje się za „wolny od
sodu”.

### 3. Jak stosować lek Ketonal?
Ten lek należy zawsze stosować zgodnie z zaleceniami lekarza. W razie wątpliwości należy zwrócić
się do lekarza, pielęgniarki lub farmaceuty.

Dorośli i dzieci w wieku powyżej 15 lat

Podanie domięśniowe
1 ampułka (100 mg ketoprofenu) jeden lub dwa razy na dobę.
W razie potrzeby lek w postaci roztworu można uzupełnić leczeniem doustnym lub przezskórnym.

Podanie dożylne
Ketoprofen w infuzji dożylnej można podawać jedynie w warunkach szpitalnych. Infuzję należy
podawać w ciągu ½ do 1 godziny, przez maksymalnie 48 godzin.
Maksymalna dawka wynosi 200 mg na dobę.

Infuzja krótkotrwała
Zawartość 1 do 2 ampułek (100 mg do 200 mg ketoprofenu) należy uzupełnić do 100 ml 0,9%
roztworem chlorku sodu i podawać w ciągu ½ do 1 godziny. Infuzję można powtórzyć po 8
godzinach. Maksymalna dawka wynosi 200 mg na dobę.

Infuzja ciągła
Zawartość 1 do 2 ampułek (100 mg do 200 mg ketoprofenu) należy uzupełnić do 500 ml płynem
infuzyjnym (0,9% roztwór chlorku sodu, mleczanowy roztwór Ringera, 5% roztwór glukozy) i
podawać w ciągu 8 godzin. Infuzję można powtórzyć po 8 godzinach.
Maksymalna dawka wynosi 200 mg na dobę.

Ketoprofen można podawać jednocześnie z lekami przeciwbólowymi o działaniu ośrodkowym.
Roztwór można zmieszać w tej samej butelce z morfiną: 10 mg do 20 mg morfiny i 100 mg do 200 mg
ketoprofenu rozcieńczyć w 500 ml 0,9% roztworu chlorku sodu lub mleczanowego roztworu Ringera.
Infuzję można powtórzyć po 8 godzinach.

Należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę przez najkrótszy okres konieczny do złagodzenia
objawów. Jeśli w przebiegu zakażenia jego objawy (takie jak gorączka i ból) utrzymują się lub
nasilają, należy natychmiast skonsultować się z lekarzem (patrz punkt 2).
Maksymalna dawka dobowa wynosi 200 mg. Przed rozpoczęciem leczenia dawką 200 mg na dobę
lekarz dokładnie rozważy stosunek korzyści do ryzyka. Stosowanie większej dawki nie jest zalecane.

Pacjenci w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku leczenie ketoprofenem rozpoczyna się od najmniejszej dostępnej
dawki i kontynuuje najmniejszą dawką skuteczną.
U pacjentów w podeszłym wieku ryzyko ciężkich skutków działań niepożądanych jest większe.

Uwaga
• Nie wolno mieszać w tej samej butelce roztworu tramadolu i ketoprofenu ze względu na możliwość
wytrącenia osadu.
• Butelki do infuzji należy owijać czarnym papierem lub folią aluminiową, gdyż ketoprofen jest
wrażliwy na światło.

Jeśli pacjent ma wrażenie, że działanie leku Ketonal jest za silne lub za słabe, powinien skonsultować
się z lekarzem lub farmaceutą.

Podanie większej niż zalecana dawki leku Ketonal
U osób dorosłych głównymi objawami przedawkowania są ból głowy, zawroty głowy, senność,
nudności, wymioty, biegunka i ból brzucha. W przypadku ciężkiego zatrucia pacjenta należy
natychmiast przetransportować na wyspecjalizowany oddział szpitalny w celu leczenia objawowego.
Nie ma specyficznej odtrutki.

Pominięcie podania dawki leku Ketonal
Nie należy stosować dawki podwójnej w celu uzupełnienia pominiętej.

W razie jakichkolwiek dalszych wątpliwości związanych ze stosowaniem tego leku należy zwrócić się
do lekarza, pielęgniarki lub farmaceuty.

### 4. Możliwe działania niepożądane

Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.

Działania niepożądane mogą występować z następującą częstością:

Bardzo często (mogą występować u więcej niż 1 na 10 osób): zwiększenie wyników testów
czynnościowych wątroby do wartości granicznych.

Często (mogą występować u mniej niż 1 na 10 osób): depresja, nerwowość, koszmary senne, senność,
ogólne osłabienie, złe samopoczucie, uczucie mrowienia, obrzęki, nudności, brak apetytu, wymioty.

Niezbyt często (mogą występować u mniej niż 1 na 100 osób): niedokrwistość, hemoliza (rozpad
krwinek czerwonych), plamica i skórne reakcje alergiczne, ból głowy, zawroty głowy, senność,
krwioplucie, duszność, zapalenie gardła, obrzęk krtani, zaparcie, biegunka, zapalenie błony śluzowej
żołądka, wysypka, łysienie, świąd, wyprysk, wysypka plamicopodobna, nadmierne pocenie się,
złuszczające zapalenie skóry, krwotok miesiączkowy lub obfite nieregularne miesiączkowanie,
znaczne zwiększenie aktywności aminotransferaz (AspAT i AlAT), obrzęk, uczucie zmęczenia.

Rzadko (mogą występować u mniej niż 1 na 1000 osób): niedokrwistość pokrwotoczna, majaczenie z
omamami wzrokowymi i słuchowymi, zaburzenia orientacji i zaburzenia mowy, zaburzenia widzenia,
szumy uszne, napad astmy oskrzelowej, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, wrzód żołądka i (lub)
dwunastnicy, zapalenie wątroby, zwiększenie aktywności aminotransferaz, zwiększenie stężenia
bilirubiny w surowicy na skutek zapalenia wątroby, zapalenie jelita grubego.

Bardzo rzadko (mogą występować rzadziej niż u 1 na 10 000 osób): nawrót wrzodziejącego
zapalenia jelita grubego lub choroby Leśniowskiego-Crohna, enteropatia z perforacją, owrzodzeniem
lub zwężeniami (również z niewielkim krwawieniem lub utratą białka), ostre odmiedniczkowe
zapalenie nerek.

Opisano jeden przypadek perforacji okrężnicy u kobiety w podeszłym wieku.

