Fenoksyetanol: dawkowanie, działanie, przeciwwskazania

Fenoksyetanol - jak działa?

Fenoksyetanol w połączeniu z oktenidyną tworzy lek antyseptyczny, czyli odkażający. Preparat działa miejscowo na skórę i błony śluzowe, niszcząc bakterie, wirusy i grzyby. Mechanizm polega na uszkadzaniu zewnętrznej błony komórkowej drobnoustrojów, co prowadzi do ich śmierci. Działanie jest szybkie i utrzymuje się przez pewien czas po aplikacji. Substancja nie wchłania się w znaczący sposób do krwiobiegu, dlatego działa głównie w miejscu użycia. Jest stosowany do odkażania ran, błon śluzowych i skóry przed zabiegami, zapewniając czystość mikrobiologiczną powierzchni.

Fenoksyetanol - jak przyjmować?

Preparat stosuje się miejscowo, nie doustnie, więc nie ma znaczenia pora dnia ani odstęp od posiłku. Na rany i skórę nanosi się go minimum raz na dobę przez spryskanie lub przetarcie jałowym gazikiem, aż do całkowitego zwilżenia powierzchni. Czas kontaktu z tkanką to minimum jedna minuta, a wskazane jest przedłużenie go do pięciu minut dla lepszego efektu. Przy każdej zmianie opatrunku ranę należy ponownie odkazić.

W przypadku grzybicy międzypalcowej stosuje się go dwa razy dziennie, rano i wieczorem, przez okres czternastu dni. Do płukania jamy ustnej używa się 20 ml preparatu przez 20 sekund. Po aplikacji na błony śluzowe, np. pochwy lub żołędzi prącia, należy również zapewnić kontakt przez co najmniej minutę.

Nie ma określonej maksymalnej dawki dobowej, ale nie stosuje się go do płukania jamy brzusznej. Po pominięciu aplikacji nie należy stosować podwójnej ilości, tylko kontynuować leczenie od kolejnej planowanej dawki. Przed karmieniem piersią preparat należy usunąć z okolicy brodawek.

Fenoksyetanol u dzieci

Fenoksyetanol w postaci roztworu do stosowania na skórę i błony śluzowe może być używany u dzieci, w tym u noworodków. Jedyne wskazanie pediatryczne to pielęgnacja kikuta pępowinowego. Do tego celu używa się gazika nasączonego preparatem. Po jednej minucie kontaktu roztworu ze skórą należy osuszyć kikut oraz skórę wokół. Nie określono minimalnego wieku ani dawkowania dla innych zastosowań u dzieci, takich jak odkażanie ran. Nie ma danych dotyczących przeliczania dawki na masę ciała. W przypadku planowania stosowania u dziecka w innych sytuacjach niż pielęgnacja pępka, konieczna jest konsultacja z lekarzem.

Fenoksyetanol - kiedy nie stosować?

Nie stosuje się fenoksyetanolu w przypadku alergii na oktenidynę, fenoksyetanol lub jakikolwiek inny składnik preparatu, co objawia się wysypką, świądem lub podrażnieniem skóry po zastosowaniu. Środek jest przeciwwskazany do płukania jamy brzusznej, czyli nie nadaje się do wewnętrznego przemywania ran pooperacyjnych w obrębie brzucha. Nie należy go używać w pierwszych trzech miesiącach ciąży, ponieważ nie ma danych klinicznych z tego okresu. Nie wolno aplikować go na te same obszary skóry co antyseptyki na bazie jodu, gdyż może to prowadzić do trwałych brązowych przebarwień. Preparatu nie stosuje się razem z anionowymi środkami myjącymi, ponieważ mogą powstawać trudne do usunięcia osady. Przed karmieniem piersią należy dokładnie usunąć go z okolicy brodawek sutkowych, aby zapobiec połknięciu przez dziecko.

Działania niepożądane

Działania niepożądane preparatu z fenoksyetanolem są pogrupowane według częstości ich występowania.

Rzadko, czyli u mniej niż 1 na 1000 pacjentów, po zwilżeniu błony śluzowej pochwy może być odczuwane wrażenie ciepła lub pieczenia. Pieczenie to nieprzyjemne uczucie palenia lub kłucia w miejscu aplikacji.

Częstość nieznana oznacza, że nie można oszacować częstości występowania na podstawie dostępnych danych. Po płukaniu jamy ustnej może utrzymywać się gorzki smak przez około 1 godzinę. Jest to związane z działaniem substancji czynnych i nie stanowi zagrożenia.

W przypadku stosowania na skórę, szczególnie przy dłuższym używaniu, mogą wystąpić miejscowe podrażnienia, takie jak:

• zaczerwienienie
• świąd (czyli swędzenie)
• suchość naskórka

Jeśli preparat dostanie się do oczu, może wywołać łzawienie i przejściowe podrażnienie spojówek, czyli błony wyściełającej powieki i gałkę oczną.

Bardzo rzadko, u osób z nadwrażliwością na składniki preparatu, może dojść do reakcji alergicznej. Objawia się ona:

• nasilonym świądem
• pokrzywką (czyli bąblami na skórze podobnymi do tych po poparzeniu pokrzywą)
• obrzękiem lub wysypką w miejscu zastosowania

W takiej sytuacji należy przerwać stosowanie i skonsultować się z lekarzem.

Kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem?

Należy przerwać stosowanie i skontaktować się z lekarzem w przypadku wystąpienia silnej reakcji alergicznej, objawiającej się nasilonym pieczeniem, zaczerwienieniem, obrzękiem lub wysypką w miejscu zastosowania. Konsultacji wymaga również pojawienie się objawów infekcji, takich jak nasilony ból, ropna wydzielina lub gorączka. Jeśli po zastosowaniu na błonę śluzową pieczenie jest intensywne i nie ustępuje, należy zasięgnąć porady lekarskiej.

Fenoksyetanol - z czym nie łączyć?

Preparatu zawierającego fenoksyetanol nie należy stosować jednocześnie z antyseptykami na bazie PVP-jodu, czyli kompleksu jodu z powidonem, na sąsiadujących ze sobą partiach ciała. Może to prowadzić do powstawania trudnych do usunięcia, silnych brązowych lub nawet fioletowych przebarwień skóry. Ponieważ preparat zawiera kationową oktenidynę, w połączeniu z anionowymi środkami, takimi jak niektóre mydła, żele pod prysznic czy detergenty, może tworzyć trudno rozpuszczalne osady. Dlatego przed zastosowaniem preparatu należy dokładnie zmyć i spłukać pozostałości innych kosmetyków lub środków czystości.

W przypadku ran lub zmian skórnych, które są już leczone innym produktem, warto skonsultować z lekarzem lub farmaceutą kolejność i sposób ich stosowania, aby uniknąć wzajemnej neutralizacji działania.

Nie określono bezpośrednich interakcji fenoksyetanolu z alkoholem. Preparat stosuje się miejscowo na skórę lub błony śluzowe, a jego działanie jest powierzchniowe, więc nie wchodzi w znaczące reakcje ogólnoustrojowe. Należy jednak zachować ostrożność, ponieważ alkohol może dodatkowo podrażniać już uszkodzoną lub leczoną skórę, co może opóźniać gojenie. Przed użyciem preparatu na większych powierzchniach warto rozważyć tę kwestię.

Fenoksyetanol w ciąży i przy karmieniu piersią

Stosowanie fenoksyetanolu w ciąży jest możliwe do rozważenia, jeśli jest to konieczne. Ze względu na brak danych klinicznych dotyczących pierwszych trzech miesięcy ciąży, produktu nie należy stosować w pierwszym trymestrze. W drugim i trzecim trymestrze ciąży można go używać, gdy korzyści przeważają nad potencjalnym ryzykiem. Podczas karmienia piersią fenoksyetanol należy usunąć z okolic piersi przed karmieniem, aby zapobiec jego przyjęciu przez noworodka. Nie ma danych dotyczących przenikania substancji do mleka matki, dlatego po aplikacji w tej okolicy należy dokładnie oczyścić skórę. Decyzję o stosowaniu w ciąży i laktacji zawsze należy skonsultować z lekarzem, który oceni zasadność takiego postępowania.

Zasady bezpiecznego stosowania

Fenoksyetanol stosuje się na skórę i błony śluzowe minimum raz na dobę, zapewniając całkowite zwilżenie leczonego miejsca. Czas kontaktu preparatu z tkankami wynosi co najmniej 1 minutę, a wskazane jest przedłużenie go do 5 minut. Przy wspomaganiu leczenia grzybicy międzypalcowej stosuje się go rano i wieczorem przez okres 14 dni. Nie należy używać go jednocześnie z antyseptykami na bazie PVP-jodu na sąsiadujących partiach ciała, ponieważ może to prowadzić do brązowych przebarwień. Produktu nie stosuje się do płukania jamy brzusznej. Przed karmieniem piersią należy usunąć go z okolic brodawek sutkowych. W przypadku płukania jamy ustnej używa się 20 ml preparatu przez 20 sekund, a gorzki posmak może utrzymywać się około godziny. Przy stosowaniu na błony śluzowe pochwy lub żołędzi prącia rzadko może wystąpić przemijające uczucie ciepła lub pieczenia. Ranę odkaża się przy każdej zmianie opatrunku. W pierwszych trzech miesiącach ciąży nie należy stosować tego preparatu.

• 

  Lek

  Maxiseptic

  50 ml

  16,99 zł0,34 zł/ml

  Do koszykaDo koszyka
• 

  Lek

  Oktaseptal

  60 ml

  16,99 zł0,28 zł/ml

  Do koszykaDo koszyka
• Lek

  Betadine

  30 ml Delfarma

  17,99 zł0,60 zł/ml

  Do koszykaDo koszyka
• Lek

  Betadine

  30 g Delfarma

  20,99 zł0,70 zł/g

  Do koszykaDo koszyka
• 

  Lek

  Help4Skin Septi-Spray aerozol na skórę

  50 ml

  22,49 zł0,45 zł/ml

  Do koszykaDo koszyka
• 

  Lek

  Betadine rozwór na skórę

  100 mg/ml 30 ml

  22,49 zł0,75 zł/ml

  Do koszykaDo koszyka
• Lek

  Symplisept

  1 mg/g + 20 mg/g 50 ml

  22,99 zł0,46 zł/ml

  Do koszykaDo koszyka
• Lek

  Symplisept

  1 mg/g + 10 mg/g 30 g

  22,99 zł0,77 zł/g

  Do koszykaDo koszyka