Częstość nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych): całkowity lub
prawie całkowity brak granulocytów (agranulocytoza), zmniejszenie liczby płytek krwi
(małopłytkowość), niedokrwistość hemolityczna (niedokrwistość w wyniku rozpadu krwinek
czerwonych), zmniejszenie liczby krwinek białych (leukopenia), reakcje anafilaktyczne (w tym
wstrząs), zmiany nastroju, drgawki, niewydolność serca, nadciśnienie tętnicze, skurcz oskrzeli
(zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na kwas acetylosalicylowy i inne NLPZ), zapalenie błony
śluzowej nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego i perforacja (niekiedy zakończone zgonem),
nadwrażliwość na światło, łysienie, pokrzywka, zaostrzenie przewlekłej pokrzywki, reakcje
pęcherzowe, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, ostra
uogólniona osutka krostkowa, ostra niewydolność nerek, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek,
zespół nerczycowy, zmniejszenie stężenia sodu we krwi (hiponatremia), zwiększenie stężenia potasu
we krwi (hiperkaliemia), splątanie, jałowe zapalenie opon mózgowych, zapalenie naczyń
krwionośnych (w tym leukoklastyczne zapalenie naczyń), zapalenie trzustki, obrzęk
naczynioruchowy, uczucie pieczenia, ból w miejscu podania, marmurkowatość skóry.

Ketoprofen w dużych dawkach może hamować agregację płytek krwi, wydłużając w ten sposób czas
krwawienia oraz powodować krwawienie z nosa i skłonność do powstawania siniaków.

Zgłoszono jeden przypadek rzekomego guza mózgu i jeden przypadek zapalenia spojówek. Notowano
również przypadki uczucia dyskomfortu żołądkowo-jelitowego i bólu żołądka, a także zatrzymanie
wody/sodu (z możliwością obrzęku), organiczne uszkodzenie nerek, które mogło prowadzić do ostrej
niewydolności nerek, pojedyncze przypadki ostrej martwicy kanalików nerkowych i martwicy
brodawek nerkowych.

Stosowanie niektórych NLPZ (zwłaszcza długotrwale i w dużych dawkach) może zwiększać ryzyko
zatorów tętnic (np. zawału serca lub udaru). Nie można wykluczyć, że dotyczy to również
ketoprofenu.

Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione
w tej ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce. Działania niepożądane
można zgłaszać bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów
Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów
Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301,
faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat
bezpieczeństwa stosowania leku.

### 5. Jak przechowywać lek Ketonal?
• Lek należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci.
• Nie stosować tego leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Termin
ważności oznacza ostatni dzień podanego miesiąca.
• Przechowywać w temperaturze poniżej 25ºC. Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w celu
ochrony przed światłem.
• Leków nie należy wyrzucać do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki. Należy zapytać
farmaceutę, jak usunąć leki, których się już nie używa. Takie postępowanie pomoże chronić
środowisko.

### 6. Zawartość opakowania i inne informacje

Co zawiera lek Ketonal

Substancją czynną leku jest ketoprofen. Każde 2 ml roztworu do wstrzykiwań (1 ampułka) zawiera
100 mg ketoprofenu.
Pozostałe składniki to: glikol propylenowy, etanol, alkohol benzylowy, sodu wodorotlenek, woda
do wstrzykiwań.

Jak wygląda lek Ketonal i co zawiera opakowanie
Lek Ketonal jest klarownym roztworem bez widocznych cząstek.
Dostępny jest w ampułkach z oranżowego szkła w tekturowym pudełku, zawierających po 2 ml
roztworu.
Wielkość opakowań: 5, 10, 50 ampułek.

W celu uzyskania bardziej szczegółowych informacji należy zwrócić się do podmiotu
odpowiedzialnego lub importera równoległego.

Podmiot odpowiedzialny na Łotwie, w kraju eksportu:
Sandoz d.d.
Verovškova 57
SI-1000 Lublana
Słowenia

Wytwórca:
Lek Pharmaceuticals d.d.
Verovškova 57
1526 Lublana
Słowenia

Importer równoległy:
InPharm Sp. z o.o.
ul. Strumykowa 28/11
03-138 Warszawa

Przepakowano w:
InPharm Sp. z o.o. Services sp. k.
ul. Chełmżyńska 249
04-458 Warszawa

Numer pozwolenia na Łotwie, w kraju eksportu: 99-0070
Numer pozwolenia na import równoległy: 323/25

Data zatwierdzenia ulotki: 08.10.2025

[Informacja o zastrzeżonym znaku towarowym]

## Charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)

1 CMDh

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

### 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO

Ketonal, 50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań

### 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY

1 ml roztworu do wstrzykiwań zawiera 50 mg ketoprofenu (Ketoprofenum).
1 ampułka (2 ml) zawiera 100 mg ketoprofenu (Ketoprofenum).

Substancje pomocnicze o znanym działaniu:
1 ampułka (2 ml) zawiera 800 mg glikolu propylenowego, 200 mg etanolu 12,3% (v/v), 40 mg
alkoholu benzylowego.

Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1.

### 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA

Roztwór do wstrzykiwań.

Klarowny roztwór bez widocznych cząstek.

### 4. SZCZEGÓŁOWE DANE KLINICZNE

#### 4.1 Wskazania do stosowania

Leczenie objawowe zapalnych i zwyrodnieniowych schorzeń reumatycznych układu kostnego oraz
łagodzenie niektórych zespołów bólowych.

Wskazania do podawania domięśniowego:
• reumatoidalne zapalenie stawów
• choroba zwyrodnieniowa stawów
• bóle o umiarkowanym nasileniu

Wskazania do podawania dożylnego:
• bóle po zabiegach chirurgicznych

#### 4.2 Dawkowanie i sposób podawania

Zalecane dawkowanie:

Dorośli i dzieci w wieku powyżej 15 lat

Podanie domięśniowe
1 ampułka (100 mg ketoprofenu) jeden lub dwa razy na dobę.

W razie potrzeby leczenie pozajelitowe może być uzupełnione leczeniem doustnym lub przezskórnym.

Podanie dożylne
Ketoprofen w infuzji dożylnej można podawać jedynie w warunkach szpitalnych. Infuzję należy
podawać w ciągu ½ do 1 godziny, przez maksymalnie 48 godzin.

2 CMDh

Maksymalna dawka ketoprofenu wynosi 200 mg na dobę.

Infuzja krótkotrwała
Zawartość 1 do 2 ampułek (100 mg do 200 mg ketoprofenu) należy uzupełnić do 100 ml 0,9%
roztworem chlorku sodu i podawać w ciągu ½ do 1 godziny. Infuzję można powtórzyć po
8 godzinach.
Maksymalna dawka wynosi 200 mg na dobę.

Infuzja ciągła
Zawartość 1 do 2 ampułek (100 mg do 200 mg ketoprofenu) należy uzupełnić do 500 ml płynem
infuzyjnym (0,9% roztwór chlorku sodu, mleczanowy roztwór Ringera, 5% roztwór glukozy)
i podawać w ciągu 8 godzin. Infuzję można powtórzyć po 8 godzinach.
Maksymalna dawka wynosi 200 mg na dobę.

Ketoprofen można podawać jednocześnie z lekami przeciwbólowymi o działaniu ośrodkowym.
Roztwór można zmieszać w tej samej butelce z morfiną: 10 mg do 20 mg morfiny i 100 mg do 200 mg
ketoprofenu rozcieńczyć w 500 ml 0,9% roztworu chlorku sodu lub mleczanowego roztworu Ringera.
Infuzję można powtórzyć po 8 godzinach.

Należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę przez najkrótszy okres konieczny do złagodzenia
objawów (patrz punkt 4.4).

Podawanie produktu leczniczego w najmniejszej dawce skutecznej przez najkrótszy okres konieczny
do łagodzenia objawów zmniejsza ryzyko działań niepożądanych (patrz punkt 4.4).

Maksymalna dawka dobowa ketoprofenu wynosi 200 mg. Przed rozpoczęciem leczenia dawką 200 mg
na dobę należy dokładnie rozważyć stosunek ryzyka do korzyści, a stosowanie większej dawki nie jest
zalecane (patrz również punkt 4.4).

Pacjenci w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku leczenie ketoprofenem należy z zasady rozpoczynać od najmniejszej
dostępnej dawki i kontynuować terapię najmniejszą dawką skuteczną.
U pacjentów w podeszłym wieku ryzyko ciężkich skutków działań niepożądanych jest większe.

Uwaga
◦ Nie wolno mieszać w tej samej butelce roztworu tramadolu i ketoprofenu ze względu na
możliwość wytrącenia osadu.
◦ Butelki do infuzji należy owijać czarnym papierem lub folią aluminiową, gdyż ketoprofen jest
wrażliwy na światło.

#### 4.3 Przeciwwskazania

• Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w
punkcie 6.1;
• Występujące u pacjenta w przeszłości reakcje nadwrażliwości, takie jak skurcz oskrzeli, napad
astmy oskrzelowej, zapalenie błony śluzowej nosa, pokrzywka lub innego rodzaju reakcje
alergiczne wywołane podaniem ketoprofenu, kwasu acetylosalicylowego lub innych
niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ);
• Trzeci trymestr ciąży (patrz punkt 4.6).
• Ciężka niewydolność serca
• Czynna lub nawracająca choroba wrzodowa żołądka i (lub) dwunastnicy i (lub) krwawienie
z przewodu pokarmowego w wywiadzie (co najmniej dwa wyraźne epizody potwierdzonego
owrzodzenia lub krwawienia)
• Skłonność do krwawień
• Ciężka niewydolność wątroby
• Ciężka niewydolność nerek

3 CMDh

Stosowanie ketoprofenu jest przeciwwskazane w przypadkach krwawienia mózgowego lub
jakiegokolwiek czynnego krwawienia.

Domięśniowe podawanie ketoprofenu jest przeciwwskazane u pacjentów z zaburzeniami hemostazy
lub otrzymujących leczenie przeciwzakrzepowe.

Produktu leczniczego nie należy stosować u dzieci w wieku poniżej 15 lat.

#### 4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Podawanie produktu leczniczego w najmniejszej dawce skutecznej przez najkrótszy okres konieczny
do łagodzenia objawów zmniejsza ryzyko działań niepożądanych.

Maskowanie objawów zakażenia podstawowego
Ketonal może maskować objawy zakażenia, co może prowadzić do opóźnionego rozpoczęcia
stosowania właściwego leczenia, a przez to pogarszać skutki zakażenia. Zjawisko to zaobserwowano
w przypadku pozaszpitalnego bakteryjnego zapalenia płuc i powikłań bakteryjnych ospy wietrznej.
Jeśli Ketonal stosowany jest z powodu gorączki lub bólu związanych z zakażeniem, zaleca się
kontrolowanie przebiegu zakażenia. W warunkach pozaszpitalnych pacjent powinien skonsultować się
z lekarzem, jeśli objawy utrzymują się lub nasilają.

Zaleca się ostrożność w przypadku pacjentów otrzymujących jednocześnie produkty lecznicze,
które mogą zwiększać ryzyko owrzodzenia lub krwawienia z przewodu pokarmowego, takie jak
doustne kortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe (takie jak warfaryna), selektywne inhibitory
wychwytu zwrotnego serotoniny lub leki przeciwpłytkowe (takie jak kwas acetylosalicylowy)
lub nikorandyl (patrz punkt 4.5).

Należy unikać jednoczesnego stosowania produktu Ketonal z niesteroidowymi lekami
przeciwzapalnymi (NLPZ), w tym z selektywnymi inhibitorami cyklooksygenazy-2.

Krwawienie z przewodu pokarmowego, owrzodzenie i perforacja
W przypadku wszystkich NLPZ opisywano występowanie krwawienia z przewodu pokarmowego,
owrzodzenia lub perforacji (z możliwym skutkiem śmiertelnym), które mogą występować
w dowolnym momencie leczenia, również bez objawów zwiastunowych lub ciężkich zdarzeń
dotyczących przewodu pokarmowego w wywiadzie.

Pewne dane epidemiologiczne sugerują, że w porównaniu z niektórymi innymi NLPZ stosowanie
ketoprofenu, zwłaszcza w dużych dawkach, może wiązać się z dużym ryzykiem toksycznego wpływu
na przewód pokarmowy (patrz również punkt 4.3).

Ryzyko krwawienia, owrzodzenia lub perforacji w obrębie przewodu pokarmowego jest większe
podczas stosowania większych dawek NLPZ, u pacjentów z przebytą chorobą wrzodową żołądka
i (lub) dwunastnicy, zwłaszcza powikłaną krwawieniem lub perforacją (patrz punkt 4.3), a także
u pacjentów w podeszłym wieku. U tych pacjentów leczenie należy rozpoczynać od najmniejszej
dostępnej dawki.
U tych pacjentów, a także u pacjentów, u których konieczne jest jednoczesne stosowanie kwasu
acetylosalicylowego w małych dawkach lub innych produktów leczniczych potencjalnie
zwiększających ryzyko powikłań dotyczących przewodu pokarmowego, należy rozważyć jednoczesne
podawanie leków o działaniu ochronnym, np. mizoprostolu lub inhibitorów pompy protonowej (patrz
niżej oraz punkt 4.5).

Pacjenci z powikłaniami ze strony przewodu pokarmowego w wywiadzie, zwłaszcza
w podeszłym wieku, powinni zgłaszać wszelkie nieprawidłowe objawy dotyczące jamy
brzusznej (zwłaszcza krwawienia z przewodu pokarmowego), szczególnie w początkowym
okresie leczenia.

4 CMDh

Pacjenci w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku zwiększa się częstość działań niepożądanych związanych ze
stosowaniem NLPZ, zwłaszcza krwawienia z przewodu pokarmowego i perforacji, które mogą
zakończyć się zgonem.

Jeśli u pacjentów otrzymujących ketoprofen wystąpi krwawienie z przewodu pokarmowego lub
choroba wrzodowej żołądka i (lub) dwunastnicy, leczenie należy przerwać.

Ciężkie reakcje skórne (niektóre z możliwym skutkiem śmiertelnym), w tym złuszczające zapalenie
skóry, zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, były bardzo rzadko
opisywane w związku z zastosowaniem NLPZ (patrz punkt 4.8). Ryzyko wystąpienia takich reakcji
jest prawdopodobnie największe w początkowym okresie leczenia – w większości przypadków
pojawiały się one w pierwszym miesiącu leczenia. Po wystąpieniu pierwszych oznak wysypki, zmian
w obrębie błon śluzowych lub jakichkolwiek innych objawów nadwrażliwości ketoprofen należy
odstawić.

Z badań klinicznych i danych epidemiologicznych wynika, że przyjmowanie niektórych
niesteroidowych leków przeciwzapalnych (szczególnie w dużych dawkach i długotrwale) może
wiązać się ze zwiększeniem ryzyka zatorów tętnic (np. zawał mięśnia sercowego lub udar mózgu).
Dane te są niewystarczające, aby wykluczyć takie ryzyko w przypadku przyjmowania ketoprofenu.

Leki z grupy NLPZ należy stosować ostrożnie u pacjentów z chorobą przewodu pokarmowego
w wywiadzie (wrzodziejącym zapaleniem okrężnicy, chorobą Leśniowskiego-Crohna), ze względu na
możliwość zaostrzenia przebiegu choroby (patrz punkt 4.8).

U pacjentów z niewydolnością serca, marskością i nerczycą, z zaburzeniami czynności wątroby,
pacjentów otrzymujących leki moczopędne, pacjentów po dużych zabiegach chirurgicznych,
z hipowolemią, pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek, zwłaszcza jeśli są w podeszłym wieku,
konieczne jest uważne kontrolowanie ilości wydalanego moczu i czynności nerek na początku
leczenia. Podanie tym pacjentom ketoprofenu może spowodować zmniejszenie perfuzji nerek na
skutek hamowania syntezy prostaglandyn i prowadzić do dekompensacji czynności nerek.

Zgłaszano zwiększone ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowych u pacjentów otrzymujących NLPZ
inne niż kwas acetylosalicylowy w bólach okołooperacyjnych w przypadku zabiegu pomostowania
tętnic wieńcowych (CABG).

Należy zachować ostrożność u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i (lub) lekką do umiarkowanej
zastoinową niewydolnością serca w wywiadzie, gdyż podczas leczenia NLPZ opisywano zatrzymanie
płynów i obrzęki.

Podobnie jak inne NLPZ, ketoprofen może maskować objawy rozwijającego się zakażenia (takie jak
gorączka) na skutek swoich przeciwzapalnych, przeciwbólowych i przeciwgorączkowych
właściwości.

U pacjentów z nieprawidłowymi wynikami badań czynności wątroby lub z chorobami wątroby
w wywiadzie należy okresowo kontrolować aktywność aminotransferaz, zwłaszcza podczas
długotrwałego leczenia.

Wpływ na płodność kobiet, patrz punkt 4.6.

U pacjentów z astmą oskrzelową, współistniejącą z przewlekłym zapaleniem błony śluzowej nosa,
przewlekłym zapaleniem zatok i (lub) polipami nosa częściej niż u innych osób mogą występować
reakcje alergiczne na kwas acetylosalicylowy i (lub) niesteroidowe leki przeciwzapalne. Podanie
produktu Ketonal może wywołać napad astmy lub skurcz oskrzeli, zwłaszcza u osób uczulonych na
kwas acetylosalicylowy i (lub) NLPZ (patrz punkt 4.3).

5 CMDh

Ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego: względne ryzyko jest większe u pacjentów z małą
masą ciała. Jeśli wystąpi krwawienie z przewodu pokarmowego lub powstanie wrzód, leczenie należy
natychmiast przerwać.

Podczas długotrwałego leczenia należy badać morfologię krwi oraz czynność wątroby i nerek.
U pacjentów, u których klirens kreatyniny jest mniejszy niż 20 ml/minutę (0,33 ml/sekundę), należy
dostosować dawkę ketoprofenu.

Hiperkaliemia
U pacjentów z cukrzycą lub przyjmujących jednocześnie leki oszczędzające potas może się nasilić
hiperkaliemia (patrz punkt 4.5). W takich warunkach konieczne jest regularne kontrolowanie stężenia
potasu.

Konieczne jest zachowanie ostrożności u pacjentów z zaburzeniami hemostazy, hemofilią, chorobą
von Willebranda, ciężką trombocytopenią i niewydolnością nerek lub wątroby oraz u pacjentów
przyjmujących leki przeciwzakrzepowe (pochodne kumaryny i heparyny, zwłaszcza heparyny
niskocząsteczkowe).

Przed dużym zabiegiem chirurgicznym stosowanie produktu Ketonal należy przerwać.

Ketonal podawany dożylnie:
W razie silnego bólu ketoprofen można stosować w skojarzeniu z pochodnymi morfiny.

Ketonal zawiera 12,3% (v/v) etanolu. Każda dawka 2 ml zawiera 0,2 g etanolu, co jest równoważne
4 ml piwa (5% v/v) i 2 ml wina (12% v/v) na dawkę.
Szkodliwe dla osób z chorobą alkoholową. Należy wziąć to pod uwagę podczas stosowania u kobiet
ciężarnych lub karmiących piersią, dzieci i u osób z grup wysokiego ryzyka, takich jak pacjenci z
chorobą wątroby lub z padaczką.

Ketonal zawiera alkohol benzylowy. Każda dawka 2 ml zawiera 40 mg alkoholu benzylowego.
Alkohol benzylowy może powodować reakcje alergiczne. Kobiety w ciąży lub karmiące piersią, a
także pacjenci z chorobami wątroby lub nerek powinni skontaktować się z lekarzem przed
zastosowaniem tego produktu leczniczego, gdyż duża ilość alkoholu benzylowego może gromadzić się
w ich organizmie i powodować działania niepożądane (tzw. kwasicę metaboliczną).

Lek zawiera 800 mg glikolu propylenowego w każdej ampułce 2 ml.

Ten produkt leczniczy zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, to znaczy produkt
leczniczy uznaje się za „wolny od sodu”.

#### 4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Ketoprofen wiąże się w dużym stopniu z białkami osocza. Może wypierać z miejsc wiążących
inne stosowane jednocześnie leki, które wiążą się z białkami (np. leki przeciwzakrzepowe,
sulfonamidy, hydantoinę). Może być konieczne dostosowanie dawek tych leków, aby uniknąć
zwiększonego stężenia w osoczu.

Leczenie skojarzone nie jest zalecane:

Inne NLPZ (w tym z selektywne inhibitory cyklooksygenazy-2) i duże dawki salicylanów
Zwiększone ryzyko owrzodzenia w obrębie przewodu pokarmowego i krwawienia.

Leki przeciwzakrzepowe
Zwiększone ryzyko krwawienia
- heparyna
- antagoniści witaminy K (takie jak warfaryna)
- inhibitory agregacji płytek (takie jak tyklopidyna, klopidogrel)

6 CMDh

- inhibitory trombiny (takie jak dabigatran)
- bezpośrednie inhibitory czynnika Xa (takie jak apiksaban, rywaroksaban, edoksaban)

Jeśli jednoczesne podawanie jest konieczne, należy uważnie kontrolować stan pacjenta.

Lit
Ryzyko zwiększenia stężenia litu w osoczu, niekiedy do wartości toksycznych, na skutek
zmniejszenia jego wydalania nerkowego. W razie konieczności należy uważnie kontrolować
stężenie litu w osoczu i dostosowywać jego dawkę w trakcie i po zakończeniu leczenia NLPZ.

Metotreksat w dawkach większych niż 15 mg/tydzień
Jednoczesne stosowanie metotreksatu (zwłaszcza w dużych dawkach) i NLPZ, w tym
ketoprofenu, powodowało ciężkie, czasami zakończone zgonem zatrucie. Istnieje zwiększone
ryzyko toksyczności hematologicznej metotreksatu, zwłaszcza stosowanego w dużych dawkach
(>15 mg/tydzień), prawdopodobnie na skutek wypierania metotreksatu z miejsc wiążących
z białkami i zmniejszonego klirensu nerkowego.
Należy zachować co najmniej 12-godzinną przerwę między odstawieniem lub rozpoczęciem
stosowania ketoprofenu a podaniem metotreksatu.

Leczenie skojarzone wymagające ostrożności:

Leki moczopędne
Ketoprofen zmniejsza działanie leków moczopędnych.
Leki moczopędne mogą zwiększyć ryzyko nefrotoksycznego działania NLPZ.
U pacjentów (zwłaszcza odwodnionych) otrzymujących leki moczopędne istnieje zwiększone
ryzyko rozwoju niewydolności nerek wtórnej do zmniejszonej perfuzji w wyniku zahamowania
syntezy prostaglandyn. Pacjentów takich należy nawodnić przed rozpoczęciem leczenia
skojarzonego i na początku leczenia kontrolować u nich czynność nerek (patrz punkt 4.4).

Inhibitory ACE i antagoniści angiotensyny II
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (np. odwodnionych lub w podeszłym wieku)
skojarzone stosowanie inhibitora ACE lub antagonisty angiotensyny II i leku hamującego
aktywność cyklooksygenazy może spowodować dalsze pogorszenie czynności nerek,
z możliwością wystąpienia ostrej niewydolności nerek.

Metotreksat w dawkach mniejszych niż 15 mg/tydzień
W pierwszych tygodniach skojarzonego leczenia należy raz w tygodniu kontrolować pełną
morfologię krwi. Badanie należy wykonywać częściej w razie stwierdzenia jakichkolwiek zmian
czynności nerek lub jeśli pacjent jest w podeszłym wieku.

Tenofowir
Jednoczesne stosowanie fumaranu tenofowiru dizoproksylu i NLPZ może zwiększyć ryzyko
niewydolności nerek.

Nikorandyl
Jednoczesne stosowanie nikorandylu i NLPZ może zwiększyć ryzyko poważnych powikłań,
takich jak owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja i krwotok (patrz punkt 4.4).

Glikozydy naparstnicy
Nie wykazano interakcji farmakokinetycznej między ketoprofenem a digoksyną. Jednak zaleca
się ostrożność, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, gdyż NLPZ mogą
zmniejszać czynność nerek oraz klirens nerkowy glikozydów naparstnicy.

Skojarzone leczenie do rozważenia:

Leki przeciwnadciśnieniowe (beta-adrenolityki, inhibitory konwertazy angiotensyny, leki
moczopędne)

7 CMDh

Zmniejszenie skuteczności działania ketoprofenu (beta-adrednolityki).
Ryzyko słabszego działania przeciwnadciśnieniowego (hamowanie przez NLPZ prostaglandyn
rozszerzających naczynia krwionośne).

Leki trombolityczne
Zwiększone ryzyko krwawienia (w tym z przewodu pokarmowego).

Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
Zwiększone ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego (patrz punkt 4.4).

Cyklosporyna, takrolimus
Ryzyko dodatkowego działania nefrotoksycznego, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku.

Ryzyko związane z hiperkaliemią
Niektóre produkty lecznicze lub klasy leków mogą wywoływać hiperkaliemię, np. sole potasu, leki
moczopędne oszczędzające potas, inhibitory konwertazy angiotensyny, inhibitory receptora
angiotensyny II, NLPZ, heparyny (niskocząsteczkowe lub niefrakcjonowane), cyklosporyna,
takrolimus i trimetoprym. Wystąpienie hiperkaliemii może zależeć od współistnienia innych
czynników. Ryzyko jest większe, gdy wymienione wyżej leki podawane są jednocześnie.

Ryzyko związane z działaniem przeciwpłytkowym
Niektóre substancje wchodzą w interakcje z ketoprofenem na skutek swojego działania
przeciwpłytkowego: tyrofiban, eptifibatyd, abcyksymab i iloprost. Stosowanie niektórych leków
przeciwpłytkowych zwiększa ryzyko krwawienia.

Ketoprofen nasila działanie doustnych leków przeciwcukrzycowych i niektórych leków
przeciwpadaczkowych (np. fenytoiny).

Mifepryston: NLPZ mogą osłabić działanie mifeprystonu. Po podaniu mifeprystonu należy odczekać
od 8 do 12 dni przed zastosowaniem ketoprofenu.

Antybiotyki z grupy chinolonów: w przypadku jednoczesnego stosowania z NLPZ istnieje zwiększone
ryzyko drgawek.

Ketoprofen może zmniejszyć skuteczność domacicznych środków antykoncepcyjnych.

#### 4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Ciąża
Hamowanie syntezy prostaglandyn może mieć szkodliwy wpływ na przebieg ciąży i (lub) rozwój
zarodka lub płodu. Dane z badań epidemiologicznych wskazują, że stosowanie inhibitora syntezy
prostaglandyn we wczesnym okresie ciąży wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poronienia i rozwoju
wad rozwojowych serca oraz wytrzewienia jelit.

Bezwzględne ryzyko wad dotyczących układu sercowo-naczyniowego zwiększyło się z mniej niż 1%
do około 1,5%. Uważa się, że ryzyko zwiększa się wraz ze zwiększeniem dawki i wydłużeniem czasu
leczenia. Wykazano, że u zwierząt podanie inhibitora syntezy prostaglandyn powoduje zwiększoną
utratę przed- i poimplantacyjną zarodków oraz zwiększenie śmiertelności zarodków i płodów. Ponadto
stwierdzono, że podawanie zwierzętom inhibitora syntezy prostaglandyn w okresie organogenezy
zwiększa częstość rozwoju różnych wad rozwojowych, w tym dotyczących układu sercowonaczyniowego.
Od 20. tygodnia ciąży stosowanie ketoprofenu może powodować małowodzie wskutek zaburzeń
czynności nerek płodu. Może ono wystąpić krótko po rozpoczęciu leczenia i jest zwykle odwracalne
po jego przerwaniu. Ponadto, odnotowano przypadki zwężenia przewodu tętniczego po leczeniu w
drugim trymestrze, z których większość ustąpiła po zaprzestaniu leczenia. W pierwszym i drugim
trymestrze ciąży nie należy podawać ketoprofenu, chyba że jest to bezwzględnie konieczne. Jeśli
ketoprofen jest stosowany przez kobietę starającą się o ciążę lub podczas pierwszego i drugiego

8 CMDh

trymestru ciąży, zastosowana dawka powinna być jak najmniejsza, a czas trwania leczenia jak
najkrótszy. Należy rozważyć przedporodowe monitorowanie w kierunku małowodzia i zwężenia
przewodu tętniczego po ekspozycji na ketoprofen przez kilka dni od 20. tygodnia ciąży. W przypadku
stwierdzenia małowodzia lub zwężenia przewodu należy zaprzestać stosowania ketoprofenu.

W trzecim trymestrze ciąży wszystkie inhibitory syntezy prostaglandyn mogą działać na płód w
następujący sposób:
− toksyczne działanie dotyczące płuc i serca (w tym przedwczesne zwężenie/zamknięcie przewodu
tętniczego i nadciśnienie płucne);
− zaburzenia czynności nerek, które mogą prowadzić do niewydolności nerek z małowodziem (patrz
powyżej).

U matki i noworodka stosowanie inhibitorów syntezy prostaglandyn pod koniec ciąży może
prowadzić do:
− wydłużenia czasu krwawienia w wyniku działania antyagregacyjnego, które może wystąpić nawet
po zastosowaniu bardzo małych dawek;
− hamowania czynności skurczowej macicy, powodującego opóźnienie lub przedłużanie się porodu.

W związku z tym ketoprofen jest przeciwwskazany w trzecim trymestrze ciąży (patrz punkty 4.3 i
5.3).

Karmienie piersią
Brak dostępnych danych dotyczących przenikania ketoprofenu do mleka kobiecego. Nie zaleca się
stosowania produktu leczniczego u kobiet karmiących piersią.

Płodność
Stosowanie NLPZ, w tym ketoprofenu, może niekorzystnie wpływać na płodność u kobiet i nie jest
ono zalecane u kobiet, które planują ciążę. U kobiet, które mają trudności z zajściem w ciążę lub które
są poddawane badaniom w związku z niepłodnością, należy rozważyć zakończenie stosowania
produktu Ketonal.

#### 4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Pacjentów należy ostrzec o wpływie niesteroidowych leków przeciwzapalnych na ośrodkowy układ
nerwowy i możliwości wystąpienia zawrotów głowy, senności, drgawek i zaburzeń widzenia.
Pacjenci, u których wystąpią opisane objawy, nie powinni prowadzić pojazdów i obsługiwać maszyn.

#### 4.8 Działania niepożądane

Działania niepożądane mogą występować z następującą częstością:
bardzo często (≥1/10)
często (≥1/100 do <1/10)
niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
bardzo rzadko (<1/10 000)
częstość nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Następujące działania niepożądane notowano podczas stosowania ketoprofenu u osób dorosłych:

Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Niezbyt często: niedokrwistość, hemoliza, plamica
Rzadko: niedokrwistość pokrwotoczna
Częstość nieznana: agranulocytoza, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczna, leukopenia

Ketoprofen w dużych dawkach może hamować agregację płytek krwi, wydłużając w ten sposób czas
krwawienia oraz powodować krwawienie z nosa i skłonność do powstawania siniaków.

9 CMDh

Zaburzenia układu immunologicznego
Niezbyt często: skórne reakcje alergiczne (patrz „Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej”).
Częstość nieznana: reakcje anafilaktyczne (w tym wstrząs)
Reaktywność dróg oddechowych obejmuje astmę, nasilenie astmy, skurcz oskrzeli lub duszność
(zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na kwas acetylosalicylowy i niesteroidowe leki
przeciwzapalne).

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Częstość nieznana: hiponatremia, hiperkaliemia (patrz punkty 4.4 i 4.5)

Zaburzenia psychiczne
Często: depresja, nerwowość, koszmary senne, senność.
Rzadko: majaczenie z omamami wzrokowymi i słuchowymi, zaburzenia orientacji i zaburzenia mowy
Częstość nieznana: splątanie, zmiany nastroju

Zaburzenia układu nerwowego
Często: astenia, złe samopoczucie, uczucie zmęczenia, osłabienie, parestezje
Niezbyt często: ból głowy, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, senność
Bardzo rzadko: zgłoszono jeden przypadek rzekomego guza mózgu
Częstość nieznana: jałowe zapalenie opon mózgowych, drgawki, zawroty głowy pochodzenia
obwodowego

Zaburzenia oka
Rzadko: zaburzenia widzenia (patrz punkt 4.4)
Bardzo rzadko: opisano jeden przypadek zapalenia spojówek

Zaburzenia ucha i błędnika
Rzadko: szumy uszne

Zaburzenia serca
Często: obrzęki
Częstość nieznana: niewydolność serca

Zaburzenia naczyniowe
Częstość nieznana: nadciśnienie tętnicze, zapalenie naczyń krwionośnych (w tym leukoklastyczne
zapalenie naczyń)

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Niezbyt często: krwioplucie, duszność, zapalenie gardła lub obrzęk krtani (objawy reakcji
anafilaktycznej)
Rzadko: astma oskrzelowa
Częstość nieznana: skurcz oskrzeli (zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na kwas
acetylosalicylowy i inne NLPZ), zapalenie błony śluzowej nosa

Zaburzenia żołądka i jelit
Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego.

Często: nudności, jadłowstręt, wymioty
Niezbyt często: zaparcie, biegunka, zapalenie błony śluzowej żołądka
Rzadko: zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, wrzód żołądka i (lub) dwunastnicy, zapalenie
okrężnicy
Bardzo rzadko: nawrót wrzodziejącego zapalenia okrężnicy lub choroby Leśniowskiego-Crohna,
enteropatia z perforacją, owrzodzeniem lub zwężeniami. Enteropatia może występować z niewielkim
krwawieniem lub utratą białka.
Opisano jeden przypadek perforacji okrężnicy u kobiety w podeszłym wieku.

10 CMDh

Częstość nieznana: krwawienie z przewodu pokarmowego i perforacja (niekiedy zakończone
zgonem), zapalenie trzustki

Notowano również przypadki uczucia dyskomfortu żołądkowo-jelitowego i bólu żołądka.
Owrzodzenie, krwawienie lub perforacja może wystąpić u 1% pacjentów po upływie 3 do 6 miesięcy
leczenia lub u 2% do 4% pacjentów po roku stosowania NLPZ.

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Rzadko: zapalenie wątroby, zwiększenie aktywności aminotransferaz, zwiększenie stężenia bilirubiny
w surowicy na skutek zapalenia wątroby

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Niezbyt często: wysypka, łysienie, świąd, wyprysk, wysypka plamicopodobna, nadmierne pocenie się,
złuszczające zapalenie skóry
Częstość nieznana: nadwrażliwość na światło, łysienie, pokrzywka, zaostrzenie przewlekłej
pokrzywki, obrzęk naczynioruchowy, reakcje pęcherzowe, w tym zespół Stevensa-Johnsona
i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, ostra uogólniona osutka krostkowa

Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Bardzo rzadko: ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek
Częstość nieznana: ostra niewydolność nerek, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, zespół
nerczycowy

Notowano również zatrzymanie wody/sodu z możliwością obrzęku i hiperkaliemii (patrz punkty 4.4
i 4.5), a także organiczne uszkodzenie nerek, które mogło prowadzić do ostrej niewydolności nerek,
pojedyncze przypadki ostrej martwicy kanalików nerkowych i martwicy brodawek nerkowych.

Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Niezbyt często: krwotok miesiączkowy lub obfite nieregularne miesiączkowanie

Badania diagnostyczne
Bardzo często: zwiększenie wyników testów czynnościowych wątroby do wartości granicznych
Niezbyt często: znaczne zwiększenie aktywności aminotransferaz (AspAT i AlAT).
Ketoprofen zmniejsza agregację płytek krwi i powoduje w ten sposób wydłużenie czasu krwawienia.

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Niezbyt często: obrzęk, uczucie zmęczenia. W miejscu podania może wystąpić uczucie pieczenia
i (lub) ból.
Częstość nieznana: ból i odczucie pieczenia w miejscu wstrzyknięcia, marmurkowatość skóry
(livedoid dermatitis, zespół Nicolaua)

Z badań klinicznych i danych epidemiologicznych wynika, że przyjmowanie niektórych NLPZ
(szczególnie długotrwale w dużych dawkach) może być związane ze zwiększeniem ryzyka zatorów
tętnic, np. zawału serca lub udaru (patrz punkt 4.4).

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań
niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania
produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać
wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania
Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.

11 CMDh

#### 4.9 Przedawkowanie

U osób dorosłych głównymi objawami przedawkowania są ból głowy, zawroty głowy, senność,
nudności, wymioty, biegunka i ból brzucha. W przypadku ciężkiego zatrucia pacjenta należy
natychmiast przetransportować na wyspecjalizowany oddział szpitalny w celu leczenia objawowego.
Nie ma specyficznej odtrutki.

### 5. WŁAŚCIWOŚCI FARMAKOLOGICZNE

#### 5.1 Właściwości farmakodynamiczne

Grupa farmakoterapeutyczna: niesteroidowe leki przeciwzapalne i przeciwreumatyczne, pochodne
kwasu propionowego.
Kod ATC: M01AE03

Mechanizm działania
Ketoprofen jest niesteroidowym lekiem przeciwreumatycznym o działaniu przeciwzapalnym,
przeciwbólowym i przeciwgorączkowym. Wykazano, że hamuje on syntezę prostaglandyn
i leukotrienów poprzez blokowanie enzymu cyklooksygenazy (co najmniej dwóch jej izoenzymów:
cyklooksygenazy-1 COX 1 oraz cyklooksygenazy-2 COX 2), która katalizuje syntezę prostaglandyn
i metabolizm kwasu arachidonowego.
Ketoprofen stabilizuje in vitro i in vivo błony lizosomalne, w dużych stężeniach hamuje syntezę
leukotrienów oraz hamuje aktywność bradykinin.
Nieznany jest mechanizm przeciwgorączkowego działania ketoprofenu. Prawdopodobnie hamuje
syntezę prostaglandyn w ośrodkowym układzie nerwowym (najpewniej w podwzgórzu).
U niektórych kobiet ketoprofen łagodzi objawy samoistnego bolesnego miesiączkowania,
prawdopodobnie na skutek zahamowania syntezy prostaglandyn i (lub) ich aktywności.

#### 5.2 Właściwości farmakokinetyczne

Wchłanianie
Średnie stężenie ketoprofenu w osoczu po upływie 5 minut od wlewu dożylnego i 4 minut po
zakończeniu podawania wynosi 26,4 ± 5,4 mikrogramów/ml. Biodostępność wynosi 90%.

Dystrybucja
Ketoprofen wiąże się w 99% z białkami osocza, głównie z albuminą. Objętość dystrybucji tkankowej
wynosi od 0,1 do 0,2 l/kg. Ketoprofen przenika do płynu maziowego. Po 3 godzinach od podania
ketoprofenu w dawce 100 mg jego stężenie w osoczu wynosi około 3 μg/ml, a w płynie stawowym
1,5 μg/ml. Po 9 godzinach stężenia te wynoszą, odpowiednio, 0,3 μg/ml i 0,8 μg/ml. Oznacza to, że
ketoprofen powoli przenika do płynu maziowego i powoli jest z niego usuwany, podczas gdy jego
stężenie w osoczu zmniejsza się w dalszym ciągu. Stężenia ketoprofenu w stanie równowagi uzyskuje
się po 24 godzinach od podania. U pacjentów w podeszłym wieku stężenie w stanie równowagi
(6,3 μg/ml) osiągane było po upływie 8,7 godziny.
Po 15 minutach od domięśniowego podania ketoprofenu w pojedynczej dawce 100 mg lek wykrywano
w surowicy i płynie mózgowo-rdzeniowym. Ketoprofen osiągał największe stężenie w osoczu
(1,3 μg/ml) w ciągu 2 godzin po podaniu.

Metabolizm i eliminacja
Ketoprofen jest intensywnie metabolizowany przez wątrobowe enzymy mikrosomalne. Wiąże się
z kwasem glukuronowym i usuwany jest z organizmu w postaci sprzężonej. Po podaniu doustnym
klirens osoczowy ketoprofenu wynosi 1,16 ml/minutę/kg. Ze względu na szybki metabolizm, okres
półtrwania wynosi zaledwie 2 godziny. Do 80% dawki ketoprofenu wydala się w moczu, głównie
(ponad 90%) w postaci glukuronidu ketoprofenu. Około 10 % wydalane jest z kałem. U pacjentów
z niewydolnością nerek ketoprofen wydalany jest wolniej, a jego okres półtrwania jest wydłużony
o 1 godzinę. U pacjentów z niewydolnością wątroby ketoprofen może gromadzić się w tkankach.

12 CMDh

Metabolizm i wydalanie leku zachodzą wolniej u osób w podeszłym wieku, ma to jednak znaczenie
kliniczne tylko u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.

#### 5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie

Toksyczność po podaniu jednorazowym
Wartość LD50 dla ketoprofenu po podaniu doustnym wynosi u myszy 360 mg/kg mc., u szczurów
160 mg/kg mc., a u świnek morskich 1300 mg/kg mc. Wartość LD50 dla ketoprofenu jest wielokrotnie
większa niż dla indometacyny.

Toksyczność po podaniu wielokrotnym
Ketoprofen w dawce 2 mg/kg mc., 6 mg/kg mc. lub 18 mg/kg mc. podawano doustnie szczurom przez
4 tygodnie. Spośród zwierząt, którym podawano ketoprofen w dawce 18 mg/kg mc. 10% padło lub
zostało uśmierconych ze względów etycznych pomiędzy 6. a 30. dniem badania. U niektórych
szczurów wystąpiło owrzodzenie żołądka.
U psów, które otrzymywały ketoprofen w tej dawce, obserwowano jedynie wystąpienie owrzodzenia
żołądka, ale wszystkie zwierzęta przeżyły. Zastosowanie indometacyny w dawce 6 mg/kg mc.
spowodowało, że 50% zwierząt padło lub zostało uśmierconych, a po dawce 18 mg/kg mc. padły lub
zostały uśmiercone wszystkie zwierzęta.
W trwającym 6 miesięcy badaniu szczurom podawano ketoprofen w dawce 3 mg/kg mc., 6 mg/kg mc.
lub 9 mg/kg mc. Po 8 tygodniach padło lub zostało uśmierconych 53% samców szczurów
otrzymujących dawkę 6 mg/kg mc. oraz 67% samców i 20% samic szczurów otrzymujących dawkę
9 mg/kg mc.
U zwierząt otrzymujących dawkę 9 mg/kg mc. zmniejszyło się stężenie białka w osoczu, stwierdzono
również zwiększenie masy śledziony i wątroby. Nie odnotowano istotnych zmian w badaniu
histopatologicznym tkanek zwierząt, które przeżyły eksperyment.

Rakotwórczość, genotoksyczność, toksyczny wpływ na reprodukcję
Badania toksyczności po wielokrotnym podaniu doustnym u myszy (do 32 mg/kg mc. na dobę) nie
wykazały rakotwórczego działania ketoprofenu. Ketoprofen nie wykazywał działania mutagennego
w teście Amesa. Podawanie ketoprofenu samcom szczurów (dawki do 9 mg/kg mc. na dobę) nie miało
istotnego wpływu na zdolność reprodukcji. U samic szczurów, którym podawano 6 mg/kg mc. do
9 mg/kg mc. na dobę stwierdzano zmniejszenie liczby miejsc implantacji. U samców szczurów i psów
nastąpiło zahamowanie spermatogenezy. U psów i samców małp podanie ketoprofenu w dużych
dawkach spowodowało zmniejszenie masy jąder.

Teratogeność
U myszy, którym podawano ketoprofen w dawce do 12 mg/kg mc. na dobę oraz u szczurów
otrzymujących dawkę do 9 mg/kg mc. na dobę nie obserwowano działania teratogennego lub
szkodliwego działania na płód. U samic królików ketoprofen w dawkach toksycznych uszkadzających
płód nie wykazywał działania teratogennego.

### 6. DANE FARMACEUTYCZNE

#### 6.1 Wykaz substancji pomocniczych

Glikol propylenowy
Etanol
Alkohol benzylowy
Sodu wodorotlenek
Woda do wstrzykiwań

#### 6.2 Niezgodności farmaceutyczne

Nie wolno łączyć w tej samej butelce roztworu ketoprofenu i tramadolu ze względu na wytrącanie się
osadu.

13 CMDh

#### 6.3 Okres ważności

3 lata.

#### 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania

Przechowywać w temperaturze poniżej 25°C.

#### 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania

Ampułki ze szkła oranżowego w tekturowym pudełku, zawierające 2 ml roztworu.
Wielkość opakowań: 5, 10, 50 ampułek.

#### 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego
do stosowania

Bez specjalnych zaleceń.

### 7. PODMIOT ODPOWIEDZIALNY POSIADAJĄCY POZWOLENIE NA DOPUSZCZENIE
DO OBROTU

Sandoz GmbH
Biochemiestrasse 10
6250 Kundl, Austria

### 8. NUMER POZWOLENIA NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU

Pozwolenie nr R/6595

### 9. DATA WYDANIA PIERWSZEGO POZWOLENIA NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU
I DATA PRZEDŁUŻENIA POZWOLENIA

Data wydania pierwszego pozwolenia na dopuszczenie do obrotu: 13 marca 1996 r.
Data ostatniego przedłużenia pozwolenia: 4 lutego 2014 r.

### 10. DATA ZATWIERDZENIA LUB CZĘŚCIOWEJ ZMIANY TEKSTU
CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO

---

> Informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.